Jump to content

Page:System obronny Doliny Dunajca w XIV w.pdf/45

From Wikisource
This page has not been proofread.

suum, terram memoratam alterius gentis non aplicet populo etc.«[1]. Kinga fundując klasztor[2], oddała Sącz Klaryskom ale już Leszek Czarny[3] postanowił objąć napowrót gród na rzecz państwa. Dokument mówi wprawdzie tylko o pertraktacjach w tym celu ale Wacław Czeski, wynagradzając zakonowi szkody w roku 1298 za przeniesienie miasta, wspomina tylko »oppidum seu locum forensem....«[4]. Rzecz musiała więc być załatwiona, bo nie wymienia kasztelanji. Od roku 1292-go stracił Stary Sącz dawne znaczenie a na jego miejsce wyrósł Sącz Nowy[5]. W dokumencie z 1298-go roku Wacław powiada[6], że miejsce to wydawało mu się bardziej stosowne »propter necessitatem defensionis terrae nostrae cracoviensis«; wybór padł na Kamienicę, strategicznie więcej jeszcze ważną niż Stary Sącz. Pozycja nowosądecka mianowicie, zamierzała stawić czoło napadowi od strony doliny Dunajca, Popradu, Kamienicy i miasta Grybowa, równocześnie. Podczas gdy Stary Sącz zabezpieczał tylko dwie pierwsze doliny, ona zamykała szczególnie zagrożoną od Bardjowa drogę grybowską, dotąd zupełnie otwartą i przejście wprawdzie drugorzędne ale też uczęszczane przez Tylicz. Sam zamek otrzymywał naturalne umocnienie w ramionach rzek Dunajca i Kamienicy. Zamek spalił się w r. 1768[7], ale jakąś część baszty i muru można jeszcze odróżnić na budynkach koszarowych i składzie mundurów urządzonym tu przez Austrjaków[8]. Z mostu pod zamkiem, który istniał już w średnich wiekach[9] otwiera się prześliczny widok na Stary Sącz i dolinę Dunajca.

 Czchów. Drugą państwową warownią był Czchów, którego dochowana do dziś baszta, przynajmniej w dolnej swej czę-

  1. ↑ Kd. Młp. II. 452.
  2. ↑ Kd. Młp. II. 487.
  3. ↑ Kd. Młp. II. 491.
  4. ↑ Kd. Młp. II. 536.
  5. ↑ Kd. pol. III. 67.
  6. ↑ Kd. Młp. II. 537.
  7. ↑ Ks. Jan Sygański: Nowy Sącz, III. str. 10—11.
  8. ↑ Baliński M.: w Pol. starożytnej t. II, cz. 1, str. 223, zanotował pozostałe jeszcze na wewnętrznych ścianach zamku, resztki malowideł, sztukateryj i ozdób marmurowych.
  9. ↑ A. G. z. IX 57. Ig. Kwieciński: Zamek królewski w Nowym Sączu str. 14.