Jump to content

Le Pelegrinage de Christiano/26

From Wikisource

26. Incontro con Loquace

[edit]

.1 Inde io videva in mi sonio que durante lor proceder, Fidel, in reguardar per hasardo al latere, videva un homine cuje nomine es Loquace, le qual camminava a un certe distantia retro illes (proque in iste loco il habeva bastante spatio pro omnes a camminar). Ille esseva un homine grande, plus agradabile a vider de longe que in proximitate. A iste homine Fidel se adressava assi:

.2 Fidel: ``Amico, ubi vade tu? Esque tu vade al Pais Celeste?. Loquace: ``Io vade justo a celle loco. Fidel: ``Io es felice de audir isto: alora nos poterea gauder anque de tu compania. Loquace: ``Con placer, io essera vostre companion. Fidel: ``Alora veni, vamos proceder insimul, vamos colloquer de cosas profitabile.

.3 Loquace: ``Io ama multo colloquer de cosas profitabile, con vos o con quicunque altere. In ultra, io es felice de haber incontrate personas qui apprecia tal conversationes. A dicer le veritate, il non ha multes qui assi profita de tempores de viage como istos. Illes plus tosto prefere garrular de banalitates. Isto ha semper essite un preoccupation pro me.

.4 Fidel: ``Certo isto es un cosa lamentabile, nam qual subjecto de conversation sur le terra es plus digne que le cosas del Deo del Celo?. Loquace: ``Tu me place multo, proque tu parolas es plen de conviction e, io poterea adjunger, qual cosas il ha de plus agradabile, qual cosas de plus profitabile, que parlar del cosas de Deo? Si, illos es cosas agradabilissime. Per exemplo, si un homine se delecta in parlar de historia, o del mysterios del cosas; o si un homine se delecta in parlar de miraculos, meravilias e signos, ubi poterea ille trovar cosas scripte plus delectabile e assi amabilemente componite, como in le Sancte Scripturas?.

.5 Fidel: ``Isto es ver, ma nostre proposito deberea esser profitar practicamente del cosas in re le quales nos parla. Loquace: ``Isto es exactemente lo que io diceva. De facto parlar in re tal cosas es utilissime, proque in facer assi un homine pote acquirer cognoscentia de multe cosas, como per exemplo del vanitate del cosas del terra o del beneficio del cosas del celo. Isto es in general, ma in particular, per isto un homine pote apprender le necessitate del nove nascentia, le insufficientia de nostre obras, le necessitate del justitia de Christo, etc. In ultra, on pote apprender per colloquer que significa repentir se, creder, precar, suffrer, o le similes; per isto on pote apprender qual es le grande promissas e consolationes del Evangelio, a proprie conforto. In ultra, per isto un homine pote apprender como refutar false opiniones, como justificar le veritate, e alsi como instruer le ignorante.

.6 Fidel: ``Tote isto es ver, e io es felice de audir iste cosas de te. Loquace: ``Guai! Le manco de istos es le causa del facto que poc personas comprende le necessitate del fide, e le necessitate de un obra de gratia in lor anima, a fin de attinger le vita eterne, ma ignorantemente illes vive in le obras del lege, per medio del quales un homine nunquam potera attinger le Regno de Deo.

.7 Fidel: ``Tamen, pardona me, le celeste cognoscentia de iste veritates es un dono de Deo; nemo pote attinger los per medio del activitates human, o solmente per parlar in re istos. Loquace: ``Tote isto io lo sape multo ben, nam un homine non pote reciper alco nisi illo esseva donate del Celo; toto deriva del gratia, non del obras. Io poterea citar centenas de versos biblic pro confirmar isto.

.8 ``Alora, ergo, diceva Fidel, ``qual es celle sol cosa sur le qual nos deberea fundar nostre discurso?. Loquace: ``Quecunque tu desira. Io poterea parlar super cosas celeste o cosas terrestre; cosas moral o cosas evangelic; cosas sacre, o cosas profan; cosas passate, o cosas futur; cosas estranie, o cosas commun; cosas plus essential, o cosas circumstantial, proviste que isto sia facite a nostre profito.

.9 Fidel, alora, comenciava meraviliar se e, approximante se a Christiano (proque Christiano durante iste tempore habeva camminate sol), ille le diceva (ma a basse voce): ``Qual bon companion nos ha! Certo iste homine devenira un excellente pelegrino!. In audir isto Christiano surrideva un poco e ille diceva: ``Iste homine, le qual assi multo te surprendeva, poterea deciper con su lingua vinti personas qui non le cognosceva in avantia. Fidel: ``Alora tu le cognosce?. Christiano: ``Si, e mesmo melio de quanto ille cognosce se mesme!.

