La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Genesi/Genesi 1

From Wikisource
Jump to: navigation, search

Génesi[edit]

1[edit]

La creassion dël mond[edit]

1Ant ël prinsìpi dla creassion, quand che Nosgnor[1] a l'ha fàit ij cej e la tèra,[2] 2la tèra a l'era sensa forma[3] e veuida e 'd top ëspèss a cheurvìa la përfondità dla superfice dj'aque[4], ma lë Spìrit ëd Nosgnor[5] as dasìa da fé[6] dëdzora dla superfìce dj'aque. 3Nosgnor a l'ha dit: "Ch'a sìa la lus" e a s'é fasse la lus. 4Nosgnor a l'ha vëddù che la lus a l'era bon-a. A l'é parèj che Nosgnor a l'ha separà la lus dal top. 5Nosgnor a l'ha ciamà la lus "dì" e 'l top "neuit". Antlora a l'é stàita na sèira e a l'é stàita na matin. Sto-sì a l'era 'l dì ch’a fà un[7].

6Nosgnor a l'ha dit: "Ch'a sia na vòlta[8] ant ël mes dj'aque e ch'a separa j'aque da j'aque". 7Antlora Nosgnor a l'ha fàit la vòlta e a l'ha separà j'aque ch’a son sòta la vòlta da j'aque ch’a son dzora la vòlta, e parèj a l’é stàit. 8Nosgnor a l'ha ciamà la vòlta "cel". Antlor' a l'é stàita na sèira e a l'é stàita na matin. Sto-sì a l'era 'l dì ch’a fà doi.

9Nosgnor a l'ha dit: "Che j'aque sota 'l cel as buto 'nsema ant un sol pòst e ch'a comparissa ël teren sùit. E parèj a l'é stàit. 10Nosgnor a l'ha ciamà 'l teren sùit: "Tèra" e j'aque ch'a l'ero butasse 'nsema: ij "mar". Nosgnor a l'ha vëddù che tut sòn a l'era bon.

11Nosgnor a l'ha dit: "Che la tèra a pòrta 'd gich[9], ëd piante ch'a pòrto dij smens conforma soe sòrt, e dj'erbo ch'a pòrto an lor dij smens conforma soe sòrt. E parèj a l'é stàit. 12La tèra a l'ha portà ‘d vegetassion - ëd piante ch'a portavo dij smens conforma soe sòrt, e dj'erbo ch'a portavo an lor dij smens conforma soe sòrt. Nosgnor a l'ha vëddù che tut sòn a l'era bon. 13A l'é stàita na sèira e a l'é stàita na matin. Sto-sì a l'era 'l dì ch’a fà tre.

14Nosgnor a l'ha dit: "Ch'a-i sio ‘d ciàir ant la vòlta dël cel për separé 'l dì da la neuit, e ch' a-i sio 'd marche për indiché lë stagion, ij dì e j'agn, 15e ch'a servo da ciàir ant la vòlta dël cel për anluminé la tèra". E parèj a l'é stàit. 16Nosgnor a l'ha fàit doi lus grande - ël ciàir pì grand për regolé 'l dì e ‘l ciàir pì cit për regolé la neuit. A l'ha fàit ëdcò le stèile. 17Nosgnor a l'ha butà ij ciàir ant la vòlta dël cel për anluminé la tèra, 1për regolé 'l dì e la neuit e për separé la lus dal top. Nosgnor a l'ha vëddù che tut sòn a l'era bon. 19A l'é stàita na sèira e a l'é stàita na matin. Sto-sì a l'era 'l dì ch'a fà quatr.

20Nosgnor a l'ha dit: "Che le aque a furmiolo d'un furmiolament ëd creature vive e che dj'osej a volo 'n sla tèra vers la vòlta dël cel". 21Nosgnor a l'ha creà ij pèss grand e tute le bestie vive ch'as bogio e ch'a furmiolo ant j'aque conforma soe sòrt. A l'ha creà 'dcò minca n’osel con dj'ale, conforma soe sort. Nosgnor a l'ha vëddù che tut sòn a l'era bon. 22Nosgnor a l'ha benedije e a l'ha dit: "Ch'i Sie fosonant[10]. moltipliche-ve e 'mpinì j’aque dij mar, e che j'osej as moltiplico 'n sla tèra".  23A l'é stàita na sèira e a l'é stàita na matin. Sto-sì a l'era 'l dì ch'a fà sinch.

