Page:PL Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 1.djvu/128

From Wikisource
Jump to navigation Jump to search
This page has been proofread.


ski, gm. i par. Czemierniki, 03 w. na zach. od Czemiernik, na wzgórzach, na krawędzi lasów i mokradli nad rz. Tyśmienicą. Posiada bro­war piwny. Długosz wspomina B. jako gra­niczącą ze wsią, Tarkowice w par. Kocko (I, 632). W 1827 r. było tu 60 dm. i 367 mk. (Opuszczona u Zinberga).

Bełda, wś, pow. szczuczyński, gm. Prze­strzele lub Bełda, par. Rajgród, śród lasów i błot, przy drodze bitej ze Szczuczyna do Raj­grodu, o 7 w. od Rajgrodu; posiada urząd gm. i szkołę, odl. od Szczuczyna o 23 w. B. gmina ma 7214 mk., rozległości 17535 morg, należy do s. gm. okr. III i st. p., w osadzie Rajgród W skład gminy wchodzą: Bełda, Ciszewo, Czarna-Wieś, Danowo-stare, Kołaki-czarny-Ias, Kosiły, Kosówka, Kuligi, Łazarze, Miecze, Pę­czykowo, Pęczykówko, Przestrzele, Rajgród, Rupczyzna, Rydzewo, Skrockie, Turczyn, Woj­dy-Radzewo i Wólka-Pietrowska; 3 z wyż wynienionych wsi posiadają ludność szlach., 8 mięszaną, reszta włościańską. Br. Ch.

Bełdno, wś, pow. bocheński, par. Rzego­cina, o 2 kil. od Rzegociny, własność funduszu religijnego.

Bełdów, Bałdów, wś, z przyległ. Bełdówek, pow. łódzki, gm. i par. t. n., na lewo ode drogi z Aleksandrowa do Poddembic, o 21 w. od Ło­dzi, we wzgórzystem połozeniu nad Bałdówką, posiada kościół par. drewniany, urząd gminny, sąd gminny, szkołę gminną, gorzelnię i młyn wodny. W 1827 r. było tu 27 dm. i 373 mk. Par. B. dek. łódzkiego ma 2471 dusz. Gmina B. należy do s. gm. okr. VI w Bełdowie, st. p. w Aleksandrowie. W gminie gorzelnie 2, dy­stylarnia wódek słodkich, 3 młyny, tartak, 3 szkoły elementarne 1-klasowe. Br. Ch.

Bełdyki, wś szlach., pow. makowski, gmina Sielc, par. Rożan.

Bełdzis, jezioro, pow sejneński, gm. Berz­niki, koło wsi Krasnogruda, ma 20 morg ob­szaru. L. W.

Bełejów, wieś. pow. doliniański. Obsza­dworski posiada: gruntów ornych 89 m., łąk i ogrodów 321 m., pastwisk 99 m., lasu 450 m. Włościanie posiadają: gruntów ornych 459 m., łąk i ogrodów 978 m., pastwisk 569 m. Ludno­ści ma gr. kat. 687, izraelitów 9, razem 696. Należy do gr. kat. par. w Turzu wielkiem. Wieś ta leży już w górach karpackich, grunt tu niewdięczny, zato sianożęcia i pastwiska obfite; głowną tez gałęzią gospodarstwa jest. chów i wypas bydła. B. R.

Bełełuja, wieś, pow. śniatyński, o milę od Śniatyna. Obszar dworski posiada gruntów ornych 321 m., łąk i ogrodów 57 m., pastwisk 8 m., lasu 5 m. Włościanie posiadają grun­tów ornych 1427 m., łąk i ogrodów 142 m., pastwisk 158 m., lasu 12 m.; leży w okolicy nadzwyczaj urodzajnej na tak zwanem Poku­ciu. Ludności ma: rzym. kat. 18. gr. kat. 1108, izraelitów 17: razem 1153. Należy do rzym. kat. parafii w Śniatynie, gr. kat. parafię ma w miejscu, do której należy wieś Krasnostawce z 1314 duszami. Proboszczem tej parafii jest obecnie Jan Czarkiewicz, deputowany do Rady państwa z kuryi gmin wiejskich powiatów są­dowych: Kołomyja, Peczeniżyn, Gwoździec, Kosów, Kuty, Sniatyn, Zabłotów, wiceprezes rady powiat. śniatyńskiej, członek instytutu galicyjskiej ruskiej Matycy i stowarzyszenia narodowego „Narodnego domu;“ parafia ta należy do dekanatu śniatyńskiego. Wieś ta ma szkołę filialną. Właściciel Tytus Kości­szewski.

Bełełuja, potok, wypływa na południowym stoku pasma wzgórz zwanego Bałaurami czyli Bałahorami, niekiedy Czartowemi górami lub pospolicie Bałkami, rozciągającego się na Po­kuciu między korytami Dnistru i Prutu, jako poprzeczne odnogi Karpat. Zródła tego potoku znajdują się w obrębie gminy Bełełui w pow. śniatyńskim. Płynie na południe parowami i wądołami i po jednomilowym biegu w obrę­bie wsi Uścia uchodzi z lewego brzegu do Prutu. Br. G.

Bełk, niem. Boelk, wś, w pow. brodnickim, parafii Lidzbarg. Według Kętrz. Bielki.

Bełk, niem. Belk, Górny, i Dolny, dwie wsie, pow. rybnicki, o milę od Żar, z paraf. kościo­łem katol. i kopalniami węgla kamiennego. Pod B. źródło rz. Birowy.

Bełwin, wieś, pow. przemyski, o 11 kil. od Przemyśla. Obszar dworski posiada: gruntów ornych 100 m., łąk i ogrodów 23 m., pastwisk 7 m., lasu 1037 m., włościanie posiadają: grun­tów ornych 174 m.; łąk i ogrodów 68 m., pa­stwisk 50 m., lasu 21 m. Ludności: rz. kat. 14, gr. kat. 236, izraelitów 9: razem 259. Nale­ży do rz. kat. parafii do oddalonej o milę wsi Ujkowice, do gr. kat. parafii do pobliskiej wsi Wapowce. Wieś Bełwin graniczy z wsią Maćkowicami. Wedle ustnego podania począ­tek wsi Bełwin sięga czasów napadów tatar­skich na Ruś czerwoną. Pewien gospodarz z Maćkowic, nazwiskiem Bełwin, uciekł w cza­sie napadu tatarskiego na Maćkowice i wraz ze swą rodziną skrył się głęboko w lasach; po ustąpieniu tatarów nie powrócił więcej do Maćkowic, lecz wykarczował tyle lasu, że otrzy­mane ztąd pole wystarczyło na utrzymanie jego i rodziny. Rodzina ta, rozradzając się, co­raz więcej lasu karczowała, aż ilość głów tej rodziny i obszar wykarczowanej przestrzeni do znacznych wzrosły ilości; tedy wiedzeni pobo­żnością postanowili Bełwianie cerkiew wybu­dować. Ta miejscowość, powiększając się co­raz bardziej tak pomnażającą się ludnością, jak i obszarem wykarczowanych gruntów otrzyma­ła nazwisko Bełwin od pierwszego wychodźcy