This page has been proofread.
140 AKWỤKWỌ DANIEL.
IIepar) <; y II jliovo<; ọ bụghị ọgbọ zuru oke (afọ 25-26) mgbe nke ahụ gasịrị ọnwụ nke onye nchoputa ya, ọ nwere ike iyi ka ọ dabara na mba ihe-efu nke ndi Kaldea, inye ndi nēmebi iwu isi ahụmahụ nke eze ukwu, na-eme ememe dike onwe ya tupu ọnwụ ya - 8ea> oVew hr) KaTaa^eTO'; — buru amụma ọdịda ya, ma nwee mebara onye nbibi nnukwu ihe ọjọ, ma ọ chọburu onwe ya ọnwụ obi ụtọ tupu ọdachi ndị a abịa.
Ma ọ bụrụgodị na e nweghị ndị dị otú ahụ omenala zoro aka na
omume kwuru n'isiakwụkwọ a, ma ga-echiche nke
a ga-ewepụ ihe mepụtara ya site na ọdịdị ya. N'agbanyeghị na ọ nwere ike ịbụ pro-
phesied na Antiochus dị ka onye ' ETUixavrfi {onye ara) na ọ ga-eme
Nghọta-ya tufuru kpam kpam, ma ọ fọduru, dika ọbuná Hitz. bụ
manyere ikwupụta, nhọrọ nke dị nnọọ a ụdị nke ara,
na insania zoanlhropica, ihe omimi na ngwọta nke ọbụna
ihere nke onye nkatọ a na-eme ya; ka ọ na-aga n'ihu
echiche nzuzu na onye Juu Maccabia chepụtara echiche ya.
akụkọ si na aha "lymn:, ebe ọ bụ na "1133 pụtara oberravil cum per-
turbalion, na p3, iji kee, kechie, mgbe ihe nnọchianya nke
eze dị ka osisi sitere na akụkụ Akwụkwọ Nsọ Isa. xiv. 12, Ezik.
xxxi. 3 nff. Nke a bụ a ga-atụkwasịkwara eziokwu, na ọchịchọ
ekwuru na akụkọ adịghị adabara ọnọdụ nke
oge Maccabean. Na n'ozuzu okwu na-ede akwụkwọ
chọrọ ikwalite dị ka n’enyo n’anya Antiochus
Epiphanes na ihe na-arụpụta mpako mpako megide Kasị
Elu ga-eduga, na otú ọ dị mkpa ka ọ dị penitentially ịmata
Ike ya na ebube ya ma ọ bụrụ na ọ gaghị emecha daa
ikpe kachasi ike (Bleek), ihe e mepụtara nke mere
ọrịa pụrụ iche na-aghọ nke a na-apụghị ichetụ n'echiche. Ya mere, Hitzig
na-achọ ịkọwapụta ọdịdị ahụ karịsịa. "Onye mejọrọ
Nebukadneza, bú onye ejiworo ara ara leta n'ihi npako-ya;
bụ ụdị nke ahụ dị mpako 'Eirifiav^, onye chọkwara adịghị mma
ọha mmadụ, dị ka eze wedara onwe ya (Polyb. xxvi. 10), ma nwere
ewepụtara na nso nso a okirikiri-leta nke cha cha dị iche iche.
racter (1 Mace. i. 41 ff.)."
"Ọ bụrụ na ver. 28 (31) ọnwụ nke alaeze na-etinye n'ihu echiche nke Nebukadneza (Antiochus Epiphanes), akụkụ ahụ pụtara ka emebere ya n'oge ndị Maccabees na-agha ụgha buliri ngwa-agha, ma nweta ọkaibe (1 Mace. ii. 42–48)." Dị ka nke a si dị, anyị ga-eche na onye dere akwụkwọ a n’oge ndị Juu bụ́ ndị rapaara n’okpukpe ha, n’okpuru ọchịchị ndu nke Mattathias, jere ije n'ala ahu nile ka o we tinye ihe
