Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis

From Wikisource
Jump to: navigation, search

Indice[edit]

  • [[Capo I ]]
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_2
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_3
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_4
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_5
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_6
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_7
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_8
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_9
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_10
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_11
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/cap_12
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_13
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_14
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_15
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_16
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_17
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_18
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_19
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_20
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_21
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_22
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_23
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_24
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_25
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_26
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_27
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_28
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_29
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_30
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_31
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_32
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_33
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_34
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_35
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_36
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_37
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_38
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_39
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_40
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_41
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_42
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_43
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_44
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_45
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_46
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_47
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_48
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_49
  • Biblia (Interlingua, Buckhalter) - Genesis/capitolo_50


2

1 Le celo e le terra esseva complite, e lor panoplia.
2 Le septime die Deo compliva le obra que Ille habeva facite, e Ille cessava1 le
septime die de tote le obras que Ille habeva fa-
3 cite. Deo benediceva le septime die e lo declarava sancte, proque a illo Deo
cessava de tote Su obra de creation que Ille ha-
4 beva facite. Tal es le historia del celo e del terra quando illos esseva create.
5 Quando le Senior Deo faceva le terra e le celo - quando nulle arbusto esseva
ancora super le terra e nulle herbas del campo habeva germinate ancora, proque le
Senior Deo non habeva mandate le pluvia super le terra, e il non habeva alicun
homine pro
6 cultivar le solo, ma un fluxo2 se elevava del terra e rigeva to-
7 te le facie del solo - le Senior Deo formava le homine3 del pulvere del terra4. Ille
sufflava in su nares le halito del vita, e le homine deveniva un esser vivente.
8 Le Senior Deo plantava un jardin in Eden, verso le est, e pone-
9 va ibi le homine que Ille habeva formate. E del terra le Senior Deo faceva crescer
omne arbore que esseva agradabile al vista e bon pro alimento, e le arbore de vita
in le medio del jardin, e le arbore del cognoscentia del bon e del mal.
10 Un riviera sorti de Eden pro rigar le jardin, e alora illo se
11 divide e deveni quatro brancas. Le nomine del prime es Pishon,
12 que es illo que ambi tote le terra de Havilah, ubi se trova le
13 auro. Le auro de ille terra es bon; on trova ibi le bdellium, e le onyche. Le nomine
del secunde riviera es Gihon, que es illo
14 que ambi tote le terra de Cush. Le nomine del tertie riviera es Tigris, que es illo
que flue al est de Asshur. E le quarte riviera es le Euphrates.
15 Le Senior Deo prendeva le homine e le poneva in le jardin de
16 Eden, pro cultivar lo e pro attender lo. E le Senior Deo comman-
17 dava le homine, a saper, 'De omne arbores del jardin tu pote mangiar; ma del
arbore de cognoscentia del bon e del mal, tu non mangiara; nam si tosto que tu
mangia de ille tu morira'.
18 Le Senior Deo diceva, 'Il non es bon que le homine sia sol; io le facera un adjuta
convenibile a ille. Le Senior Deo formava

1. alt. 'reposava'. 2. alt. 'bruma'. 3. H {'adam}. 4 . H {'adamah}.

G E N E S I S     2 : 3

del terra omne bestias salvage e omne aves del celo, e Ille les
l9 apportava al homine pro vider que ille les appellarea; e quecunque le homine
appellava cata creatura vivente, isto esserea
20 su nomine. E le homine dava nomines a tote le bestial e al aves del celo e a
omne bestias salvage; ma pro Adam il non se trovava un adjuta convenibile a ille.
Alora le Senior Deo faceva ca-
21 der un somno profunde super le homine; e, durante que ille dormiva, Ille
prendeva un de su costas e claudeva le carne a su
22 loco. Le Senior Deo formava un femina del costa que Ille habeva prendite del
homine; e Ille la apportava al homine. Alora le
23 homine diceva, 'Ista al fin es osso de mi ossos e carne de mi carne. Ista se
appellara Feminal nam del homine2 illa es prendi-
24 te. Pro esso, un homine lassa su patre e su matre e se adhere a su sposa, quo
illes deveni un carne.
25 Le homine e su sposa esseva tote duo nude, totevia illes non habeva vergonia.

3

1 Le serpente esseva le plus astute de tote le bestias salvage que le Senior Deo
habeva facite. Ille diceva al femina, 'An Deo
2 ha vermente dicite que vos non mangiara de ulle arbora del jardin?' Le femina
respondeva al serpente, 'Nos pote mangiar le fructo del altere arbores del jardin. Ma
del fructo del arbore
3 que es in le medio del jardin, Deo nos diceva: 'Vos non debe mangiar lo, ni toccar
lo, a fin que vos non mori'. Alora le ser-
4 pente diceva al femina, 'Vos non va morir, ma Deo sape que si tosto que vos
mangia de illo vostre oculos se aperira e vos es-
5 sera como3 esseres divin3 qui sape le bon e le mal'. Quando le
6 femina videva que le arbore esseva bon pro mangiar e un delecto pro le oculos, e
que le arbore esseva desirabile pro attinger le sapientia, illa prendeva de su fructo e
lo mangiava. Illa lo
7 dava etiam a su sposo apud illa e ille lo mangiava. Alora le oculos de tote le duo
se aperiva e illes percipeva que illes esseva nude; e illes se sueva folios de ficos e
se faceva cincturas.
8 Illes audiva le sono del Senior Deo passante in le jardin in le fresco del die; e le
homine e su sposa se celava del Senior Deo
9 inter le arbores del jardin. Le Senior Deo appellava al homine e le diceva, 'Ubi es
tu?' Ille respondeva, 'Io audiva tu sono
10 in le jardin, e io habeva timor proque io esseva nude, dunque
11 io me celava'. Alora Ille demandava, 'Qui te diceva que tu esseva nude?
Mangiava tu del arbore del qual io te habeva prohibite
12 de mangiar?' Le homine diceva, 'Le femina que Tu poneva juxta me - illa me dava
del arbore, e io lo mangiava'. Le Senior Deo
13 diceva al femina, 'Que es isto que tu ha facite!' Le femina respondeva, 'Le
serpente me dupava, e io lo mangiava'. Alora le Se-
14 nior Deo diceva al serpente, 'Pois que tu ha facite isto, tu essera plus execrate
que omne le bestial, e que omne le bestias salvage: super tu ventre tu repera e tu
mangiara le pulvere om-
15 ne le dies de tu vita. Io ponera inimicitate inter te e le femi-

1. H {'ishah}. 2 . {'ish}. 3. alt. 'Deo'.

G E N E S I S     3 : 4     8

na, e inter tu prole e le sue; illes colpara tu capite, e tu col-
16 para lor talon'. E al femina Ille diceva, 'Io facera tu dolores de graviditate multo
acute; tu parera infantes con pena. Totevia
17 tu anhelara pro tu sposo, e ille te dominara'. A Adam Ille diceva, 'Pois que tu
obediva a tu sposa e mangiava del arbore super le qual io te commandava que tu
non mangiara de illo - maledicte sia le terra a causa de te. Con travalio tu mangiara
de illo om-
18 ne le dies de tu vita: Illo te producera spinos e cardo. Ma tu
19 alimento essera le herbas del campo; con le sudor de tu visage tu mangiara le
pan, usque tu retorna al terra, nam de illo tu ha essite prendite. Nam pulvere es tu e
al pulvere tu retornara'.
20 Le homine appellava su sposa Eva1, proque illa esseva le matre de
21 omne viventes2. Le Senior Deo faceva vestimentos de pelle pro Adam e su
sposa, e les vestiva.
22 Le Senior Deo diceva, 'Ecce le homine se ha facite como uno de nos,
cognoscente le bon e le mal; e ora que ille non tende le mano e prende etiam del
arbore de vita, e mangia de illo, e vive
23 eternemente!' Pro esso le Senior Deo le banniva del jardin de Eden, a cultivar le
solo de ubi ille esseva prendite. Ille ex-
24 pulsava le homine e, al est del jardin de Eden, placiava le chrubim e le flamma
del spada tornante pro guardar le via al arbore de vita.

