Page:PL Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 1.djvu/199

From Wikisource
Jump to navigation Jump to search
This page has not been proofread.


nię. Właściciele większej posiadłości: BoguBz Felix i spadkohiercy Schneidera. B. R. Biały Klusek, wś, pow. gostyński, gm. Duninów, par. Gostynin, kolonie włościańskie; ornej ziemi 364 m., 22 domy, 247 mk. Biały kociół, wś, pow. olkuski, gm. Korz- be w, par. Biały kościół, na samej granicy od Galicyi, na drodze z Olkusza i Ojcowa do Kra- kowa. Piękny stąd widok na Kraków i jego okolice. Kościół parafialny założono tu w 15 wieku (Długosz I 260); obecnie wzniesiono nowy poświęcony w 1878 r. W 1827 r. było tu 22 dm. i 181. l'a1'. B. dek. olkuskiego ma 2341 dusz. Br. Cit. Biały ług, 1.) wś, pow. Koilskie, gm. Pi- janów, par. Lipa. 2.) B., wś, pow. kozieni- cki, gm. i par. Policzna. 3.) B., wś, pow. czę- stochowski, gmina Opatów, parafia Wielko- wiecko. Biały ług, 1.) OB. we wsi Kochcice, pow. Jubliniecki. 2.) B., niem. Weisswiese, wś, pow. kozielski reg. opolskiej. Biały.., wś, pow. koniilski, gm. Dąbl'oBzyn, par. Królikowo. Hialynia uyło inlieniem (AJ Lina) sl:1ro1'o1- skiem i zarazem nazwą herbu (według Paprockie- !to) a prędzej może hasłem wojennem (zawoła- niem). lir. Cit. Bałynia, mlyn, powiat odolanowski, ob. BI}- dzieszyn. Bialyniczl!, miasto, pow. i gub. mohilew- ska, nad rz. Drucią, ° 45 w. na płn. zach. od Iohilowa, wbsność najpierw Sapiehów, Og'iń- skich, w końcu Radziwiłłów i W ittgensteina. ławny Lew Sapieha fundował tu karmelitów i wzniósł dla nich drewniany kościół. W roku 1760 karmelici zbudowali wielki murowany kościół w kształcie krzyża, na wzór fary w Nie- tSwieżu. B. zwano białoruską Częstochową. Obraz ukoronował biskup inflancki Hylzen. :Były też w ll. maryawitki, które utrzymywały pen- syonat naukowy dla cór szlacheckich. Za miastem park zdziczały i ruiny pałacu Ogiil- skich. Bial)'lIill, 1.) wś rządowa, pow. skiernie- wicki, gm. Głuchów, par. Białynin. Posiada kościół par. drewniany modrzewiowy, wspomi- nany już przez Łaskiego 1521 r. W 1827 r. było tu 53 dm. i 378 mk. Par. B. dek. skier- niewickiego ma 1120 dusz. 2.) B., wś, pow. sochaczewBki, gm. Kozłow Biskupi, par. Mi- kołajew. W 1827 r. było tu 23 dm. i 167 mieszko Biały ł)otok, wieś, pow. czortkowski: nad l)otokiem zwanym Biały, dopływem Seretu, oddaloną jest na zachód od Czortkowa o l i pół mili. Przestrzeni ma posiadłość większa roli ornej 365, łąk i ogrodów 1, pastwisk 50, lasu 595 mórg austr.; posiadłość mniejsza roli ornej 799, łąk i ogrodów 68, pastwisk 60 m. austr. Wieś ta Jeży w bardzo urodzajnej części Po- dola galicyjskiego. Ludności rzym. kat. 515, gr. kat. 231, izraelitów 109: razem 855. Na- leży do rz. kat. parafii w Chomiakówce, odda- lonej o ćwierć mili od grecko-katolickiej para- fii w Romanówce; pOBiada kasę pozyczkową z funduszem 374 złr. Właściciel większej po- siadłości: Waleryan Podlewski. BIały-rękaw, wś, pow. lityński, 306 dusz męz., ziemi włośc. 612 dz. Ziemi dwor. 612 dzies. Wieś bezleśna, należy do 5 obywateli; największa część Łychowskiego 233 dz. Biały Solc, ob. Biały. Biały staw, niem. Weissel' 8ee, węg. Peher- tó, w Tatrach Spiskich, po wschodniej stronie g1ównego grzbietu w wielkiej dolinie zimno- wodzkiej, w południowym ramieniu tejże. Wznosi się na 1650 m. (Pauliny). Drugi wyż- szy zwie się u Pauliny'ego Podługowatym; trzeci zaś w północnem ramieniu tej doliny zwie się Niebieskim. Według Kolbenheyera wzniesienie Białego stawu 1846 m. Por. Białe stawy. B,'. G. Białystok, błęinie Białostok, rOBS. Biełostok, m. pow. gub grodzieńskiej, lezy pod 53° 8' szeroko geogr. i 40' 49' dług. wschod., o 74 wiorsty lla. połud. zach. od Grodna, nad rz. Białą" dopływem Supraśli, 78 wiorst od Gra- jowa, 120 od Brześcia, stacya dr. żel. warsz. peterBb., na przestrzeni 'W arszawa- Wilno, mię- dzy Łapami a Uzarną 'Wsią, o 163 W. od War- szawy, 882 w. od Petersburga. B. zbudo- wany był nad rzeczką Białą przez Gie- dymina w r. 1320. Jan Kazimierz nadał go jako wieś wraz z innomi dobrami Stefanowi Czarnieckiemu, po zgonie którego' przeszedł w drouze sukccsyi do wnuka. jego po córcc, to jest do Klemensa Branickiego. Branicki w połowie XVII1 wieku obrał tu sobie rezy- dencyą, odbudowal pałac i wś zamienił wmko. Niegdyś rezydeucya ta nmsiała być bardzo świetną. Plany pałacu i ogrodów dotąd prze- chowują, się w IJuwrze w Paryżu w oddziale a.rchitektonicznym. Dziś pozostał jeszcze głó- wny gmach piętrowy, z wyskokami w kształ- cie podkowy, przerobiony do niepoznania; wjazd przez bramę piętrową, murowaną i przez dwa d7.iedzillce; obok murowane piętrowe ofi- cyny, dawna oranżerya i t. p.; z tyłu rozciąg'a, się niegdyś świetny i duży ogród z prastarClui drzewami, stawami, zrujnowanemi mostami, altanami i t. d. Łączył się dawniej z bogatym zwierzyńcem, a dzisiejszy las, pozostały po zwierzyńcu, obecnie jeszcze stanowi ulubiony cel wycieczek. Było to jedno z naj porządniej- szych miast polskich i byłego województwa podlaskiego; z powodu wspaniałego pałacu, rozkosznych ogrodów, wielkich i pięknych do- mów, zwane W rsalem podlaskim. Do rzędu miast wyniesiony został B. w r, 1749 przez A ugusta III na skutek wstawiennictwa Bra-