.10 Fidel: ``Qui es ille, alora?. Christiano: ``Su nomine es Loquace, e ille habita in nostre citate. Io me surprende que tu non le cognosce: nostre citate non es certo multo grande!. Fidel: ``De qui ille es filio? e ubi exactemente ille habita?. Christiano: ``Ille es filio de Diceben e ille habita in le Via del Commatrage. De facto, tote celles qui le cognosce le appella Loquace de Commatrage e, nonobstante su habile lingua, ille es un povre homine.

.11 Fidel: ``Ille, tamen, pare un homine multo nobile. Christiano: ``Certo ille lo pare pro celles qui non le cognosce intimemente, proque ille monstra un belle visage al estraniero, ma in su proprie domo ille es bastante repulsive. Lo que tu dice, a saper que ille esserea un nobile homine, me rememora lo que io observava in le obra de un pictor, cuje picturas pare melior a distantia, ma plus proximemente, illos es disagradabile.

.12 Fidel: ``Io es tamen preste a pensar que tu me burla, proque tu surrideva!. Christiano: ``Deo velle prohibir que io face burlas in re iste questiones (benque io surrideva), o que io accusava alcuno injustemente. Io te dara un altere evidentia super ille: iste homine esserea bon pro qualcunque compania e pro qualcunque discussion. quanto ben ille parla nunc con te, tanto ben ille pote parlar in un taverna, tanto plus ille bibe, quanto plus ille habera a dicer! Le religion non trova ulle placia in su corde, o in su casa, o in su conducta. Toto lo que ille possede jace sur su lingua, e su religion es facer ruito per illo.

.13 Fidel: ``Incredibile! Esque alora io esseva decipite?. Christiano: ``Decipite? Tu pote esser secur de isto. Rememora le proverbio: Ille dice, ma non face: le regno de Deo non consiste in parlar, ma in potentia`` [Mt 3:23; 1 Co 4:20]. Ille parla in re le prece, le repententia, le fide, le nove nascentia; ille tamen sape solmente parlar in re istos. Io ha essite apud su familia, e io le ha observate sia in su domo, sia foras, e io sape que lo que on dice de ille es le veritate. Su casa es tanto vacue de religion quanto le blanco del ovo es prive de sapor. Il non ha ibi ni signo de prece, ni signo de repententia pro le peccato: mesmo un bestia, in su genere, servi Deo multo melio de ille.

.14 Pro tote celles qui le cognosce, ille representa le macula ipse, le reproche e le vergonia del religion [Rom 3:23,24]. In celle parte del citate in le qual ille vive, on pote audir in re ille a pena un sol parola bon. Assi dice le gente commun qui le cognosce: Un sancto al estraniero e un diabolo in su proprie domo. Su povre familia experi justo isto. Ille es assi malgratiose, assi invective, assi irrationabile con su servos que illes nunquam sape como parlar con ille o como comportar se con ille.

.15 Homines qui ha negotios con ille, dice que illes multo melio mercar con un turco que con ille, proque on poterea facer con illes melior affaires. Iste Loquace, si illo esseva possibile, esserea capabile a ultrapassar les quanto a illuder, deciper e defraudar. In ultra, ille exhorta su filios a sequer le mesme conducta e si per hasardo ille trova in uno de illes alcun scrupulos (assi ille de facto appella le prime apparentia del honestate), ille les appella folle e stulte, e nullemente ille les empleara in su negotios e ille les commendara ante a altere personas. Io pensa que certemente, per su perverse vita, ille jam faceva impinger e cader multes e ille ancora essera, si Deo non le halta, le ruina pro multes de plus.

.16 Fidel: ``Ben, fratre mie, io non ha ration de dubitar de tu parolas, non solmente proque tu dice de cognoscer le, ma alsi proque, como un christiano, tu reporta le veritate sin celate interesses. Io non pote de facto pensar que tu parla pulsate per malitia, ma proque illo es exactemente como tu dice. Christiano: ``Si io le haberea cognoscite non plus que tu, io forsan haberea pensate de ille exactemente le mesmo. Si, si io habeva de alteres audite iste reporto, io haberea certo pensate que illos veniva de inimicos del religion, de calumniatores, un destino que sovente le impios reserva al renomine de un bon homine. Tote iste cosas, tamen, e multes de plus tanto mal quanto istos, io pote demonstrar que ille committeva. In ultra le bon homines senti vergonia de ille, illes non le pote appellar ni fratre ni amico: solmente in mentionar su nomine les face erubescer, si illes le cognosce.