4

1 Le homine cognosceva3 su femina Eva, e illa concipeva e pareva Cain, e illa
diceva, 'Io ha ganiate4 un infante mascule con le adjuta del Senior'.
2 Illa pareva alora su fratre Abel. Abel deveniva un pastor de oves, e Cain deveniva
un laborator del solo.
3 In le curso del tempore, Cain apportava al Senior un offerta del
4 fructo del solo; e Abel, del parte sue, apportava le plus selecte del primogenitos de
su grege. Le Senior prestava attention a Abel e su offerta, ma a Cain e su offerta Ille
non prestava
5 attention. Cain esseva multo turbate e su visage cadeva. Alora
6 le Senior diceva a Cain, 'Proque es tu turbate, e proque es tu
7 visage cadite5? Certo si tu age ben tu essera orgoliose, e si tu non age ben le
peccato quatta al porta e su anhelo es verso te; ma tu pote dominar lo'.
8 Cain diceva a su fratre Abel, 'Que6 nos va al campo'6. E quando
9 illes esseva in le campo, Cain attaccava su fratre Abel e le occideva. Le Senior
diceva a Cain, 'Ubi es Abel tu fratre?' E il-
10 le diceva, 'Io non lo sape. Es io le guarda de mi fratre?'
11 Alora Ille diceva, 'Que ha tu facite? Ascolta, le sanguine de tu fratre clama a me
del terra! Ergo, tu essera plus maledicte que le terra7 que aperiva su bucca pro
reciper de tu mano le san-
12 guine de tu fratre. Si tu cultiva le solo illo non te dara plus su fortia. Tu essera un
vagabundo incessante super le terra'.
13 Cain diceva al Senior, 'Mi castigo es troppo grande pro supportar lo! Pois que tu
me ha bannite hodie del solo, e io debe evi-
14 tar tu presentia e devenir un vagabundo incessante super le ter-

1. H {chawwah}. 2. H {chay}. 3. H {yada'} in le senso de 'sentir'. 4. H {qanithi},
dunque 'Cain'. 5. Verso obscur in le H. 6. Manca in le H. Se trova in Targ. e Sept. e
Vulg. 7. Vide 3:17.

G E N E S I S     4 : 5    9

ra - alicuno qui me incontra pote occider me!' Le Senior le dice-
15 va, 'Io promitte, si alicuno occide Cain, Cain essera vengiate septuple'. E le
Senior poneva un marca super Cain a fin que alicuno qui le incontrava non le
occiderea.
16 Cain sortiva del presentia del Senior e habitava in le region de Nod, al est de
Eden.
17 Cain cognosceva su sposa, e illa concipeva e pareva Enoch.
18 E alora ille fundava un citate al qual ille dava le nomine de su filio Enoch. A
Enoch nasceva Irad, e Irad ingenerava Mehujael, e Mehujael ingenerava
Methushael, e Methushael ingenerava Lamech.
19 Lamech prendeva duo sposas: le nomine de una esseva Adah, e le nomine del
altera esseva Zillah.
20 Adah pareva Jabal; ille esseva le ancestre de illes qui habita
21 in tentas e inter greges. Le nomine de su fratre esseva Jabal; ille esseva le
ancestre de omnes qui musicava super le lyra e le pipa.
22 Quanto a Zillah, illa pareva Tubal-cain qui forgiava omne instrumentos de cupro
e ferro. Le soror de Tubal-cain esseva Naamah.
23 Lamech diceva a su sposas,
'Adah e Zillah, ascolta mi voce;
Sposas de Lamech, audi mi parola.
Pro mi vulnere io ha occidite un homine,
e pro mi contusion, un puero.
24 Si Cain es vengiate septuple
Alora Lamech septanta-septuple'.
25 Adam cognosceva su sposa de nove, e illa pareva un filio e le appellava Seth, a
saper, 'Deo me ha date' un altere infante in loco de Abel', nam Cain le habeva
occidite. E a Seth, a su vice,
26 un filio nasceva, e ille le appellava Enosh. Il esseva alora que on comenciava a
invocar le nomine del Senior.

5

1 Isto es le conto del linea de Adam. Quando Deo creava le homine,
2 Ille le faceva al imagine de Deo; Ille creava le masculo e le femina. E quando illes
esseva create, Ille les benediceva e les
3 appellava Homine. Quando Adam habeva cento trenta annos ille ingenerava un
filio a su similatia e su imagine, e ille le appel-
4 lava Seth. Post le nascentia de Seth, Adam viveva octo centos
5 annos e ingenerava filios e filias. Tote le dies del vita de Adam esseva nove
centos trenta annos; alora ille moriva.
6 Quando Seth habeva cento cinque annos, ille ingenerava Enosh.
7 Post le nascentia de Enosh, Seth viveva octo centos septe annos
8 e ingenerava filios e filias. Tote le dies de Seth esseva nove centos dece-duo
annos; alora ille moriva. Quando Enosh habeva
9 novanta annos, ille ingenerava Kenan. Post le nascentia de Kenan,
10 Enosh viveva octo centos dece-cinque annos e ingenerava filios
11 e filias. Tote le dies de Enosh esseva nove centos cinque annos; alora ille
moriva.
12 Quando Kenan habeva septanta annos ille ingenerava Mahalalel.
13 Post le nascentia de Mahalalel, Kenan viveva octo centos quaran-

1. O 'establite'. H {shath}, ergo 'seth'. H {'Sheth'}.

G E N E S I S     5 : 6   10

ta annos e ingenerava filios e filias. Tote le dies de Kenan es-
14 seva nove centos dece annos; alora ille moriva.
15 Quando Mahalalel habeva sexanta cinque annos, ille ingenerava
16 Jared. Post le nascentia de Jared, Mahalalel viveva octo centos
17 trenta annos e ingenerava filios e filias. Tote le dies de Mahalalel esseva octo
centos novanta cinque annos; alora ille mori-
18 va. Quando Jared habeva cento sexanta-duo annos, ille ingenera-
19 va Enoch. Post le nascentia de Enoch, Jared viveva octo centos
20 annos e ingenerava filios e filias. Tote le dies de Jared esseva nove centos
sexanta-duo annos; alora ille moriva.
21 Quando Enoch habeva sexanta-cinque annos, ille ingenerava Methu-
22 saleh. Post le nascentia de Methusaleh, Enoch camminava con Deo
23 tres centos annos; e ille ingenerava filios e filias. Tote le
24 dies de Enoch esseva tres centos sexanta-cinque annos. Enoch camminava con
Deo; alora ille non esseva plus, proque Deo le prendeva.
25 Quando Methusaleh habeva cento octanta-septe annos ille ingene-
26 rava Lamech. Post le nascentia de Lamech, Methusaleh viveva sep-
27 te centos octanta-duo annos, e ingenerava filios e filias. Tote le dies de
Methusaleh esseva nove centos sexanta nove annos; alora ille moriva.
28 Quando Lamech habeva cento octanta-duo annos, ille ingenerava
29 un filio. E ille le appellava Noe, e diceva, 'Iste nos providera de alleviation1 de
nostre labor e del travalio de nostre manos proveniente del solo que le Senior ha
maledicite'.
30 Post le nascentia de Noe, Lamech viveva cinque centos novanta-
31 cinque annos e ingenerava filios e filias. Tote le dies de Lamech esseva septe
centos septanta-septe annos; alora ille moriva.
32 Quando Noe habeva cinque centos annos ille ingenerava Shem, Cham, e
Japheth.

