Page:PL Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 1.djvu/107

From Wikisource
Jump to navigation Jump to search
This page has been proofread.


wódek, 2 młyny wodne, smolarnia, urząd gm. w kol. Józefów, 2 szkoły, ludności 1911.

Barczew, wś, pow. sieradzki, gm. t. n., par. Brzeźnio, ma gorzelnię, parową z machinami nowej konstrukcyi, tartak, kopalnię wapna, cegielnię, gospodarstwo postępowe. W 1827 r. było tu 30 dm. i 329 mieszk. Gmina B. należy do s. gm. okr. III w os. Złoczew, st. p. w Sieradzu, odl. od Sieradza 11 w. W gminie znajdują się: olejarnia, smolarnia, gorzelnia, kopalnia wapna, 2 cegielnie i 2 tartaki, szkoła początkowa. Gospodarstwa większe przewa­­żnie płodozmienne. Ludność przeszło 3,000 dusz.B. Ch.

Barczków, wś, pow. bocheński, o 4 kil. od st. p. Uście Solne, w par. rz. kat. Uście Solne.

Barczkowice, wś i folw., pow. piotrkowski, gm i par. Kamieńsk, posiada urząd gm. i wraz z wioską Pirowy liczy mk. 308, dm. 32, a ma 263 mórg ziemi włościańskiej. B. folw. należy do dóbr Kamieńsk.B. Ch.

Barczyce, Baretce, wś, pow. nowosądecki, o 6 kil. od Starego Sącza, ma 1686 n. a. mor­gów rozl., 144 domów, 1070 mk., parafia dek. starosądeckiego w miejscu (wiernych 2904), szkoła ludowa jeszcze nieuorganizowana, poło­żenie górskie, nad Dunajcem i Popradem, przy gościńcu krajowym Słotwina—Niedzica. Chów koni rozwinięty u włościan.M. M.

Barczygłów, wś rządowa, pow. koniński, gm. i par. Staremiasto. Rozl. mórg 610, grunt piaszczysty i sapowaty, od Konina w. 8, od szosy konińsko-kaliskiej w. 1½. W 1827 było tu 14 dm. i 130 mieszk., obecnie 266 mieszk.J. Ch.

Barczynka, potok, powstaje w obrębie gm. Mokrej wsi, w pow. sądeckim w Gałicyi, z kil­ku potoków leśnych, łączących się na łąkach gm. Podegrodzia; płynie w kierunku południowo-wschodnim, a tworząc granicę, północną tej­że gminy z gminą Stadłem, uchodzi do starego ramienia Dunajca z lewego brzegu, po przeszło półmilowym biegu.Br. G.

Barczyzna, niem. Braunsdorf, wieś, pow. gnieźnieński, 18 dm., 192 mk., 178 ew., 14 kat., 31 analf.

Barda, niem. Barth, m. przemysłowe na Pomorzu, w okr. reg. stralsundzkim. Por. Barth.

Bardo, 1.) wś, pow. wrzesiński, 20 dm., 181 mk., 6 ew., 175 kat., ma kościół paraf, dekanatu miłosławskiego. B. było własnością znakomitej i starożytnej rodziny wielkopolskiej Bardskich, herbu Szaszor; w r. 1633 jeszcze w połowie do nich należała, w drugiej do Skrzetuskich. Bardzcy wystawili kościół za­pewne w XIV wieku. Gdy przeszli do wy­znania braci czeskich, Krzysztof Bardski, który w r. 1595 synod dysydencki w Toruniu podpi­sał, oddał kościół swoim spółwiercom. Na początku XVII wieku Bardscy wrócili na łono kościoła kat. i oddali kościół w Bardzie znowu katolikom, który wówczas przyłączono do de­kanatu pyzdrskiego. 2.) B., domin., pow. wrzesiński, 1529 mórg. rozl., stac. p. i kol. żel. Września o 8 kil.M. St.

Bardo-dolne, wś i folw., B.-górne wś, i B.-plebania, wś kościelna, pow. opatowski, gm. Rembów. W dolinie śród pasma Łysogór o 5 w. na połud.-zach. W 15 w. istniał już tu ko­ściół drewniany (Długosz I, 454); obecny murowany pochodzi z XVIII wieku. W 1827 r. było tu 59 dm. i 211 mk. Par B. dek. opa­towskiego liczy 1270 wiernych.B. Ch.

Bardony, B. brzozowe, lub Bardonki, i B. Mieszki, dwie wsie, pow. ciechanowski, gm. i par. Opinogóra.

Bardowa, dziś Paratawe, wś, pow. mielicki.

Bardowskie, wś, pow. wyłkowyski, gm. Giże, par. Wyłkowyszki, na lewo ode drogi z Maryampola do Wyłkowyszek, 46 domów.

Barduń, niem. Bardungen, wś, pow. ostródzki, niedaleko Ostródy.

Bardyów, po węg. Bartfa, po niem. Bartfeld, miasteczko w hr. szaryskięm (Węg.), nad rz. Toplą, o 3 mile od granicy Galicyi, posiada sta­rożytny kościół par. z wielu cennemi ołtarzami snycerskiej roboty, kościół i klasztor franci­szkanów, ratusz z dawnem archiwum, szpital, gimnazyum i szkoły niższe, tartaki, młyny wodne i papiernie, gorzelnie i cegielnie, uro­dzajny grunt, wielkie lasy, blichy płótna, garncarstwo, wodociąg ze źródła miejskiej ka­mieniem ocembrowanej studni. Liczba mie­szkańców wynosi 5022. O pół godziny drogi w dolinie słynne kąpiele Bardyowskie, uzwiedzane nietylko przez samych Węgrów, lecz także przez wielu obcych, szczególniej Po­laków; co do smaku i skutku nie ustępują one wcale wodzie pirmonckiej. Kościół katol. filial., 118 mk. Według Szafarzyka B. zwie się Bardziejów. Czyt. ks. E. Janoty: „Historisch-topographische Skizze des Bades Bartfeld und seiner näehsten Umgebungen“; Dietla: „Uwa­gi nad zdrojowiskami krajowemi, ze względu na ich skuteczność, zastosowanie i urządzenie“. (Krak. część I. 1858 r.); J. Łepkowskiego, „Bardyjów“ (Teka wileńska, 1858 r.); Kitajbla „Uwiadomienie tyczące się Bardyowskiej wody minerał. za pozwoleniem autora w polsk. tłumacz. wydane przez Dan. Kelerakupca z Bard., z kopersztychem“, Kraków 1802 r. H. M.

Bardyowska nowa Wes, po węg. Bartfa-Ujfalu, wieś w hr. szaryskiem (Węg.), pod Bardyowem, kościół katol. filialny, 23 mk.

Bardze, wś, pow. kowieński, nad rz. Mitwą, o 80 w. od. Kowna, b. st. poczt, na trakcie z Rossien do Taurogenu, między Rossienami a Jurburgiem, o 25 w, od każdej z tych dwu