.17 Fidel: ``Ben, io vide que parlar e ager es duo cosas differente e, in futuro, io essera plus attente a iste distinction. Christiano: ``Certo il ha un grande differentia inter iste duo cosas, le mesme differentia que il ha inter anima e corpore proque, como le corpore sin anima es solmente un cadavere, assi, sin le action, le parlar es anque un cadavere. Le anima del religion es su parte practic: le pur e munde religion, ante a Deo, le Patre, es isto: visitar celles qui non ha patre e le viduas in lor afflictiones, e conservar se immaculate del mundo [Jac 1:27]. Iste Loquace es inconsciente, ille pensa que solmente audir e parlar pote facer de un persona un bon christiano e in facer assi, ille decipe su proprie anima. Audir es como seminar un semine: parlar non suffice pro demonstrar que le fructo es presente in le corde e in le vita. Nos pote esser secur que in le Die del Judicamento cata uno essera judicate secundo su proprie fructos [Mt 13:23]. Tunc a nos non essera demandate: Ha tu credite? ma: Esque vos esseva solmente parlatores o factores? <196> Le fin del mundo es simile a un recolta, e tu sape que in le tempore del recolta on cerca solmente le fructos. Io non vole dicer que quecunque cosa essera acceptate a parte del fide, ma io dice iste cosas pro demonstrar quanto insignificante se revelara le profession de fide de Loquace in celle Die.

.18 Fidel: ``Isto me face rememorar lo que Moses diceva in re le bestias munde. Un bestia munde es illo que ha ungulas partite e que rumina, non illo que ha solmente ungulas partite o que solmente rumina. Le lepore rumina. Illo tamen es immunde, proque illo non ha ungulas partite. Isto vero resimila Loquace: ille rumina, illo es, ille inquire in re le sapientia, ille rumina le Parola, ma ille non divide le ungulas, ille non se parti del via del peccatores: como le lepore, ille retene le pede del can e del urso, ergo, ille es immunde. Christiano: ``Io crede que tu ha explicate ben celle textos secundo le ver significato evangelic, e io va adder un altere cosa. Paulo appella alcun homines, si, mesmo celle parlatores, laton resonante e cymbalos tintinnante, illo es, como ille lo explica in un altere loco, cosas resonante ma sin vita [1 Co 13:1-3], cosas sin vita, illo es sin le ver fide e le gratia del Evangelio. Per consequentia, cosas que nunquam essera ponite in le Regno del Celos inter celles qui es filios del vita, mesmo si on pote audir le sono de lor voce, mesmo si illo esseva le voce de un angelo.

.19 Fidel: ``Ben, si antea su compania me pareva solmente un poco disagradabile, nunc io lo abhorre. Que pote nos facer pro disembarassar nos de ille?. Christiano: ``Accepta mi consilio, e face como io te dice, e tu trovara que mesmo ille abhorrera tu compania, a minus que Deo va tanger su corde e converter le. Fidel: ``Que vole tu que io face?. Christiano: ``Alora, vade apud ille, e comencia con ille un discurso seriose in re le fortia del religion. inde, pete a ille clarmente (quando certo ille lo habera approbate, como securmente ille facera), si isto es alsi su proprie experientia, in su corde, in su casa, o in su conducta.

.20 Alora Fidel procedeva de novo verso Loquace e le diceva: ``Alora, que il ha de novo? Como va?. Loquace: ``Gratias, ben. Io pensava que nos haberea debite conversar: nos haberea usque a nunc jam potite considerar multe problemas. Fidel: ``Ben, si tu lo vole, nos poterea facer lo nunc e viste que tu me lassava poner primo un question, ecce lo: Como on pote saper si le gratia salutar de Deo es in un corde human? Como illo se manifesta?. Loquace: ``Si io ben comprende, tu volerea parlar super le fortia del cosas: isto es un question multo interessante e io es preste a responder te. In breve, ecce mi responsa: primo, in le corde ubi le gratia de Deo es, se manifesta un grande crito de indignation contra le peccato. Secundo....