6

1 Quando le homines comenciava a multiplicar se super le terra e
2 filias esseva nascite a illes, le esseres divin2 videva como le filias del homines
esseva belle e prendeva de inter illas pro
3 sposas totes que illes seligeva. Le Senior diceva, 'Mi halito non restara3
eternemente in le homine, pois que etiam ille es carne; que su dies sia cento vinti
annos'. Il esseva alora, e
4 etiam plus tarde, que le gigantes appareva super le terra - quando le esseres divin
cohabitava con le filias del homine, qui les pareva infantes. Illes esseva le heroes
del antiquitate, le homines del renomine.
5 Le Senior videva como le mal del homine super le terra esseva grande, e como
omne le planos meditate in su mente esseva sem-
6 per nihil salvo le mal. Alora le Senior regrettava que Ille habeva facite le homine
super le terra, e Su corde se attristeva.
7 Le Senior diceva, 'Io va exterminar del terra le homines que io creava - homines
con bestias, creaturas reptile, e aves del
8 celo, nam io regretta que io les faceva'.

1. Del H {nicham}, 'consolar'; ergo H {Noach}. 2. alt. 'le filios de Deo'. 3. sgf. del H
incerte.

G E N E S I S     6 : 7    11

Ma Noe trovava le favor del Senior.
9 Ecce le linea de Noe: Noe esseva homine juste; ille esseva integre in su etate;
Noe camminava1 con Deo. Noe ingenerava tres flli-
10 os: Shem, Cham e Japheth.
11 Le terra deveniva corrupte coram Deo; le terra se plenava de vi-
12 olentia. Quando Deo videva como le terra esseva corrupte, nam
13 omne carne habeva corrumpite su via super le terra, Deo diceva a Noe, 'Io me ha
resolvite a facer un fin de tote carne, quia
14 le terra es plen de violentia a causa de illes: io va destruer les con le terra. Face
un arca de ligno de gopher; dispone le
15 arca con compartimentos, e picia lo intra e foras. Face lo assi: le longitude del
arca habera tres centos cubitos, su largessa cinquanta cubitos, e su altitude trenta
cubitos. Mitte un fenes-
16 tra2 in le arca, e fini3 lo intra un cubito del alto3. Mitte le intrata del arca in su
latere; face in illo un prime, un secunde, e un tertie etage.
17 Del parte mie, Io va lancear le diluvio - aquas super le terra - pro destruer omne
carne que ha le halito de vita sub le celo;
18 toto que es super le terra perira. Ma Io establira Mi alliantia con te, e tu entrara in
le arca, con tu filios, tu sposa, e le sposas de tu filios. E de toto qui vive, de tote
carne, tu face-
19 ra entrar in le arca duo de cata specie a fin de conservar se con te; illes essera
masculo e femina.
20 De aves secundo lor specie, de bestial secundo lor specie, e de tote le reptiles
del terra secundo lor specie, duo de cata spe-
21 cie venira a te pro conservar se. Del parte tue, prende de tote le alimento que on
mangia e face te un provision de illo quo illo servira de alimento pro te e pro illes'.
22 Noe lo faceva; secundo que Deo le ordinava, assi ille faceva.

7

1 Alora le Senior diceva a Noe, 'Entra in le arca, con tote tu
2 familia, nam Io ha vidite que tu sol es juste coram Me. De omne animal pur prende
septe pares, le masculo e su femina, e de om-
3 ne animal que non es pur, duo, un masculo e su femina; del aves del celo etiam,
septe pares4, masculo e femina, a fin de conservar lor racia super tote le terra. Nam
post septe dies Io face-
4 ra pluver super le terra, quaranta dies e quaranta noctes, e Io exterminara del
terra omne esser que Io ha create'
5 Noe faceva justo como le Senior le habeva ordinate
6 Noe habeva sex centos annos quando le diluvio veniva - aquas
7 super le terra. Noe con su filios, su sposa, e le sposas de su
8 filios, entrava in le arca a causa del aquas del diluvio. Del animales pur, del
animales que non es pur, del aves, e de toto
9 que repe super le terra, duo de cata uno, un masculo e un femina veniva a Noe in
le arca, como Deo habeva ordinate Noe.
10 E septe dies postea le aquas del diluvio veniva super le terra.
11 Le sex centesime anno del vita de Noe, le secunde mense, le dece-septime die
del mense, ille die omne le fontes del grande abysso se erumpeva, e le esclusas del
celo se aperiva.

1. H {hithhallekh} sgf. 'conducer se'. 2 alt. 'tecto' que es dubitose. H {thosar} se trova
solo hic in le biblia. 3. sgf. del H incerte. 4. H {shiva shiva}; 'septe e septe'
(traditional) non es correcte.

G E N E S I S     7 : 8    12

12 Le pluvia cadeva super le terra quaranta dies e quaranta noctes,
13 Le mesme die Noe e le filios de Noe, Shem, Cham, e Japhet, entrava in le arca,
con le sposa de Noe e le tres sposas de su fi-
14 lios - illes e tote le bestias de omne specie, tote le bestial de omne specie que
repe super le terra, e tote le aves de omne
15 specie, omne ave, omne alato. Illes entrava in le arca a Noe,
16 duo de cata carne que habeva le halito de vita. Assi illes que entrava
comprendeva le masculo e le femina de tote carne como Deo habeva ordinate. Alora
le Senior le includeva.
17 Le diluvio esseva quaranta dies super le terra, e le aquas cres-
18 ceva e elevava le arca quo illo se levava super le terra. Le aquas inflava e se
accresceva multo super le terra, e le arca flottava super le aquas.
19 Quando le aquas se habeva levate de plus in plus super le terra,
20 tote le plus alte montanias ubique sub le celo se coperiva. Dece-cinque cubitos
plus alte le aquas se levava supra ibi le
21 montanias se coperiva. E tote carne que se moveva super le terra periva - aves,
bestial, bestias, e toto que essamava super le
22 terra, e tote le homines. Omnes in cuje nares esseva un iota del halito de vita1,
toto que esseva super terra sic, moriva.
23 Tote le esseres super le terra esseva exterminate - le homine, le bestial, le
reptiles, e le aves del celo; illes esseva exterminate del terra. Noe sol restava, e illes
que esseva con ille in le arca.
24 E quando le aquas se habeva inflate super le terra cento cinquanta dies.

8

1 Deo memorava Noe e tote le bestias e tote le bestial que esseva con ille in le arca,
e Deo faceva passar un vento super le ter-
2 ra, e le aquas subsideva. Le fontes del abysso e le esclusas
3 del celo se tappava, e le pluvia del celo se arrestava; le aquas alora recedeva
gradualmente del terra. Al fin cento cinquanta dies le aquas diminueva, quo al
septime mense, le dece-septime
4 die del mense, le arca reposava super le montanias del Ararat.
5 Le aquas continuava a diminuer usque le decime mense: al decime mense, le
prime die del mense, le culminas del montanias2 deveniva visibile.
6 Al fin de quaranta dies, Noe aperiva le fenestra del arca que
7 ille habeva facite e ille laxava le corvo; illo iva hic e ibi
8 usque le aquas habeva siccate super le terra. Alora ille laxava le columba pro
vider si le aquas habeva discrescite super le fa-
9 cie del terra. Ma le columba non poteva trovar un loco de reposo pro su pede, e
retornava a ille in le arca, nam il habeva aqua super tote le terra. Dunque
extendente le mano ille lo fa-
10 ceva entrar in le arca con ille. Ille attendeva septe dies in
11 plus, e de nove ille laxava le columba foras le arca. Le columba retornava a ille
circa le vespere, e ecce, in su becco esseva un folio de olivo avellite! Alora Noe
sapeva que le aquas
12 habeva discrescite super le terra. Ille attendeva ancora septe

I. Essayo a reproducer le nuance del H {nismath-ruach}. alt. 'le halito del spirito de
vita'. 2. Il non ha un montania Ararat in le biblia.