24Nosgnor a l'ha dit: "Che la tèra a pòrta ‘d creature vive conforma soe sòrt: ëd cabial, dij serpent[11] e 'd bestie sarvaje, conforma soe sòrt, E parèj a l'é stàit. 25Nosgnor a l'ha fàit le bestie sarvaje conforma soe sòrt, ëd bestiam conforma soe sòrt, e tute le creature ch'a strusio an sla tèra conforma soe sòrt. Nosgnor a l'ha vëddù che tut sòn a l'era bon.

26Antlora Nosgnor a l'ha dit: "Foma l'òm a nòsta imàgine, conform a nòsta smijansa, parèj ch'a peussa dominé ij pess dël mar, j'osej ёd l'aria, ël bestiam e tuta la tèra, e tute le creature ch'as bogio[12] 'n sla tèra. 27Nosgnor a l'ha creà l'òm[13] a Soa imàgine, a l'ha crealo a imàgine 'd Nosgnor e mas-cc e fumela a l’ha fàit. 28Nosgnor a l'ha daje soa benedission e a l'ha dije: " Ch'i sie fosonant[14], multiplie-ve, ampinì la tèra e sogetela! Dominé ij pess dël mar, j'osej ёd l'aria e minca creatura[15] ch'as bogia 'n sla tèra.

29Peui Nosgnor a l'ha dit: "Iv dago minca pianta ch'a pòrta dla smens 'nsima 'd tuta la tèra e tuti j'erbo ch'a pòrto ‘d frut ch'a l’abio dë smens: tut lòn a sarà vòsta noritura. 30E a tute le bes-cie dla tèra, e a minca n’osel dël cél, e a tute le creature ch'as bogio 'n sla tèra - tut lòn ch'a l'han an lor midem ël sofi[16] dla vita, i dago tute le vërdure[17] për noritura, E parèj a l'é stàit.. 31Nosgnor a l'ha vëddù tut lòn ch'a l'avìa fàit e a l'era pròpi bon! A l'é stàita na sèira e a l'é stàita na matin. Sto-sì a l'era 'l dì ch'a fà ses.

Nòte[edit]

  1. Conforma la tradission, i voltoma coma "Nosgnor (Dé)" ël nòm ebraich ch'a l'é dovrà ambelessì (אֱלֹהִים,’elohim), na fòrma plural. Quand ch'as trata dl' ùnich ver Dé, ël verb a l'é sèmper al singolar. La fòrma plural a dinòta majestà. Cost nòm a buta an evidensa la sovranità 'd Nosgnor e ch'as peul nen comparesse con gnun d'àutri. Chiel a l'é "ël Dé dij dé".
  2. O “Ant ël prinsìpi dla creassion, quand che Dé a l'ha fàit ij céj e la tèra”.
  3. O “dësformà”.
  4. Ël tèrmin ebràich תְּהוֹם (thom, “përfond, ancreus”) as arferiss a la granda profondeur ёd l'ocean primordial, col ch'a 'nserciava e stasìa sota la tèra (cfr. Génesi 7:11). As podrìa voltesse 'dcò coma balatron, abiss, abim, ravin.
  5. O “ël sofi d Nosgnor”.
  6. O "as meuvìa", "voltegiava", a la létera: "a planava".
  7. Vera ch’a dovrìa disse “ël prim dì”, ma “ël dì ch’a fà un” a l’é pì conform a l’original, ch’a dis nen “ël prim dì”, ma “dì un”. Lolì a l’ha d’implicassion teològiche.
  8. O "firmament", "cél".
  9. O “vegetassion”.
  10. O “fecond”.
  11. O "bestie ch'a strusio", "reptij".
  12. O "a strusio".
  13. Ant ël sens coletiv, ch'a comprend mas-cc e fumela.
  14. O "fecond".
  15. O "creatura viva", "bes-cie".
  16. O "ël respir".
  17. O "erbe vёrde".

Artòrn a la Tàula dla Bibia