.21 Fidel: ``Attende, vamos lentemente e vamos considerar ben le prime puncto; io pensa que tu deberea dicer melio: illo se manifesta in facer propender le anima a abhorrer su peccato. Loquace: ``Proque? Qual differentia il ha inter le indignation contra le peccato e le abhorrimento del peccato?. Fidel: ``Oh, grande sin dubita. Un homine pote citar grandemente contra le peccato, ma solmente per convention social; ille tamen non lo pote abhorrer si non per un profunde animadversion de origine divin contra illo. Io ha audite multes qui del pulpito crita indignate grandemente contra le peccato, ma iste peccato, tamen, continua habitar, nonobstante isto, in lor proprie corde, in lor conducta e in lor casa. Le femina qui accusava Joseph [Gen 39:15] de haber temptate de seducer la, critava multo forte como si illa esseva sancte. Illa, tamen, haberea multo desirate facer cosas immunde con ille. Alcunes crita de indignation exactemente como le matre crita reprimendas contra le infante que sede sur su gremios, quando illa le appella negligente e mal, ma pois illa retorna a imbraciar e basiar le.

.22 Loquace: ``Io percipe que tu vole facer me cader in un trappa. Fidel: ``No, non io, io vole solmente adjustar le cosas. Qual ergo es le secunde cosa per le qual tu poterea comprobar le obra del gratia in un corde?. Loquace: ``Grande cognoscentia del mysterios del Evangelio. Fidel: ``Iste signo haberea debite comparer le primo, ma, prime o ultime, isto es false. Cognoscentia, grande cognoscentia pote esser acquirite in le mysterios del Evangelio, e nonobstante isto non haber alcun obra de gratia in le corde [1 Co 13:2]. si un homine haberea omne cognoscentias, ille, nonobstante isto, haberea nihil, e per consequentia ille non esserea un filio de Deo. Quando Christo inquireva: `Esque vos sape tote iste cosas?', le discipulos respondeva: `Si'. Alora Ille addeva: `Vos es beate si vos anque los face'. Jesus non ascribe beatitude simplemente a cognoscer los, ma in practicar los. Il ha de facto un saper que non se accompania al facer: celle del homine qui cognosce le voluntate de su patron, ma qui non lo observa. Un homine poterea cognoscer tanto como un angelo, ma non esser pro isto un christiano; ergo tu signo non es ver. Sin dubita saper es agradabile a parlatores e vantatores, ma facer es agradabile a Deo. Certo le corde non pote esser bon sin cognoscentia; proque sin illo le corde es nihil, ma il ha plure sortas de cognoscentia. Il ha un cognoscentia que reposa sur simple speculationes, e un cognoscentia que es accompaniate per le gratia del fide e del amor, le qual pulsa un homine a un obedientia de tote corde: le prime de istos essera sufficiente al parlator, ma sin le altere, le ver christiano non se satisface. Da me habilitate a comprender, e io observara tu lege, si, io lo observara con tote mi corde [Ps 119:24]. Loquace: ``De novo tu me vole facer cader in un trappa, e isto non es pro edification.

Fidel: ``Ben, si tu desira proponer un altere signo super como iste obra de gratia se revela ubi illo es presente, io te ascolta. Loquace: ``Non io, proque io vide que nos nunquam essera de accordo. Fidel: ``Si tu non lo face, esque tu me permitte de facer lo?. Loquace: ``Certo tu pote exercitar tu libertate.

.23 Fidel: ``Un obra de gratia in le anima se revela sia a ille qui lo ha, sia a illes qui sta circum ille. A ille qui lo ha illo se revela assi. Illo le da un conviction de peccato, specialmente del corruption de su proprie natura, e del peccato de incredulitate (a causa del qual ille es certe de esser damnate, si ille non trova misericordia apud Deo per le fide in Jesus Christo) [Mc 16:16; Joh 16:8,9; Rom 7:25]. Iste vision e sentimento produce in ille tristessa e vergonia del peccato. In ultra ille trova revelate in se ipse le Salvator del mundo, e le necessitate absolute de star in stricte communion con Ille durante tote su vita, pro le qual ille senti e fame e sete. De facto le promissas esseva date a qui senti iste fame e sete [Ps 38:18; Jer 31:19; Gal 1:15,16; Apoc 21:6]. Ora, secundo le fortia o le debilitate de iste fide in su Salvator, ille experira gaudio e pace, amor e sanctitate, como anque le desiro de cognoscer Le semper de plus e de servir Le in iste mundo. Benque tamen io diceva que illo se revela al persona del credente ipse, il es rarmente que ille pote concluder que se tracta de un obra de gratia, proque su corruption nunc, e su ration abusate, non le permitte de ben judicar in iste subjecto. Ergo, in ille qui ha iste obra de gratia, on require un judicamento multo san ante poter concluder que isto es un obra del gratia.

