Page:PL Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 1.djvu/253

From Wikisource
Jump to navigation Jump to search
This page has not been proofread.


m., lÓ9 pr., Świętosławia 26 m., 79 pr., So- snówki 233 m., 164 pr. Do utrzymania ka- nału Błoto utworzyły stowarzyszenie przyle- gające do niego wsie, które w następującym stosunku koszta regulacyi ponoszą: Przydwórz 0,40, Nielub 0,09, Trzcianek 0,27, Sosnówka 0,24. Inne stowarzyszenie ponosi koszta u- trzymania kanału Wieczno w następującym tosunku: Boczyn 0,6534, Przydwórz 0,0594, Swiętosław 0,0297, Orłowo 0.594, Bartoszewi- ce 0,0297, Ryńsk 0,1584, Grzegorz, Zajączko- wo, Zelgno i Dźwierzno razem 0,0100. Czte- ry ostatnie wsie, jako też Ryńsk i Nielub lezą w powiecie toruńskim, wszystkie inne, jak i obadwa kanały w chełmińskim. Na kanał Błoto wydało stowarzyszenie od 1853-1864 r. 3470 tal., na kanał Wieczno w tym samym czasie 2611 tal. Dalszy ciąg kanału w powie- cie toruńskim stanowi rzeczka Bacha, płynąca z bagna Wieczno, przepływająca 3/ 4 m. ponizej przez jezioro Mlewiec i wstp:pująca przy Zają- czkowie w powiat toruński, przez który płynie, często swój kierunekzmieniaja,c, g'łównie z pół- nocy na południe, zasila fosy forteczne przy Toruniu, płynie przez TOrU}l w murowanem i zakrytem belkami korycie i wpada tu do Wisły. Ponieważ jej źródła i cZęść płynąca w pow. chełmińskim jest w związku z opisa- nemi kanałami, starannie oczyszczonemi, zbiera się w jej niższym biegu w powiecie torllIlskim wiele wody, robiącej szkodę na gruntach przy- ległych wsi (Zajączkowo, W ęgorzyn, }llewiec, Kiełbasin, Nowy dwór, }Iirakowo, }Iorczyn, Folsong, Gostkowo, Lipniki, Papowo, Grembo- czyn, Rubinkowo, Mlewo, Rogowo i Mokre). Ponieważ właściciele tych wsi i przylegają- cych gruntów często zaniedbywali rzekę oczyszczać i odpływ wody ułatwiać, wydała regencya kwidzyńska 14 kwiet. 1855 r. rozpo- rządzenie, obowiązujące właścicieli przyległych włości do oczyszczania rzeczki z zielska dwa razy na rok wjesieniina wiosnę i utrzymywania jej w szerokości 8 stóp. Nad wykonaniem te- go przepisu czuwa osobna komisya, która raz na rok w jesieni rzeczkę objeżdża i rewiduje. Oczyszczanie na wiosnę okazało się niepotrze- bne. Każdy z członków tej komisyi, złożonej z właścicieli włości nad Bachą, czuwa zresztą nad utrzymaniem porządku pewnej części, któ- rą mu pod dozór oddano. J. B. Błoto, Bwoto, Boto, tak nazywają w narze- czu swojem Słowianie Niższej Luzacyi wielkie, siedm mil długie, półtorej szerokie, wielokro- tnie ramionami rzeki Szprowy przecięte bagno w powiecie kotbuskim i kalawskim, po niemie- cku zwane Spreewald. Bagno to dzieli się na wyzsze i niższe; znajduje się na niem siedm wsi i kilka osad; część przerznięta jest kana- łami i zmieniona na pola i łąki; większa część lasem zarosła, latem tylko nil. czółnach, zimą na lodzie dostępna. Cała osada ma. postać wiej- skiej Wenecyi, kanały słuzą za drogi, domy na palach stawiane, groble, mosty ułatwiają bliż- szą w pojedyńczych osadach komunikacyą. Mieszkańcy słowianie trudnią się chowem by- dła, rybołówstwem, uprawą wszelkich jarzyn, mianowicie kapusty, ogórków, chrzanu, cebuli i t. d., które wywożą do Drezna i Berlina. Jak język tak i obyczaje słowiańskie dotych- czas zachowują. Niemcy zowią ich Wendami. sami nazywają się w okręgu swym Błotnicy, wymawiając Bwotnicy. Pochodzenia są łuży- ckiego, mową zblizeni najwięcej do Wielkopo- lan. (Według Enc. org.). Błozew, Błoźew górna, wieś, pow. sambor- ski, o 3 mile na północny zachód od tego mia- sb!. położona. Przestrzeni posiadłość większa zajmuje roli ornej 402, łąk i ogrodów 104, past. 48, lasu 466; posiadłość mniej. roli orno 753. łąk i ogrod. 111, past. 47 morgo Lu- dność rzym. kat. 294, gr. kat. 476, izrael. 21: razem 791. Par. rzym. kat. ma w miejscu, rok za- łożenia takowej nie jest wiadomym, pierwsze wspomnienie o niej znajduje się w aktach sy- nodu dyecezyalnego z 1525 roku. Kościół mu- rowany, w 1840 postawiony a w 1858 poświę- cony. W całej parafii jest katolików 365. izraelitów 50. Wieś ta należy do gr. kat. pa- rafii w W ołczy. Właściciel większej posia- dłości Antoni Bal. Błozew, Błoźew dolna, wieś powiatu Rudki. Przestrzeni obszar dworski posiada. roli ornej 570, łąk i ogrod. 126, pastw. 38, lasu 773; mniejsza posiadłość roli ornej 1044; łąk i ogr. 206, past. 54 m. Ludność gr. kat. 285, izrael. 7, razem 292. Należy do rzym. kat. parafii w Rudkach, gr. kat. par. wKupnowicach. Właściciel większej posiadłości Szaja Rohrer. Błoźewka, znaczna struga podgórska, wy- pływa z pod wodnego działu w obr. gm. W oł- czy dolnej (w pow. Turka), po wschodniej stro- nie góry Radycza (524 m.); zrazu płynie z po- łudnia na północ przez wieś Błozew górną, gdzie skręca się ku wschodowi przez Bylice, Brześciany, Sadkowice, Więckowice, Komice, Kowenice, Burczyce Stare, Błożew dolną, Ostrów, gdzie wpada do Strwiąza. dopływu Dniestru (według Winc. Pola mylnie :B. wpa- dać ma do Dniestru). Łęg, którym Błożewka płynie, jest piękny, szeroko rozwarty, połogie- mi działami opodal zamknięty, miejscami zna- cznie podmokły. Dolna część doliny Błożewki zlewa się bezpośrednio z dolinami Strwiąża i Dniestru w okolicach Koniuszek sieniawskich. W Błożwi dolnej przepływa Błozewka wielki staw. Długość biegu 36 kil. Br. G. Błudniki, wieś, pow. stanisławowski, nad l'Z. Łomnicą, w ślicznej okolicy, o 9 kil. na zachód od Halicza, a o 3 mile na północodStanisła.wo- wa. Przestrzeni posiadłość większa. zajmuje