Jump to content

Jetim (Qayıpnazarov)

From Wikisource
Jetim (1937)
by Bayniyaz Qayıpnazarov
380285Jetim1937Bayniyaz Qayıpnazarov

Zarlı zaman zardabınan zarıǵıp,
Awır azap hám turmıstan tarıǵıp,
Talay jarlı gedeylerdiń balları,
Baydıń esiginde júrdi tańılıp.

Sonıń biri kemtarlıqtan qıynalǵan, 
Kúneltalmay jaslay bayǵa jallanǵan, 
Tıńlawshım sizlerge bayan eterim—
Panasız jas jetim qoyshı Babajan.

Jawın jawıp, qar da qattı boraydı,
Jilli dawıl úytqıp, coǵıp zımıraydı, 
Jalǵız júrip qula dúzde qoy baqqan,
Jetim bala kózden jasın bulaydı.

Egil-tegil, óksip-óksip jılaydı,
Esi ketip jılasa ne qıladı.
Etegine tolǵan tek kózdiń jasın,
Eki jaqqa tógip taslap turadı.

Tursa tońǵan ayaǵın zorǵa basadı,
Tentireklep suwıq ótip sasadı,
Tula boyı qalsh-qalsh etip qaltırap,
Tınısı tarılıp, túsi qashadı.

Izleydi tezletip ıǵıraq jerdi,
Izlese ıq qolayına kelmedi, 
Izlep-izlep ıqlanar jer tabalmay, 
Iyirip qoyların aynalıp júrdi.

Mine, sol júriste surlanıp júzi,
Muńayıp pishini, jasawrap kózi,
Mólt-mólt tamǵan jasın súrtip kóziniń,
Moynın sozıp qoyǵa qaraǵan gezi.

Bir qasqır keldi de qoyına shaptı, 
Bala da kóriwden juwırdı qattı,
Bul barǵansha qasqır qarap tursın ba,
Bir lámser qozını aldı da qashtı.

Al, qoylar úrkti de awılǵa ketti,
Awılǵa jetkende bala da jetti,
Aldınan bay shıǵıp qoyların sanap,
ㅡAna lámser—dedi—ol qayda ketti?!

„Lepes aǵa bir bilmeslik ótti dep,
Lámser ash qasqırǵa túsip ketti“— dep
Lámser jayın bala bayan etkende,
Lepes jırıp salıp tepti, urdı kóp.

Astı jer, ústinde mush penen tepki,
Awzı qanap, bası gúp bolıp isti,
Arsız jawız, únsiz jatqan balanıń,
Al, endi óldi dep ústinen tústi.

Bul jerde aradan kóp waqıt ótti,
Bala esin jıynap kóz jasın súrtti,
Bul azaptı umıtpayman ólgenshe,
Bir alarman dedi jawızdan óshti.

Aqırınlıq penen ornınan turdı,
Aq qılqasın qımtap, belin buwındı,
Aytqan serti baydan ósh alıw ushın,
Aq otawın órtep bir qashıw boldı.

Bul tuwralı bala táwir oyladı,
Biykar bosqa tek oylanıp qoymadı,
Baydı úyi menen qosa órtewge,
Barlıq kúshin bekkem belge jıynadı.

Awır jatar hámme tep-tegis jattı,
Aqshamǵı shın tatlı uyqıǵa battı,
Awzın bekkem ilip baydıń úyiniń,
Artınan ot berip, bala jol tarttı.

Jıldam ot alısıp aq otaw jandı,
Jalını jawızǵa jaqıplap qaldı,
Janǵan otqa shala kúyip ekewi,
Jatırǵan Ayzada, Lepes oyandı.

Awdańlap turdı da jalındı kórdi,
Ajal qayǵı emes, zatqa kúyipti,
Artıq kórip jannan jıyǵan dúnyasın,
Ayzada hám Lepes órtenip óldi.

Neshshe jıl udayı sorǵan sur jılan, 
Ne bir awır azap berip qıynaǵan,
Nálet jawǵır kúyip ólgen Lepeske,
Nálet ayttı jetim bala Babajan.