G E N E S I S      8 : 9     13

altere dies e laxava le columba; ma illo non retornava plus a ille.
13 Le sex centos prime anno, le prime mense, le prime die del mense le aquas
comenciava siccar1 super le terra; e quando Noe removeva le copertura del arca,
ille videva que le superficie del
14 terra siccava. Le vinti-septime die del secunde mense, le terra esseva sic2.
15 Deo parlava a Noe assi, 'Sorti del arca, tu e tu sposa, tu filios e le sposas de tu
filios. Face sortir con te omne le ani-
16 males de omne carne que es con te: aves, bestial, e toto que
17 repe super le terra; e lassa los essamar super le terra e esser fertile, e multiplicar
se super le terra'.
18 Dunque Noe sortiva, con su filios, su sposa, e le sposas de su
19 filios. Omne animal, omne reptile, e omne ave, toto que move super le terra
secundo lor familias sortiva del arca.
20 Alora Noe construeva un altar al Senior e, prendente de omne
21 animal pur, e de omne ave pur, ille offereva holocaustos super le altar. Le Senior
sensava le odor agradabile, e le Senior diceva a Se mesme, 'De nove Io non
maledicera jammais le terra a causa del homine, pois que le intrigas del mente del
homine es mal ab su juventute: e de nove Io non destruera jammais le viventes
como Io lo ha facite.
22 Dum3 le terra subsiste, le semination e le messe, le frigido e le calor, le estate e
le hiberno, le die e le nocte, non cessara'.

9

1 Deo benediceva Noe e su filios e diceva a illes, 'Sia fertile e
2 multiplica vos, e plena le terra. Vos essera un subjecto de timor e de terror pro
omne le animales del terra e pro omne le aves del celo - toto que se move super le
terra - e pro omne le pisces del mar; illos es date in vostre manos. Omne le creatur-
3 as que vive servira vos de mangiar; como le plantas verde, io
4 vos da le toto. Tamen, vos non debe mangiar le carne con su sanguine vital. Ma
pro vostre proprie sanguine vital Io requirera
5 un conto; Io lo requirera de omne le animales; del homine, etiam, Io requirera un
conto pro le vita human, e de cata homine pro illo de su companion.
6 Quicunque effunde le sanguine human, per le homine essera su
7 sanguine effundite; quia a Su imagine Deo faceva le homine. E vos, sia fertile e
multiplica vos, abunda super le terra e multiplica vos super illo'.
8 Deo diceva a Noe e a su filios, 'Ora Io establi Mi alliantia
9 con vos e con vostre decendentia que vos sequera, e con omne
10 esser vivente que es con vos - le aves, le bestial, e omne le animales - toto que
ha sortite del arca, omne esser vivente su-
11 per le terra. Io va mantener Mi alliantia con vos: nulle carne, jammias de nove,
essera extirpate per le aquas de un diluvio, e il non habera, jammais de nove, un
diluvio a destruer le ter-
12 ra'. Deo diceva etiam, 'Isto es le signo que Io fixa pro le al-

1. H {charabh} es le processo de 'siccar' i.e. il non es jam {yabhesh}, 'sic'. 2. H
{ya-bhsha haarets}. 3. Le H de iste verso es poesia.

G E N E S I S     9 : 10    14

liantia inter Me e vos, e omne esser vivente que es con vos,
13 pro omne le etates a venir. Io ha fixate Mi arco in le nubes, e illo servira de un
signo del alliantia inter Me e le terra.
14 Quando Io coperi le terra con nubes, e le arco appare in le nu-
15 bes, io memorara Mi alliantia inter Me e vos e omne esser vivente inter omne
carne, quo le aquas non devenira, jammais de nove,
16 un diluvio pro destruer omne carne. Quando le arco es in le nubes, Io lo videra e
memorara le alliantia perpetue inter Deo e
17 omne esseres vivente, omne carne que es super le terra'. Deo diceva a Noe, 'Illo
essera le signo del alliantia que Io ha establite inter Me e omne carne que se trova
super le terra'.
18 Le filios de Noe qui sortiva del arca esseva Shem, Cham, e Ja-
19 phet - Cham essente le patre de Canaan. Iste tres esseva le filios de Noe, e de
istes tote le mundo se ramificava. Noe comen-
20 ciava a cultivar le solo e plantava un vinia. Ille bibeva del
21 vino e se faceva ebrie, e ille se discoperiva intra su tenta.
22 Cham, le patre de Canaan, videva le nuditate de su patre e lo
23 diceva a su duo fratres foras. Alora Shem e Japhet prendeva un drappo, lo
placiava verso lor duo dorsos, marchava a retro, e coperiva le nuditate de lor patre;
pois que lor visage esseva deviate, illes non videva le nuditate de lor patre.
24 Quando Noe se eveliava de su vino e apprendeva lo que su filio
25 cadette le habeva facite, ille diceva, 'Canaan sia maledicte'
26 Que ille sia le sclavo del sclavos de su fratres'. E ille diceva, 'Le Senior sia
benedicte, le Deo de Shem; que Canaan sia
27 lor sclavo. Que Deo aggrandi 'Japhet' e que ille habita in le tentas de Shem; e
que Canaan sia lor sclavo'.
28 Noe viveva post le diluvio tres centos cinquanta annos. Omne le annos de Noe
esseva nove centos cinquanta; alora ille moriva.

10

1 Istos es le linea de Shem, Cham, e Japhet, le filios de Noe: filios les nasceva post
le diluvio.
2 Le descendentes de Japhet: Gomer, Magog, Madai, Javan, Tubal,
3 Meshech, e Tiras. Le descendentes de Gomer: Ashkenaz, Riphath,
4 e Togarmah. Le descendentes de Javan: Elishah e Tarshish, le
5 Kittim e ]e Dodanim2. De illes le nationes maritime se ramificava. Illes3 es le
descendentes de Japhet3 per lor paises - cata con su linguage - lor clanes e lor
nationes.
6 Le descendentes de Cham: Cush, Mizraim, Put, e Canaan. Le des-
7 cendentes de Cush: Seba, Havilah, Sabtah, Raamah, e Sabteca. Le descendentes
de Raamah: Sheba e Dedan.
8 Cush etiam ingenerava Nimrod, qui esseva le prime potente4 super
9 le terra. Ille esseva chassator potente, gratias al Senior; pro
10 esso on dice, 'Como Nimrod, chassator potente, gratias al Senior'. Le principal5
de su regno esseva Babylon, Erech, Accad, e
11 Calneh6 in le pais de Shinar. Ab illo pais Asshur sortiva e con-
12 strueva Nineveh, Rehoboth-ir, Calach, e Resen inter Nineveh e Calach - illo es le
grande citate.

1. {yapt}, joco de H {yepheth} 'Japheth'. 2. In loco de 'Rodanim' (Sept. e Ch. 1:7) i.e.
de Rhodos. 3. Manca in le H cf. vv. 20 e 31. 4. Lit. 'ille comenciava a esser potente'.
5. H {reshith} sgf. e 'principio' e 'principal' (le melior, le selecte). 6. Forsan
{khullanah}, 'tote de illes', quia 'Calneh' non se cognosce.

