nagahisgut maóy mohari". Busah ang "raa...., mama....,
manga;—" mahimoh usáb nga tugbang sa miagih nilah sa mga
Oropanhon. Aniah: "Sa tuig nga miagih, nagtukud si Simón
'úg tindahag mga pitsipitsih ubús' sa páglaum nga mahimoh
kadtóh nga dakú." Sa karóng panahonah: "Karón,
karón makabbiw ]ikáw." Ang katarungan kanilah maóh: kay
ang pagkadakú sa tindahán sunúd ttian niadtong paglaumah,
ug búsah iimaabut pa kon itandi niadtong maóng paglaum;
tig kay ang pagkakabaw sunúd man sa daan niyang kahimtáiig,
ug busah umaabut dihá o súmala sa kinaiyah kon dili
man ugalirig súmala sa panahón.
Subáy sa samang pangatarungan, *ang "na...., nana.;, nanga....", máhimong tugbang sa umaabut nga panahón sa mga Oropanhon. Ex. gr.: "Pakatulgah ang bata, ug samtang siyáh natulug pa, kuhaah ang singsing." Ug sa karóng paliahonah: "Nan, ¡,nakita mo na karón? ¿hakasabút na. ikáw?"
Kiníng.mga dagwayah sunúd sa "ma...., mama...., manga....", ug samah niinih kanilah,. anhá igkita sa mga lingong" Tunga-tunga" ug "Pasibóh". Gamiton ingón niinih: "maigtotdltol, maigsusulat; mamagtutudlo, mamagpapanon." Dinhá atong makita nga ang unang silaba sa liigá pulung dugukan gidublih, ug nga niining pagdublihah ang unah lamang duháka titiksa unang silaba sa dugukari maóy gisubli.
Ang "ig" nagpásabút sa pagagamiton, sa instrumento; ug ang "mag", sa níagabuhat. Busah ang kahulugan sa "maigtotoltol" maóh nga mahidangát sa suheto o butáng gihisgután ang kahimtang sa pagkagalamitón alang sa pagtoltol-, "maigsusulat", sa pagkagalamitón alang sapagsulát; "mamagtutudlo", sa pagkamagabuhat sa pagtudlo; "mamagpapanon", sa pagkanakahupút sa kahimtang o buhat sa pagpapanón.
Igkita siláh sa mgá ling-ong "aktiboh" ug "Tunga-tunga", ubús sa mga panahóng umaabut ug nangagih nga Perpekto. Ang "ma" nagpásabút nga ang usáh ka kahimtang
