Page:PL Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 1.djvu/153

From Wikisource
Jump to navigation Jump to search
This page has not been proofread.


w dziewiuzuj ziemi, 11<1 stepach strusowskich, niejcwcm i ŚwiLtwą, niedaleko ich spływu, na j.;t{:l'e dopiuro w otatnieh latach p08ranc zo- wschodniem poclnu Szpilbcrgu, w przyjcmuej Laly. Ludno,;ei Ul" 4:31, z tcgo rzym. kat. i urodzajnej okolicy. Skhlda się z właściwego

j3, gr. LIt. 102, iZILditów 36. Nalezy do miasta, po części murem, wałem i rowem oto-

rzym. kat. i [;Tl'C. kat. parafii w Strusowic. czonego, i z 14 przedmieść, oraz miasteczka .kcit fili:t pamfii gr. kat. Berna starego (Alt-Briinn) na zaehodzie. Ijll- Ee'mH!Iwka, potok, wypływa w obr. gm. dn0ść wynosiła 1859 roku 48,500 mieózkalu"ów 'Nowej Zaz,lro(,ei. ]1: i:il.epie Zazdrości, w pow. (758 ewangelików, 1160 izraelitów, z resztą trr:bowe1skim. rlYllie przeważnie na wschód wszyscy katolicy). Ale doliczyć wypada do wądołem pr7.Cz Zazdrość, następnie lichemi łą,- 10,000 robotników fabrycznych, z okolicy el- kami Bel'Iwdówki i po 9 kilometrach biegu dzieli na robotę przybywających. Obecnie do uchodzi z pl'. brzegu do Seretu w obr. gm. 80000 mk. :Mi:lsto d:)brze zabudowane i ga- Rnzdwian. Br. G. zem oświetlone. Katedra ś. Piotra stoi na DCl'lladynka, Be}'}lal'clynlca, Be}'szadka, rz., skaJistem wzgórzn. C: otyeki kościół ś. J akóba z prawej strony doplyw Bohu, nastaje przy ma wieżę 276 stóp wysoką, i uwagi godny wsi SJ':araplnówce, plynie z zach. na wschód, zbiór książek z pienwizych czasów wynalazku na przestrzeni 9 mi!., pomija Obodówkę, Ber- sztuki drukarskiej. Klasztor augustyall{'w szadę i ponizej Uścia wpada do Bohu; odlewa w Starem Bernie ma bogatą bibliotekę. 'W pa- 22 stawów; od prawego brzegu przyjmuje na- łacu namiestnictwa zaehowują płng, którym przód jeden potok, potem rzeczkę Dochnę, która ceso.rz Józef II, przejezdzają,c r. 1769 przez odlewa 7 tawów, a ponizej Berszadkę, która Iorawy, orał zagon pod wsią Sławikowicami. oJlew:1 5 stawów. Od lewego zaś brzegu Xa zachód od miasta lezy góra Szpilberg' przyjmuje jeden potok i odlewa trzy stawy. (Spielberg), 816 stóp wysoka, której zamek, (Według W. Pola). niegdyś margrabski, zamieniony był później na oslawione więzienie stanu (opisane, prócz Bm'narda, osada, pow. wejherowski, st. p. innych, przcz Silvia Pellico). Od r. 1854 wię- Chy lonia. zierlie to przeistoczone na cytadel1ę. Wzgórza Bernardowo, osada, pow. wejherowski, st. na poludniowym zachodzie, daleko bliżej lez<1ce, p. Copoty, inaczej Cltylolislde J1l1stlwwie. z:)wią się: Petersberg i Franzensberg. To osta- Deł'narclshof, folw. z,llozony w 1857 r., tnie z:tlllienione jest w ogród tarasowy do ob. Wl'zosy. przcchaclzki, w którym stoi obelisk na czeHć Dęł'nasz(lvka, WH, pow. mohylowski, u zbie- cesarza Franciszka L Ogród Augarten leży gil Zwanu z Dniestrem, z przysiołkiem Te- na w:,;chodniej stronie mia>1ta. :S-a cmentarzu klówką, 211 dusz męz. Ziemi wlośc. 