G E N E S I S     10 : 11     15

13 Mizraim ingenerava le Ludim, le Anamim, le Lehabim, le Naphtu-
14 chim, le Pathrusim, le Casluhim, e le Caphtorim, de ubi le Philisteos sortiva.
15 Canaan ingenerava Sidon, su primogenito, e Heth; e le Jebusitas,
16 le Amoritas, le Girgashitas, le Hivitas, le Arkitas, le Sinitas,
17 le Arvaditas, le Zemaritas, e le Chamathitas.
18 Postea le clanes del Canaanitas se dispersava. Le territorio
19 canaanita1 extendeva ab Sidon usque Gerar, apud Gaza, e usque Sodom,
gomorrah, Admah, e Zeboiim apud Lasha. Istes es le des-
20 cendentes de Cahm, secundo lor clanes e linguages, de lor paises e nationes.
21 Filios nasceva etiam a Shem, le ancestre de omne le descenden-
22 tes de Ebor, e le fratre senior de Japhet. Le descendentes de
23 Shem: Elam, Asshur, Arpakshad, Lud e Aram. Le descendentes de
24 de Aram: Uz, Chul, Gether, e Mash. Arpakhshad ingenerava She-
25 lach ingenerava Eber. Duo filias nasceva a Eber: le nomine de uno esseva
Peleg2, nam durante su dies le terra esseva partite;
26 e le nomine de su fratre esseva Joqtan. Joqtan ingenerava Almo-
27 dad, Sheleph, Hazarmaveth, Jerah, Hadoram, Uzal, Diklah, Obhal,
28 Abimael, Sheba, Ophir, Havilah, e Jobob; omne istes esseva le
29 descendentes de Joqtan. Lor colonias extendeva ab Mesha usque
30 Sephar, le pais montan3 del est. Istes es le descendentes de
31 Shem secundo lor clanes e linguages, per lor paises, secundo lor nationes.
32 Istes es le gruppamentos del descendentes de Noe, secundo lor origines, per lor
nationes; e de istes le nationes se ramificava super le terra post le diluvlo.

11

1 Tote le terra habeva le mesme linguage e le mesme parolas. Quan-
2 do le homines migrava del est, illes attingeva un valle in le
3 pais de Shinar e se establiva ibi. Illes diceva le unes al alteres, 'Veni, que nos face
briccas, e los coce dur'. Le briccas
4 les serviva de petra, e le bitumine les serviva de mortero. Alora illes diceva, 'Veni,
que nos construe nos un citate, e un turre cuje apice es in le celo, pro facer nos le
renomine; si
5 non, nos essera dispersate super tote le mundo'. Le Senior descendeva pro
reguardar le citate e le turre que le homine habeva
6 construite, e le Senior diceva, 'Si, como un gente con un linguage pro omnes, illes
ha comenciate a facer assi, alora nihil que illes se propone essera foras lor
attingimento. Que nos descen-
7 de, alora, e confunde ibi lor parola, quo le unes non comprende-
8 ra le parola del alteres'. Dunque le Senior les dispersava ab ibi super le facie de
tote le terra; e illes cessava de constru-
9 er le citate. Pro esso on le appellava Babel4, proque ibi le Senior confundava5 le
parola de tote le terra; e ab ibi le Senior les dispersava super le facie de tote le
terra.
10 Isto es le linea de Shem. Shem habeva cento annos quando ille
11 ingenerava Arpachshad, duo annos post le diluvio. Post le nascentia6 de
Arpachshad, Shem viveva cinque centos annos e ingenerava filios e filias.

1. H {gbhul} sgf. e 'territoria', 'pais' e 'frontiera'. 2. H {peleg} = division. 3. H {har},
sgf. e 'montania' e 'pais montan'. 4. i.e. 'Babylon'. 5 H {balal} 'confunder', joco de
parola 'Babel'. 6. Lit. 'ille ingenerava'; e assi ubique.

G E N E S I S     11 : 12    16

12 Quando Arpachshad habeva trenta-cinque annos ille ingenerava
13 Shelach. Post le nascentia de Shelach, Arpachshad viveva quatro centos tres
annos e ingenerava filios e filias.
14 Quando Shelach habeva trenta annos, ille ingenerava Eber. Post
15 le nascentia de Eber, Shelach viveva quatro centos tres annos e ingenerava filios
e filias.
16 Quando Eber habeva trenta-quatro annos, ille ingenerava Peleg.
17 Post le nascentia de Peleg, Eber viveva quatro centos trenta annos e ingenerava
filios e filias.
18 Quando Peleg habeva trenta annos ille ingenerava Reu. Post le
19 nascentia de Reu, Peleg viveva duo centos nove annos e ingenerava filios e
filias.
20 Quando Reu habeva trenta duo annos ille ingenerava Serug. Post le nascentia
de Serug, Reu viveva duo centos septe annos e in-
21 generava filios e filias.
22 Quando Serug habeva trenta annos, ille ingenerava Nahor. Post
23 le nascentia de Nahor, Serug viveva duo centos annos e ingenerava filios e filias.
24 Quando Nahor habeva vinti-nove annos, ille ingenerava Terah.
25 Post le nascentia de Terah, Nahor viveva cento dece-nove annos e ingenerava
filios e filias.
26 Quando Terah habeva septanta annos ille ingenerava Abram, Nahor,
27 e Haran. Isto es le linea de Terah: Terah ingenerava Abram, Na-
28 hor, e Haran; e Haran ingenerava Lot. Haran moriva durante le
29 vita del1 su patre Terah, in su pais natal, in Ur in Chaldea. Abram e Nahor se
prendeva sposas; le nomine del sposa de Abram esseva Sarai, e le del sposa de
Nahor esseva Milcah, filia de
30 Haran, patre de Milcah e Iscah. Sarai esseva sterile; illa non habeva un infante.
31 Terah prendeva su filios Abram, su granfilio Lot, filio de Haran, e su filia affin
Sarai, le sposa de su filio Abram, e illes se poneva a marchar insimul ab Ur de
Chaldea verso le pais de Canaan; ma quando illes habeva venite usque Haran, illes
32 restava ibi. Le total del dies de Terah esseva duo centos cinque annos; Terah
moriva in Haran.

12

1 Le Senior diceva a Abram, 'Sorti de tu pais2 natal e del domo de
2 tu patre al pais que Io te monstrara. Io facera de tu un grande nation, e Io te
benedicera; Io facera tu nomine grande, e tu
3 essera un benediction. Io benedicera les qui te benedice e maledicera les qui te
maledice; e omne le familias del terra se benedicera per te'.
4 Abram sortiva como le Senior le habeva ordinate, e Lot le accompaniava. Abram
habeva septanta-cinque annos quando ille partiva de Haran.
5 Abram prendeva su sposa Sarai e Lot, filio de su fratre, e tote le tresor que illes
habeva amassate, e le personas que illes habeva acquirite in Haran; e illes se
poneva a marchar al pais de Canaan.

1. Assi Rashi (H {bechayye}) seq. per Luzzato, Ehrlich, Driver etc. alt. 'coram'. 2. Lit.
'Sorti de tu pais e de tu patria', que es exemplo de hendiadys.

