Page:PL Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 1.djvu/214

From Wikisource
Jump to navigation Jump to search
This page has not been proofread.


z tego czasu znajduje się tutaj w cerkwi w Ewangelit wpisany poczet domu ksią7.ąt Czartoryskich. :Mogiły w znacznej ilości, slm- tki bojów XII i XIII stulecia, oddzielają, dzi- siejszą tę wioskę od Peresopnicy. '1'. S. Bielowa, wś, pow. pilzeński, tuż pod Pilz- nem i w par. rzym. kat. Pilzno. Bielowce, wieś, pow. borszczowski, nad Dniestrem, w bardzo urodzajnej okolicy. Prze- strzeni posiadłość większa obejmuje roli ornej 475, pastwisk 22, lasu 42 morg.; posiadłośe mniejsza roli ornej 947, łąk i ogrodów 74, pn,- stwisk 23 morgo Ludność rzym. kat. 12, gr. kat. 427, izraelitów 136: razem 575. Należy do rz. kat. par. w Mielnicy, gr. kat. parafią ma w Boryszkowcach. Wieś ta posiada szkołę filialną i kasę pozyczkową z kapitałem 366 złr. Posiadłość większa jest własuości( klasztoru sióstr' miłos. we Lwowie. Bielowice, przysiołek wsi Dąbrówki. Bielowicko, Bilowitzko, wieś powiatu sko- czowskiego na Szlązku austr., roz1. morgo 525, li1dn. 233; filia parafii kat. Grodziec. Bielowiec, niem. Wagstadt, miasto na S:dą- Bku austr., znaczne fabryki sukienno. Wyro- by tutejsze sprzedają się do WQgier, G alicy i, Włoch, Szwajcaryi. :Ma parafil i dekanat ka- tolicki, szkołę ludową, sąd okręgowy, st. p., kasę oszczędności, 8 stowarzYBzeil, 455 dm., ludu. 3720. B. powiat 16548 mk. Główne gminy: Bilów, Bielau, 861 m.; Libojn,ty, I,au- bia8, 863 m.; Albrechtice Wielkie, Gr088- 01- bersdorf, 1285; Pustiejow, Petrowitz 1126 m.; Polom Pusta, Pohlom-Wust 955 m.; Slatina, Schlatten, 1015 m. Biel!llk, os., dawniej mko, pow. płocki, gm. Xleniewo, od1. od Płocka mil 2. Połozony w okolicy bezwodnej i bezleśnej, nie mógł się B. pomyślnie rozwijać i tylko dobre grunta po- zwalają mieszkańcom żyć l>; uprawy roli. R obecnie posiada kościół paraf'. drewniany, dom Hchronienia dla starców i kalek. IV 1770 r. B. ze wsią Cekanowo jako królewBz<Jzyzna pła- cił kwarty 414 złp. Starożytna ta osada by- ła własnościl księzy benedyktynów w Mogil- nie. Od nich drogą zamiany dostała się ksiązQ- tom mazowieckim. IV roku 1424 Ziemowit książę płocki wyniósł ją do rzędu miast; król Zygmunt I obdarzył licznemi przywilejami w r. 1537, a syn jego Zygmunt August po- twierdził pierwotną erekcyą w r. 1550. W wie- lm XVI dwukrotnie I>;niszczone przez pozary, wkrótce się odbudowało. Dopiero wojny szwe- dzkie, jak wszystkie inne miast nasze, o zu- pełną przyprawiły B. ruinę; klęsk tych dopeł- niła grasująca morowa zaraza, w czasie której mieszkańcy, odbiegłszy swoich domów, oko- pali się w polach pod wsią :Mokrskiem, którego to okopania ślady dotąd pozostały; ztąd też Swięcicki An. zwie B, "nikczemną mieściną." Bielsk miał trzy kościoły, jedeu pod wezwa- niem ś. Ducha, drugi ś. Aliny, a trzeci ś. Jana parafialny; ostatni fundacyą swoją sięga roku 1065; pierwotnie drewniany, w wieku XIV zastąpiony murowanym, spalony od Szwedów, znowu wystawiony w r. 1717, ulegbzy zni- szczeniu, takim jakim jest teraz odbudowany został w r. 1789. Kościół ś. Ducha dotrwał do roku 1776, wtedy zaś rozebrany, posłużył do wyrestaurowania dotąd istniejącego ko- ściołka ś. Andrzeja, prl>;y którym jest teraz cmentarz grzebalny. W 1827 1'. B. miał 72 um. i 488 mk. W 1857 miał 68 dm., 607 mk. Obecnie B. ma 841 mk. (401 męz., 440 kob.), 102 dm. (2 murowane), posiada 1248 morgów gruntu (842 ornego). Jest tu ochronka, szkół- ka początkowa, sqd gminny, 18 sklepów, 3 wiatraki. Jarmarków 6 na rok, targi środo- we co 2 tygodnie. B. jest Btacyą pocztowlh w mieJscu gdzie się rozbiegają trakty z Plocka do 8ierpca i Mławy. Parafia B. dek. płockie- go liczy 2131 wiernych. 2.) IJ., wś, pow. nowo-aleksandryjski, gm. Karczmiska; ma 18 dm., 81 mk. 3.) B. właściwie Belsk (ob.), wś, pow. gTójecki. Na cmentarzu w B. spo- czywają zwłoki Jana Leona Hipolita Kozie- tulskiego, I>;nalwgo bohatera z pod Samosierry w Hiszpanii. Br. Ch. lJiclsk, miasto pow. gubernii grodzieilskiej, nad 1'1.. Białą, i Lubcza" o 122 W. od Grodna, ze st. dr. żel. brzesko-grajowskiej (między Wy- sokicm J,itewskiem [.t Hiałymstokiem), odlPgł11l 0115 w. od Grajewa; ze st. poczt. odległą, o 2 wiorsty od st. dr. żel., założone przez Jarosła- wa J, pierwszy raz wspominane przez lato- pisców pod r. 1253. Mongolski wódz Baty spustoszył B. Następnie owładną,ł nim Wło- dzimierz ks. wołyński i zaopatrzył świątynię tutejszi w obrazy i księgi. Po jego śmierci panem miasta był synowiec Włodzimicrza Je- rzy Lwowicz, syn księcia przemyskieg'o; lecz wyparty przez Mścisława ks. łuckiego zemścił się na zdobywcy, pustosząc gród ze szczętem. Pod panowaniem polskiem R znosił częste na- pady tatarów i krzyzaków. R. 1430 Witold nadal miastu pierwsze przywileje a 1495, 1499 i 1501 Aleksander I rozsl>;erl>;ył takowe, obda- rzył B. prawem magdebul'skiem i utworzył okrqg zwany potem ziemiq bielską (dzieliła się ona ostatecznie na trzy powiaty: brański, tyko- ciński, suraski). W r. 1507 Zygmunt I oddał B. Annie, wdowie po Aleksandrze. R 1542 królowa Bona podarowała miastu 2385 dzies. lasu, który 1561 znowu od miasta oderwano. NajświetniejBzy peryod li. przypa.da na lata 1529-1572. R. 1564 odbył się w B. sejm, na którym ostatecznie zatwierdzono statut wołyń- ski. W ciągu w. XVII B. upadł skutkiem wojen; 1664 r. spalony i spla.drowany. Woj- na północna i mór 1710 r. ostatecznie spusto-