Page:PL Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 1.djvu/198

From Wikisource
Jump to navigation Jump to search
This page has not been proofread.


Białybl'ód, folw., pow. wągrowiecki, ob. Danabórz. Białybrzeg, Biełyj-biereh, niewielka wio- ska w pow. radomyskim, nad rz. Irszą, wpa- dającą do Teterowa; o 13 w. od m. Malina. Mieszk. 43 praw., cerkiew we wsi Zarudziu, gdzie i zarz. gm. Ziemi 603 dz., prawie zupeł- nie pokrytej lasem. Mieszkańcy trudnią się leśnym przemysłem. Zarząd policyjny w Ma- linie. Kl. Przed. Biały Dunajec, wieś na Podhalu nowotar- skiem, pow. nowotarski, nad Biu1ym Dunaj- cem. Osada ta legła w dolinie Białego Dunaj- ca, na trzy czwarte mili długości. IV zniesienie zabudowań, niespełna 500 m. poniżej granicy poronińskiej, 722 m.; mostek mt Szyposz owym potoku po drodze z Szaflar do Poronina 702 m. Obecnie liczy 340 domów a 1852 mieszkań- ców; z tych 911 męzczyzn, 941 kob. Biały Dunajec, potok górski, powstaje z po- łączenia dwóch potoków górskich Zakopianki i Porońca w obrębie gminy Poronina na Pod- halu nowotarskiem. Niektórzy piszący o Ta- trach przenieśli mylnie źródło jego na polanę Kalatówek w Tatrach polskich, gdzie właści- wie potok Bystre m:1 swoje źródło. Tenże po- niżej wsi Zakopanego na Krupówkach łączy się z potokiem Cichą-IV odą; oba razem twOl'zq, potok Zakopiankę, który dopiero w połączeniu z Porońcem daje Biały Dunajec. Płynie tenże na północ przez gminy Poronin, Biały Dunajec, Szatlary i Nowy targ, gdzie po północno-wscho- dniej stronie miasta .N owegotargu, łączy się od lcwego brzegu z Czarnym Dunajcem, tworząc właściwy Dunajec. Połączenie to wznosi się 577,3 m. npm. Przybiera liczne strugi z obu stron, między któremi potok Floren. Długość biegu, począwszy od połączenia ponizej kościoła w Poroninie, wynosi 2 i jedna trzecia mili. Ob. Dra E. Janoty "Przewodnik na Babią górę, do Tatr i Pienin," w Krakowie, 1860; W. El- iasza "Ilustrowany Przewodnik do Tatr,Pie- nin i Szczawnic." Poznall, 1870; Br. Gustawi- cza "Kilka wspomnielI z Tatr" w Wędrowcu 1879 r. Nr. 142. Br. G. BiałydwóI', ob. Białodworskc( puszcza. BiałydwóI', fotw., pow. mławski, gm. Roz- wozin, par. Lubowidz, nad Działdówb1, do dóbr Poniatowo nalezy. Biały-dwóI', okrąg wiejski w gm. Stef'ano- polu, lJOW. dziśnieński, gub. wileńska; liczy w swoim obrębie wsie: Dzikiewo, Wasilkowo, Strzelica, Ciereszki. Biały dwóI', niem. Weiss7wf, osada, pow. krotoszyński, ob. Koźmin. Biały dwóI', niem. Weiss7wf, wś, pow. gru- dziąski, pod Trzebieluchem. Białygl'ąd, właściwie Mateuszki, niem. Bia- ligrund, wś, pow. szczycieński, niedaleko st. p. Chochół. Białykał, nicm. Weis;;h'e!de, wieś, pow. krob- ski; 37 dm.; 241 mk.; 152 ew., 89 kat.; 76 analf. Biały Kamieti, wieś, pow. olhopolski, 409 dm!z męz., ziemi włościańskiej 1,181 dz.; było wraz z folwarkiem Gierbinem oddzielncm sta- rostwem. Białykamieli (z Gawroszczyzną), miastc- czko, pow. złoczowski, na lewym brzegu JJugu, o 1 i pół mili na północny zachód od Złoczowa a o milę na południe od Oleska. Przestrzeni posiadłość większa obejmujo roli ornej 140, łąk i ogrodów 57, pastwisk 29, lasu 1228 m. austr.; posiadłość mniejsza obejmuje roli ornej 178, łąk i ogrodów 100, pastwisk 81, lasu 1 mórg austr. Miasteczko lezy w miejscu, w któ- rym się schodzą trzy gatunki gleby, mianowi- cie od południa żyzne doliny złoczowskie z tłu- stą, ciężką urodzajną ziomią; czarnoziem tu nie- zgłębiony, trudny do obrobicnia; od zaehodu i północy zaczynają się piaski ciągnące się na zachód ku Buskowi, Kamionce Strumiłowej, Mostom, Cieszanowowi i idąco do województwa luboIskiego, na północ ku Brodom; zaś od wschodu leży to miastoczko pod samemi gó- rami, stanowiącemi dział wód między morzem Czarnem i Baltyckiem. Z tych powodów grunt tu 1ardzo rozmaity, więcej jednakze piaszczy- sty i kamienisty niż urodzajny. Ludność rz. kat. 420, gr. kat. 1090, izraelitów 1634: r:1zcm 3,144; obiedwie parafie ma w miojseu. V toj miejscowości znajduje się szkoła etatoW<1 3-kla- sowa męzka; posiada kasę pozyczkową z kapi- tałom 2552 złr. Do rzymsko-katolickiej pu.- rafii należą wsie: Bełżec, Czeremosznia, 1'0- czapy, Skwarzawa, Uszni a i Zulice: razem jest w tej parafii rzym. kat. 2190, izrae- litów 1950 głów. Parafia ta zostala ufunuo- waną i datowaną w 1613 roku, przez Jerzego Wiszniowiockiego, ka8zte1ana kijowskiego, i te- goż małżonkę Teodorę zo Szpanów Czaplicówn<c; powiększoną została przez J eremieg'o Wisznio- wieckiego i tego z zonę Gryzeldę Konstancyą z Zamojskich w 1640 roku, nalezy do dekanatu złoczowskiego. Do gr. kat. parafii nalezy wieś Czeremosznia z 260 parafianami; cała za- tom parafia liczy 1350 grecko-katolickiego wy- znania. Na pobliskiej górze znajdują się ślady zwalisk starożytnej budowy niewiadomego po- chouzenia i czasu, a pod tą piękny ogród i rui- ny niegdyś obronnego zamku, w którym mie- szkała żona księcia Radziwiłła Panie Koehanku, ordynata na Nieświeżu i Ołyce i wojewody wi- leńskiego; księstwo Radziwiłłowie nie żyli ze sobą, księżna mieszkała w Białvmkamieniu i tu umarła; do niedawna żyli tu ludzie, którzy ją pamiętali. W B. ur. się król Michał Wi- szniowiecki. Była tu dawniej fabryka cukru, od dłuższeg'o już czasu przerobiona na gorzel-