.24 A alteres illo se revela assi: (1) Per un confession practic de su fide in Christo, (2) per un vita coherente con celle confession; sanctitate interior, sanctitate in su familia (si ille ha un familia) e sanctitate de conducta in le mundo. Isto in general le pote inseniar interiormente a abhorrer su peccato e, a causa de isto, se mesme in secreto, a supprimer lo in su familia, e a promover sanctitate in le mundo; non solmente per parolas como face le personas hypocrita e loquace, ma como practic subjection in fide e in amor, al Parola de Deo [Ps 1:13; Ezek 20:43,44; Mt 5:8; Joh 14:5; Rom 10:9,10; Phil 3:17-20]. Ora, senior, ante a iste breve description del obra del gratia, e alsi a como illo se revela, si tu ha a objectar, objecta; si no, permitte me de proponer te un secunde question. Loquace: ``Si, mi deber nunc non es objectar, ma audir; propone me ergo tu secunde question.

.25 Fidel: ``Ecce lo: esque tu experi le prime parte de iste description del subjecto? Esque tu vita e tu conducta testifica le mesmo? O alteremente tu religion sta solmente in parlar o in le lingua, o non in factos e veritate? Si tu propende responder me in isto, non dice de plus de quanto al qual le Deo del celo poterea confirmar con un Amen, e non dice nihil que tu conscientia non poterea justificar. Nam non ille qui se commenda es approbate, ma qui essera commendate del Senior, essera approbate. In ultra, dicer assi e assi quando mi conducta e tote mi vicinos dice que io menti, es un grande perversitate.

Alora primarimente Loquace comenciava erubescer, ma in recovrar de isto, ille assi replicava: ``Nunc tu parla de experientia, de conscientia, de Deo, e tu te appella a Ille pro justificar tu discurso. Iste sorta de discurso io non expectava, ni io es disponite a dar un responsa a tal questiones, proque io non es obligate a facer lo, a minus que tu pretende esser un catecheta. Mesmo si tu lo esseva, io refusarea de considerar te mi judice. Solmente io te demanda, proque tu me adressa tal questiones?.

.26 Fidel: ``Proque io te videva tro impertinente a parlar, e proque io non sapeva que tu ha solmente questiones theoric. In ultra, a dicer te tote le veritate, io audiva que tu es un homine cuje religion jace in parlar solmente, e que tu conducta contradice iste tu profession. On dice que tu es un macula inter le christianos e que le mesme religion, a causa de tu conducta impie, es blasphemate; on dice que multes ha jam essite scandalisate per tu mores perverse, e que multes de plus sta in periculo de esser per isto destruite. On dice que tu commisce toto, religion e taverna, e concupiscentia, e immunditia, e blasphemias, e mendacios, e mal companias etc. Un vice alcuno diceva a un prostituta: Tu es le vergonia de tote le feminas. Similemente tu es le vergonia de totes qui se professa christian.

Loquace: ``Io remarca que tu es preste a creder a tote le commatrages que tu audiva e que tu es preste a spuer judicamentos sin scrupulos. Pro isto io reputa que tu es un homine indigne de esser companion de conversation de alcuno: assi adieu!.

.27 Ecce alora perveniva Christiano, le qual diceva a su fratre: ``Io te diceva que isto haberea evenite: tu parolas e su concupiscentia nunquam haberea essite de accordo. Ille ha preferite de plus quitar tu compania que reformar su vita. Ille tamen, como io diceva, partiva. Le perdita es solmente le sue. Ille ha nos sparniate le enoio de quitar le, proque ille continuara a viver como ille faceva usque nunc, e ille haberea essite un macula pro nostre compania. In ultra, le apostolo dice: De tal personas retira te. Fidel: ``Io es tamen felice de haber habite iste breve conversation: forsan un die ille lo rememorara. Io ha dicite toto clarmente con ille e io es innocente de su sanguine, si ille peri.

.28 Christiano: ``Tu faceva ben a parlar si clarmente con ille. Il ha poc de iste franchitia hodie inter le homines, e isto es le ration proque hodie le religion es assi disagradabile pro multes: es iste gente loquace, que ha un religion solmente de parolas, e cuje conducta es van e corrumpite; es istes que (admittite in le compania del sanctes) scandalisa le mundo, guasta le christianismo e afflige le sinceres. Io volerea que tote le homines tractarea con tal personas como tu faceva, alora, o illes deveni plus acceptabile al religion, o le compania del sanctes esserea tro adurente pro illes.

.29 Alora Fidel diceva: ``Celle habile Loquace, in un prime tempore, decipe omne credule. Va audir le, quanto bellemente ille parla e rationa, a ille non pote resister ulle persona! Ma si pois in re obras Fidel le parla, garrular non servi, su parolas dispare. Como le nive se dissolve al sol, assi dispare su parolas. A iste termino semper pervenira qui solmente a confabulationes se affidara.