465 widzieć można grobowiec J ó:r.efa Dobrowskiego, dzies. a wraz ze ZWLllem i Teklówką 991 dz.' ojc:t nowoczesnej literatury staro-słowiallskiej uzywalnej i 311 dz. nicuzytków. Naloż;lb do i czeskiej, zll111'łego r. 1829. Na drodze ku K'Hlnrów, dziś Leopolda Sulatyckieg-o. Dl'. M. OlOIllUllOowi wznosi sir: gotycki słup wodza UŁ'I'natany, wś, pow. poniewicski, niedale- Zderad:t, najdawlliejszy z pomników moraw- ].;,0 Poniewieza, nad J,aweną, byłe starm;two, skic]l. 13(H'l1O jest stolie:.], namiestnictwa, bi- które w XVIII w. plaeilo kwarty 943 zł. pol. skup:t. superintendenta, wyzszego sądu krajo- i było w emfiteutycznem posiadaniu PU7:ynów. Vego, krajowej dyrekcyi skarbowej i general- J ue .] ' komend, , '. Z ,,vzsz' , Teh zakładów naukowveh łCI'natycc, Be1'nctcice, Bct1'zclO1:f, gmina pow. ,J J " J . . l . . l .. l t l t ma Berno:s7.kofQ technicwą,1kademią stanów mo- ,laWOl'lllló nego na Sz . aus"r., par. ,a.o., s . p.. ( t f ] I . b l t t l . raws(ich z 4 profesorami), gimnazyum, wyi- H.e egr., .;t. r. cu ru, ,owarzys wo 1'0 lllcze, j,'śae, muzyczne, spozywcze, szkola ludowa, szą Hzkolę realnf1t i glówną szkolę ewauge1icko- ] Ildu. 3057. llg',;blll'ską. Jest tu: fili,l narodowego banku austI'Y,1ckiego, filiC1 z;lkLLdu kredytowego dla UCl'lIaWa, rz., doplyw Hnyłopiatu, poczyn:t handlu i 'przemysłu, lms'a oszczędnoci, bJw;l,- Hię P rzed wsi1' Ni7. , ,- . ' . 'urcami w p ow. bcrdvczow- t 1 . r 'u . -.. r . ., . ' J, rzys WIJ geo oglCzue eJ'nera, "m,atlCa l, oraw- Hkun, wpada p:'l Berdyczowem. . E. R.. Kk" (bw;u'zyi:itwo celem wydawania dzid . IJel'udnn, ws, pow. glupczyckl, par. Kazl- ezeskiuh, liczące 1859 rok}I,161" członków), to- mwrz. I t d . l . ( ,,-,Q I ". ] . SI 1 t .. .' . . . wal'zys wo ZleC ZlC ;wa 0>.1. .lry a l Ta 10 y 9l'mca, nwm. Bct1'nztz, ws, pow. lllw1tckI, (iVIdodyuwI.a), zalożoae r. 1850 celem wyda- par. zuławslm . 1 t l . ] . l J ". ' l l . h (l ' 18 1':: 8 . . . .' '. W;1,llW..(;1 ,o lO '-le l ,-slą7:e czcs nc lCzące ;) łłcl'lIIce, po węg. Bemzcze ws w hr. hptow- robl (j,7u1 czlonków, 57,626 zl. reń. zakłado- skiclll (V<:gry), 88 mieszko we}o kl,pitC1lu, a 24,714 zlr. rocznego docho- BCl'uiki, wś, pow. sokólski, gub. groc!zim'l- dll). Istnicje tu towarzystwo ku dźwignieniu skiej, o 22 w. od Dokólki. rolnictwa, nauk przyrodzonych i pszczolnictwa Dcl'llo (po czesku: B1'JJo, po niemiecku (1859 1': było 449 członków). Towarzystwo Briinn), stolica Morawy. I,cZY pomi(;dzy Czor- to zalożyło roku 1818 "muzeum Franciszka"