Jump to content

Page:Ang dila natong bisaya.pdf/145

From Wikisource
This page has been validated.
UL. XIII
133
PERPEKTO


magamit alang sa pagtimba; ug ang salapí butáng magamit alang sa pagbayad; - sumala lamang sa duhá ka kahulugan sa "....”.

Ang "Ipaka...".

Ang iyang kahulugan samah sa itaas; gipun-an lamang sa “ka....”, butáng ubús sa panan-awng labing lapád. Busah ang "ipaka__" nagpasabút nga ang suheto giiláng “butáng" nga mahitungnan nianang pagkamadulungon ngadtoh sa kalihokan o kahimtang sa gilanggikitang dugukan; kun siyah ba hinoon ang gibut-an o gihiligan ngadtoh sa pagkagalamitón sa kalihokan sa berbo.

Aniay mga panig-ingnan sa unang kaso: "Ipakadyós sa pipiláh ka mga tawoh, ang salapí; sa pipiláh ang mga lawasnong kalipay, ang ipakatanán; usahay ang malaragong gahúm, ang ipakamagmamando sa ilang mga kinabuhi; sa ubán usáb maóy ipakamaghuhukum, ang salingkapawng kinaadman sa kalibutan." Dinhíh ang salapí, kalipay, gahúm, kinaadman gipang-iláh nga mga "butáng" nga mahitungnan sa kabubut-on o kamadul ungon ngadtoh sa kalihokan o kahimtang sa pagkadyós, sa pagkatanán, sa pagkamagmamando, ug sa pagkamaghuhukum.

Alang sa ikaduháng bahin: "Ang bugnawng pangatarungan maóy iyang ipakahinagibán batok sa kaaway; ang puangud maóy iyang ipakabatóh-balaning magkakabig sa mga tawoh; ipakahagdanán ko ngadtoh sa langit ang mga maayong buhat; ipakatalikala nato sa kaminyoong tunhay ang putli ug tim-os nga gugmang dyosnon." Dinhih ang pangatarungan, puangud, maayong buhat, ug gugmang dyosnon giisip usáb nga mga "butáng” nga mahitungnan sa kabubut-on o kahiligan arón siláh mamahimong mga galamitón batok sa kaaway, alang sa pagkabig, sa pagkamahagdanán ngadtoh sa langit, ug sa pagkagapús nga dili mabugto.

Dili magsapayán nga kanáng "butáng" gipanghiyas ko dayon sa suheto, kay ang suheto ug ang gipakuyu-