G E N E S I S      12 : 13     17

6 Quando illes arrivava in le pais de Canaan, Abram passava per le pais usque le
sito de Shechem, al terebintho de Moreh. Le canaanitas esseva alora in le pais.
7 Le Senior appareva a Abram e diceva, 'Io dara iste pais a tu descendentes'. Alora
ille construeva ibi un altar al Senior qui le
8 habeva apparite. Ab ibi ille passava al pais montan al est de Bethel e erigeva su
tenta, Bethel essente al west e Ai al est;
9 e ille construeva ibi un altar al Senior, e invocava le nomine del Senior. Alora
Abram viagiava per grados verso le Sud.
10 Il habeva un fame in le pais, e Abram viagiava a Egypto pro so-
11 jornar ibi, nam le fame esseva acute in le pais. Quando ille esseva super le
puncto de entrar in Egypto, ille diceva a su sposa
12 Sarai, 'Io sape como tu es femina belle. Quando le egyptianos te vide, illes
dicera, 'Illa es su sposa', e illes me occidera e
13 te lassara viver. Dice, io te roga, que tu es mi soror, quo il pote ir ben pro me a
causa de te, e quo1 io pote restar vive, gratias a te'.
14 Quando Abram entrava in Egypto, le egyptianos videva como le fe-
15 mina esseva multo belle. Le cortesanos de Pharaon la videva e la
16 laudava a Pharaon, e on apportava le femina al palatio de Pharaon. E a causa de
illa il iva ben pro Abram ille acquireva oves, boves, asinos mascule e feminin, e
camelos.
17 Ma le Senior affligeva Pharaon e su domo con plagas potente a
18 causa de Sarai, le sposa de Abram. Pharaon appellava Abram e le diceva, 'Que
es isto que tu me ha facite? Proque non me diceva
19 tu que illa es tu sposa? Proque diceva tu, 'Illa es mi soror', quo io la prendeva pro
mi sposa? Ora, ecce tu sposa: prende la e parti!'
20 Alora Pharaon incargava homines de ille, e illes le faceva partir con su sposa e
omne su possessiones.

13

1 Ab Egypto, Abram montava verso le sud, con su sposa e omne su
2 possessiones, insimul con Lot. Ora Abram esseva multo ric de
3 bestial, argento, e auro. E ille viagiava per grados ab le sud
4 usque Bethel, al loco ubi su tenta habeva essite olim, inter Bethel e Ai, le sito del
altar que ille habeva construite previemente; e ibi Abram invocava le nomine del
Senior.
5 Lot, qui iva con Abram, etiam habeva oves e boves e tentas, quo
6 le pais non les bastava pro demorar insimul nam lor benes esse-
7 va tanto grande que illes non poteva demorar insimul. E il habeva querelas inter le
boveros del bestial de Abram e les del bes-
8 tial de Lot - le canaanitas e perizzitas habita alora in le pais -. Abram diceva a Lot,
'Que non sia contention inter me e te,
9 inter mi boveros e le tues, nam nos es parentes. Non es ante te tote le pais? Que
nos separa nos Si tu i al nord, io ira al sud
10 e si tu i al sud, io ira al nord'. Levante le oculos Lot videva como tote le plana del
Jordan esseva ben rigate, le toto - il esseva ante que le Senior habeva destruite
Sodom e Gomorrah - usque Zoar, como le jardin del Senior, como le pais de Egypto.

alt. 'mi anima'; H {nefesh} es sovente usate como pron. pers.

G E N E S I S      13 : 14     18

11 Dunque Lot se seligeva tote le plana del Jordan, e Lot viagiava al est. Assi illes
se separava le un del altere. Abram restava
12 in le pais de Canaan, e Lot se establiva in le citates del pla-
13 na, erigente su tentas presso Sodom. Jam le habitantes de Sodom esseva
peccatores multo perverse1 contra le Senior.
14 Le Senior diceva a Abram, post le partita de ille de Lot, 'Leva le oculos e
reguarda de ubi tu sta, al nord e al sud, al est e
15 al west, nam Io da tote le terra que tu vide a te e tu descen-
16 dentes pro semper. Io facera tu descendentes como le pulvere del terra, quo si
on pote contar le pulvere del terra, alora on
17 pote etiam contar tu descendentes. Leva te, percurre le terra, in su longitude e in
su largor, nam Io te le da'. Alora Abram
18 levava su tentas, e veniva de demorar al terebinthos de Mamre, que es in
Hebron, e ille construeva ibi un altar al Senior.

14

1 Quando Amraphel rege de Shinar, Arioch rege de Ellaser, Chedor-
2 laomer rege de Elam, e Tidal rege de Goiim faceva le guerra contra Bera rege de
Sodom, Birshah rege de Gomorrah, Shinab rege
3 de Admah, Shemeber rege de Zeboiim, e le rege de Bela, que es Zoar, omne de
istes se alliava al valle de Siddim, que es ora le Mar Morte2.
4 Durante dece-duo annos illes serviva Chedorlaomer, e in le de-
5 ce-tertie anno illes se rebellava. In le dece-quarte anno Chedorlaomer e le reges
qui esseva con ille veniva e vinceva le Rephaim a Ashteroth-karnaim, le Zuzim a
Cham, le Emim a Shaveh-
6 kiriathaim, e le Choritas in lor pais montan de Seir usque El-
7 paran, que es presso le deserto. Pois illes tornava e veniva a En-mishpat, que es
Kadesh, e subjugava tote le territorio del
8 Amalekitas, e etiam le Amoritas qui habitava Chazazon-tamar. Alora le rege de
Sodom, le rege de Gomorrah, le rege de Admah, le rege de Zeboiim, e le rege de
Bela, que es Zoar, sortiva e se rangiava in battalia contra illes in le Valle de Siddim:
Chedor-
9 laomer rege de Elam, Tidal rege de Goiim, Armaphel rege de Shinar, e Arioch
rege de Elassor - quatro reges contra cinque.
10 Le Valle de Siddim esseva plen de fossas de bitume; e le reges3 de Sodom e
Gomorrah, a lor fuga, se jectava in illos3; le resto
11 escappava al pais montan. (Le victores) capeva tote le tresor
12 de Sodom e Gomorrah, e tote lor provisiones, e partiva. Illes prendeva etiam Lot,
le filio del fratre de Abram, con su benes, e partiva; nam ille se habeva establite in
Sodom.
13 Un fugitivo veniva a dicer a Abram le hebreo, qui demorava apud le terebinthos
de Mamre le Amorita, parente de Eshkol e Aner,
14 qui esseva alliatos de Abram. Quando Abram apprendeva que su parente esseva
captive, ille reuniva su retentores4, nate in su
15 domo, tres centos dece-octo personas, e persequeva (le reges) usque Dan. Al
nocte, ille e su servos displicava contra illes
16 e les batteva; e ille les persequeva usque Choah, que es al nord de Damascus.
Ille reconduceva omne le benes; etiam ille reconduceva Lot su parente e omne su
benes, e le feminas e le

1. Lit. 'mal e peccatores' (hendiadys). 2. lit. 'Mar de Sal'. 3. alt. 'le reges ... fugiva e
cadeva ibi'. 4. sgf. de H {chanikh} incerte.

G E N E S I S     14 : 15     19

altere personas.
17 Quando ille retornava del batter de Kedarlaomer e le altere reges, le rege de
Sodom sortiva pro incontrar le in le Valle de
18 Shaweh, que es le Valle del Rege. E Malki-tsedeq, rege de Sha-
19 lem faceva apportar pan e vino; isto esseva un prestre de Deo Altissime. Ille le
benediceva, e diceva, 'Abram sia benedicte
20 de Deo Altissime, Creator de celo e terra. E sia benedicte Deo Altissime, qui ha
livrate tu inimicos in tu mano'. E Abram le dava un decimo de toto.
21 Alora le rege de Sodom diceva a Abram, 'Da me le personas, e
22 prende le benes pro te mesme'. Ma Abram diceva al rege de Sodom,
23 'Io jura al Senior, Deo Altissime, Creator de celo e terra: io non prendera mesmo
un filo o le cordon de un scarpa de lo que es le tue; tu non dicera, 'Il es io qui
inricchiva Abram'.
24 Pro me nihil salvo lo que mi servos ha consumite; quanto al parte de illes qui me
accompaniava - Aner, Eshkol, e Mamre - que illes prende lor parte'.

