Page:PL Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 1.djvu/167

From Wikisource
Jump to navigation Jump to search
This page has not been proofread.


palniach: koncentruje się ona w pasie na 2 1 / 2 mili długim, a 2 mile szerokim) pomiędzy wsia- mi: "V ojkowice, Strzyżowice, Łagisz, Gołonóg, Strzemieszyce, Sławków i granicą austryacką. Przemysł fabryczny przedstawia, 9 gorzelni, 5 browarów, jedna dystylarnia, 1 olejarnia, l fabr. octu, 1 fabr. wyrob. bawełnianych, 12 tkackich warsztatów, 10 tartaków, 3 młyny parowe, 5.J wodnych, 1 garbarnia, 9 f'abr. wa- pna i cementu, 11 cegielni, 8 fabr. żelaznych, 11 górniczych zakładów. Wysiew zboża wy- nosił w 1872 r. oziminy33,808 czetw., jarzyny 39,958, kartofli 112,725. Sredni urodzaj przy- nosi od 3 do 4 ziarn. Pod względem komu- nikacyi należy B. pow. do lepiej uposażonych: przerzyna go w całej długości droga żel. warsz. wied. od st. Poraj począwszy aż do Granicy i z odnogą z Ząbkowic do Sosnowca, przytem wszystkie ważniejsze punkta powiatu są połą- czone pomiędzy sobą drogami bitemi, poprowa- dzonemi również do wszystkich stacyj dr. żel. w. w. i łączącemi powiat B. tak z sąsiedniemi powiatami jak i z główniejszemi pogr<wicznemi punktami Gali..yi i Szląska. B. powiat przy rozległości 24,81 mil kw., liczył w 1872 roku 92,764 mieszko Składa się z 18 gmin, obcjmujących 8 osad i 213 wsi. Pod wzglę- dem Hądowym dzieli się na pięć okręgów (dla sądów gminnych), w 1!ąbrowie, Ujejscu, Siewie- rzu, Koziegłowach, Zarkach i jeden sąd pokoju dla m. Będzilla, należący do zjazdu sędziów w Częstochowie. Dekanat będziilski dyecezyi kieleckiej składa siQ z 23 parafij: Będzin, Chru- szczobród, Ci'lgowice, Czeladź, Gołonóg, Gro- dziec, Koziegłowy, Koziegłówki, Mrzygłód, Niegowa, Niegowonice, Niwka v. Zagórze, Ol- sztyn, Potok-złoty. Przybyszów, Sączów, Sie- monia, Siewierz, Targoszyce, W ojkowice, "V10- dowice, Zarki i Źrembice. Br. Ch. B*,dzill, folw., pow. sycowski, należy do dóbr Łazisku. U*,k, niem. Bankuu, wś, pow. kluczborski, par, Kluczborek, z kopalnią, żelaza. Par. ko- ściół ewang. w miejscu. Bł:klewo. 1.) B.-Anclr(£sy lubAndl'Ysy, osada, pow. Jipnowski, gm. Czarne, par. Mokowo, liczy gruntów dworskich 239 morg., wtem 194 ornych. 2.) Bł:k!eVo-Jz)'doI'Y, wieś, pow. lipnowski, gm. Czarne, par :Mokowo, położona przy strudze bez nazwy, o 2 w. od zarządu gm. Gruntów wlok 8 morgo (5 or- nych), 5 domów, 3 budynki mieszkal., 48mk., 2B mQż. i 251mb. ]1'olw. t. n., należący do drobncj szlachty, liczy 58 morgo (43 ornych), 2 bud. mieszk., 11 mk., 6 męŻe i 5 kob. lolw. t. n. wraz ze wsii1l Tupadły liczy 1000 mrg., w tej liczbie 600 m. ornych, 2 bud. mieszka!., !) mk., t. j. 5 męże i 4 kob. 3.) B*,klewo.lo. stowe, wieś, pow. lipnowski, gm. Czarne, paraf. fokowo, nad strugą bez nazwy i jez. Bil.

Leniec, położona o 2 W. od zarządu gmin. Grun- tów włok 37 morgo (33 ornych), 22 domów, 9 bud. mieszkal., 119 mk., t. j. 57 m. i 62 kob.

Folwark t. n., należący do dóbr Wielgie, liczy

18 mk., t. j. 12 męŻe i 6 kob., 2 bud. mieszk. Bękota. Tak Stryjkowski nazywa zamek pod Bakotą, w XIV W. przez Koryatowiczów odnowiony. Bękowice, wś, pow. raciborski, u zbiegu Cyny z Odrą. Lud mówi po morawsku <lo uczy się w szkole i modli siQ po polsku. To samo w Tworkowie. BękoVo, niem. Bankau, wś rycerska (Rit- terg'ut) w pow. świeckim, niedaleko Warłubia., ma ziemi 3483 mórg, ludności 246, katolickiej 171, protestanckiej 75; zaraz w pobliżu znaj- duje się Małe Bękowo czyli BQkówko, eegiel": nia bękowska i trzy młyny bękowskie. Od wsi tej B. wywodzi ród swój familia Czap- skich, linii bękowskiej, którzy się zwali podobno za krzyżackich czasów von Hutten, "czapka". l'ierwszy raz zachodzi nazwa Bękowo r. 1295. Za krzyżaków w r. 1350 mistrz wielki Helll'yk Dusmer nadaje dobra B. i Płochocin wiernemu Hwojemu Henrykowi von ]1'rischen- bach pod obowiązkiem, zeby mu służył na wojnie. W r. 1357 posiada B. jakiś Mikołaj, które to imię często zachodzi u późniejszych Czapskich; w r. 1385 mają B. dwaj bracia IIcn- ryk i JeHtken von VriHHenbach. R. 1454 wy- mienia się po pierwszy raz Hug'o von Huttell, właściciel B. Nieco później zachodzi bardzo dobroczynna Barbara. :::JchoffYllen, której imię Schof'f naj prawdopodobniej jest już spolszczona czapka, "Hut". Od XVI w. począwszy pisz: się właściciele B. li tylko Czapscy; we wsi mieli własną kaplicę, w której domowy kape- lan odprawiał nabożellstwo. vV r. 1780 }Ii- chał i Ludwika z Czapskich Skórzewscy pobu- dowali nową kaplicę w B. Obecnie od dłuż- szego czasu znajduje się B. w ręku niemieckiem. Bęszowa, ob. Beszowa. Bęszyce, ob. Beszyce. Bętków, Bgtkowice i t. p., ob. Będków i nast. B*,tkowo, niem. Bentlcau, lub Bentke" wś, pow. trzebnicki, u jednego ze źródeł Slęzy, w parafii Trzebnica. Ze wzgórza wiatrako- wego piękny widok na Sobótkę. Biacowce, Biacowec, po węg. Mind-Szent, wieś w hr. spiskiem (W ęg'.), ma k05ciół katol. paraf., piękny dwór hr. Csakiego, właścicicla, budynki gospodarcze, park, młyn wodny, ce- gielnia, grunt urodzajny; 783 mk. H. M. lłiadacz, Biadaczów, 1.) kolonia należąca do wsi Lalldsmierz. 2.) B., część wsi Nagodowic. 3.) B., przysiołek wsi Wędziny. 4.) n., nicm. Wachowitz, wś, pow. olesiński, par. 'Vysoka. Pod tą wsią l'Z. Stobrawa ma źródło. 5.) B., wś, pow. opolski, par. Czarnowąs, z folwar- kicm Krajc (Kreuz).