15

1 Post iste eventos, le Senior parlava a Abram in un vision e le diceva, 'Non time,
Abram, Io es tu scuto; le recompensa tue es-
2 sera multo grande'. Ma Abram diceva, 'Senior Deo, que pote Tu dar me, viste que
io morira1 sin infantes, e le intendente2 de mi domo es Eliezer damascen2.
3 Abram diceva etiam, 'Poisque Tu non me ha date prole, mi inten-
4 dente essera mi herede'. Le parola del Senior le veniva assi, 'Ille homine non
essera tu herede; nemo salvo le progenie tue essera tu herede'.
5 Deo le faceva sortir foras e le diceva, 'Reguarda le celo e conta le stellas, si tu
pote contar los'. E Ille diceva, 'Assi es-
6 sera tu progenie'. Pois que ille habeva fide in le Senior, le Senior lo contava a su
merito3.
7 Alora Ille le diceva, 'Io es le Senior qui te faceva sortir de
8 Ur de Chaldea pro dar te iste pais como possession'. Ille dice-
9 va, 'Senior Deo, como sapera io que io va posseder lo? 'Ille respondeva, 'Apporta
Me un vacca de tres annos, un capra
10 de tres annos, un ove de tres annos, un turtura4, e un columbetta'. Ille Le
apportava omne istes e les secava a medietates ponente cata medietate opposite al
altere, ma ille non secava le
11 aves5. Aves de preda descendeva super le cadaveres, e Abram les
12 chassava. Quando le sol veniva a poner se, un somne profunde cadeva super
Abram, e un grande terror tenebrose descendeva super
13 ille. Le Senior diceva a Abram, 'Sape ben que le descendentes tue essera
estranieros in un paic que non es le lore; illes essera in servitude e on les opprimera
durante quatro centos an-
14 nos. Ma Io exequera le judicamento super le nation que llles
15 servira, e al fin illes sortira6 libere con multe tresor.
16 Quanto a te, tu ira a tu patres in pace, tu essera interrate post un vetulessa
felice. E illes retornara hic al quarte generation, nam le iniquitate del Amori non es
ancora complete'.

1. H {howlekh} lit. 'vade. sgf. a veces 'evanescer'; arb. `halaka_ 'perir'. 2. H obscur.
3. Assi Targ., Rashi, e plure; alt. 'rectitude' e 'justitia'. 4. H {tor} Lat. turtur, F
tourterelle, E tortola, I tortora, A turtledove; 5. H {tsipor} collective. 6. H {yatsa} es
termino technic pro liberation del servitude.

G E N E S I S     15 : 16 : 17     20

17 Quando le sol se poneva e il habeva tenebras profunde, un furno
18 fumante appareva e un torcha flammante passava inter ille pecias partite. Ille die
le Senior faceva un alliantia con Abram, e le diceva: 'A tu descendentes Io da iste
pais, ab le riviera de
19 Egypto al grande riviera, le riviera Euphrate: le pais del
20 Qeni, del Qenizzi, del Qadmani, del Hitti, del Perizzi, del
21 Rephaim, del Amori, del Canaani, del Girgashi, del Jebusi'.

16

1 Sarai, le sposa de Abram, non le habeva parite ulle infantes.
2 Illa habeva un serva egyptie cuje nomine esseva Hagar. Sarai diceva a Abram,
'Ecce, le Senior me ha restringite de parer. Pren-
3 de mi serva; forsan io habera un filio per illa'. Abram ascoltava Sarai. Dunque
Sarai le sposa de Abram, prendeva su serva Hagar le egyptiana - post dece annos
que Abram habeva habitate in le pais de Canaan - e la dava qua concubina1 a su
sposo Abram.
4 Ille cohabitava con Hagar e illa concipeva; e quando illa videva que illa habeva
concipite, su estima de su seniora se abassa-
5 va. Alora Sarai diceva a Abram, 'Mi2 affronto cade super te2. Io mesme mitteva mi
serva in tu sino; ora quando illa vide que illa es pregnante, io es abassate in su
estima. Que le Senior
6 decide inter me e te'3. Abram diceva a Sarai, 'Tu serva es in tu manos. Face con
illa como te appare ben'. Alora Sarai la tractava asperemente, e Hagar fugava de
illa.
7 Un angelo del Senior la trovava presso un fontana in le deserto,
8 presso le fontana que es super le cammino de Shur, e la diceva, 'Hagar, serva de
Sarai, de ubi ha tu venite, e a ubi va tu?' E illa diceva, 'Io fugi de Sarai mi seniora'.
9 Le angelo del Senior la diceva, 'Retorna a tu seniora, e submit-
10 te te a su tractamento aspere'. E le angelo del Senior la diceva, 'Io multiplicara tu
descendentes e illes essera troppo numerose pro contar'.
11 Le angelo del Senior la diceva de plus, 'Ecce tu ha concipite e parera un filio; tu
le appellara Ishmael, nam le Senior ha attendite tu suffrentia.
12 Ille essera como un onager; su mano contra omnes, e le mano de
13 omnes contra ille; ille habitara defiante4 tote su parentela'. Illa appellava le
Senior, qui le habeva parlate, 'Atta-el-roi'5,
14 per que illa voleva dicer, Non6 Le ha vidite io, mesmo post que Ille me videva?'6.
Dunque le puteo se appellava Beer-lahai-roi; illo es inter Kadesh e Bered.
15 Hagar pareva un filio a Abram, e Abram dava le nomine de Ishma-
16 el al filio que Hagar le pareva. Abram habeva octanta-sex annos quando Hagar
pareva Ishmael a Abram.

17

1 Quando Abram habeva novanta-nove annos, le Senior appareva a
2 Abram e le diceva, 'Io es El Shaddai7 Vade in mi vias e sia integre. Io establira Mi
alliantia inter Me e te, e Io te facera multo numerose'.

1. H {isha} denota sposa secundari tanto como le sposa principal. 2.0 'Le torto facite
a me - super te io pone le punition' (Rashi), o 'Le torto facite a me per Hagar: que le
responsabilitate resta super te' (Driver); 3. Corresponde al ideoma H. 4. alt. 'juxta'. 5.
prob. 'Tu es Deo de vider'. 6. H obscur. 7. Origine e sgf. de H {shaddai} incerte.
poss. 'Ille del montania' de akk. shadu^ (Albright). 'Deo Omnipotente' deriva de
etymologia popular e es incorrecte.

G E N E S I S     17     21

3 Abram se jectava super su facie; e Deo parlava de plus, 'Quanto
4 a Me, isto es Mi alliantia con te: Tu essera le patre de un mul-
5 titude de nationes. On non te appellara plus Abram, ma tu nomine essera
Abraham, nam Io te face le patre de un multitude de
6 nationes. Io te facera multo fertile, e Io facera nationes de
7 te; e reges sortira de te. Io mantenera Mi alliantia inter Me e te, e tu descendentes
a venir como un alliantia perenne durante le generationes, essera Deo a te e tu
descendentes a venir.
8 Io dara le pais ubi tu sojorna a te e tu descendentes a venir, tote le pais de
Canaan, como un possession perenne. Io essera lor Deo'.
9 De plus Deo diceva a Abraham, 'Quanto a te, tu e tu descenden-
10 tes a venir durante le generationes observara Mi alliantia. Tal essera le alliantia
inter Me e te e tu descendentes a venir
11 que vos observara; omne masculo inter vos se circumcidera. Vos circumcidera le
carne de vostre prepucio, e illo essera le sig-
12 no del alliantia inter Me e vos. E durante le generationes, omne masculo inter vos
essera circumcidite al etate de octo dies. Quanto al sclavo nascite in tu domo e ille
comprate de un estraniero qui non es tu familia, illes debe esser circumcidite -
13 le nascitos in tu domo e le compratos equalmente. Assi Mi alliantia se marcava in
vostre carne como un pacto perenne. E si
14 ulle masculo, qui es non-circumcidite, falle de circumcider le carne de su
prepucio, ille persona essera eradicate de su parentela; ille ha rumpite Mi alliantia'.
15 Deo diceva a Abraham, 'Quanto a tu sposa Sarai, tu non la appel-
16 lara Sarai, ma su nomine essera Sarah! Io la benidicera; de plus io te dara de illa
un filio. Io la benedicera quo illa ori-
17 ginara nationes; le reges de gentes sortira de illa'. Abraham se jectava super su
facie e rideva dicente se, 'An un infante pote nascer a un homine de cento annos, o
Sarah, de novanta annos pote parer?
18 Alora Abraham diceva a Deo, O que Ismael vive per tu favor!'
19 Deo diceva, 'Nonobstante, Sarah tu sposa te parera un filio, e tu le appellara
Isaac2, e Io mantenera Mi alliantia con ille co-
20 mo un alliantia parenne pro su descendentes a venir. Quanto a Ishmael, Io te ha
ascoltate. Ecce Io le benedice. Io le facera fertile e multo numerose. Ille essera le
patre de dece-duo prin-
21 ces, e Io facera de ille un grande nation. Ma Io mantenera Mi
22 alliantia con Isaac, que Sarah te parera a iste tempore del anno proxime'. E
quando Ille habeva ultimate le parlar con ille, Deo se levava ab Abraham.
23 Alora Abraham prendeva su filio Ishmael, e omnes qui esseva nascite in su
domo, e omnes que ille habeva comprate, omne masculo in le domo de Abraham, e
ille circumcideva le carne de lor pre-
24 pucios, ille mesme die, como Deo le habeva parlate. Abraham ha-
25 beva novanta-nove annos quando ille circumcideva le carne de su prepucio. E su
filio Ishmael habeva dece-tres annos quando ille
26 esseva circumcidite in le carne de su prepucio. Assi Abraham e su filio Ishmael
esseva circumcidite, ille mesme die; e omne le

1. {Sarah} in H 'princesse'. 2. Isaac de H {tsachag} 'rider'.

G E N E S I S      17 : 18      22

27 masculos de su domo, le nascitos in su domo e le compratos de estranieros
esseva circumcidite simul con ille.

18

1 Le Senior le appareva apud le terebinthos de Mamre; ille sedeva
2 al entrata del tenta durante le calor del die. Ille levava le oculos, e reguardava: e
ecce tres homines stava presso ille. Si tosto que ille les videva, ille curreva del
entrata del ten-
3 ta pro salutar les e, prosternante se a terra, ille diceva, 'Mi
4 senior, si il te place, non passa, io te roga, longe de tu servo. Permitte que on
apporta un pauc de aqua pro lavar vos1 le
5 pedes; e reposa vos sub le arbore. Io ira prender un morsello de pan con que vos
pote refrescar vos; postea vos continuara vostre viage - viste que vos ha venite
presso vostre servo'. Illes respondeva, 'Face como tu ha dicite'.
6 Abraham se hastava in le tenta de Sarah, e la diceva, 'Presto,
7 tres mesuras de farina selecte! Impasta lo e face tortas!' Alora Abraham curreva al
grege, prendeva un vitello, tenere e
8 selecte, e lo dava a un servitor, qui se hastava de preparar lo. Ille prendeva lacte
cualiate e lacte e le vitello que on habeva preparate, e los poneva ante illes; e ille
les attendeva sub le arbore durante que illes mangiava.
9 Illes le diceva, 'Ubi es tu sposa Sarah?' E ille respondeva,
10 'Ibi, in le tenta'. Alora uno diceva, 'Io revenira a te quando iste saison reveni2, e
Sarah tu sposa habera un filio!'
11 Sarah ascoltava al entrata del tenta, que esseva detra ille. Jam Abraham e Sarah
esseva vetule, avantiate in annos; Sarah habeva cessate haber le periodos de
feminas.
12 Sarah rideva a se mesme, e se diceva, 'Ora quando io es exsic-
13 cate, va io gauder del voluptate? Mi senior etiam es vetule'. Alora le Senior
diceva a Abraham, 'Proque rideva Sarah dicente,
14 'Vero, parera io un filio, io qui es vetule?' Es ulle cosa troppo meraviliose pro le
Senior? Io revenira a te quando iste saison reveni, e Sarah habera un filio'.
15 Sarah mentiva, dicente, 'Io non rideva', nam illa habeva pavor. Ma ille3 diceva,
'Al contrario, tu rideva'.
16 Le homines se levava pro partir e illes reguardava verso Sodom;
17 Abraham vadeva con illes pro congedar les. Alora le Senior dice-
18 va, 'Celara io de Abraham lo que io va facer, pois que Abraham va devenir un
nation grande e populose e tote le nationes del
19 terra va benedicer se per ille? Nam Io le ha seligite4 a fin que ille insenia su filios
e su prole a guardar le via del Senior per facer lo que es juste e recte5, a fin que le
Senior pote complir in favor de Abraham le promissas que Ille le ha facite'.
20 Alora le Senior diceva, 'Le clamor contra Sodom e Gomorrah es
21 grande, e lor peccato es multo grave. Io descendera e videra si illes ha agite toto
secundo le ruito que Me ha venite; si non, Io lo sapera'.
22 Le homines partiva de ibi e vadeva verso Sodom, durante que
23 Abraham ancora stava coram le Senior.

1. Le texto H cambia hic del singular al plural. 2. cf. 2 reges 4:16-17. 3. alt. Ille. 4. H
{yada} ha multe sgfs. e nuances. 5. H {tsedaga} es termino legal potius que alique
ethic.

G E N E S I S      18 : 19      23

Abraham avantiava e diceva, 'Facera Tu perir etiam le justos
24 con le perversos? Forsan il ha cinquanta justos intra le citate, destruerea Tu le
loco e non lo pardonarea pro le cinquanta jus-
25 tos qui se trova intra? Il es longe de Te ager assi, facer morir le justos tanto como
le perversos, quo le justo es como le perverso. Il es longe de Te! An le judice de tote
le mundo non
26 facera justitia?' Le Senior respondeva, 'Si Io trova intra le citate de Sodom
cinquanta personas juste Io pardonara pro illes tote le loco'.
27 Abraham respondeva e diceva, 'Ecce Io ha osate parlar a mi Senior1, e ben que
io es solmente pulvere e cinere: forsan del cin-
28 quanta justos manca cinque? Destruera Tu tote le citate pro le manco de cinque?
Ille respondeva, 'Io non lo destruera si Io
29 trova ibi quaranta-cinque'. Ma ille Le parlava de nove e dicera, 'Forsan se trova
ibi quaranta?'
30 E Ille respondeva, 'Io non destruera pro le quaranta'. E ille diceva, 'Que le Senior
non sia in cholera si io insiste: Forsan
31 se trova ibi trenta'. Ille diceva, 'De nove io osa parlar a mi Senior: Forsan se trova
ibi vinti?' E Ille respondeva, 'Io non
32 destruera pro le vinti'.
Que le Senior non sia in cholera si io parla solmente altere vice: Forsan se trova ibi
dece?' E Ille respondeva, 'Io non destruera pro le dece'.
33 Quando le Senior finiva parlar a Abraham, Ille partiva; e Abraham retornava a su
loco.

19

1 Le duo angelos arrivava in Sodom le vespere, e Lot sedeva al porta de Sodom.
Quando Lot les videva ille se levava pro salu-
2 tar les e prosternante se, su facie al terra, ille diceva, 'Si il place mi seniores, entra
in le domo de vostre servo pro passar le nocte, e lavar vos le pedes; assi vos pote
mitter vos in cammino de bon hora'2. Ma illes diceva, 'Non, nos vole passar le
3 nocte in le placia'. Ma ille les urgava forte, quo illes se tornava verso su via e
entrava in su domo. Ille preparava un festa
4 pro illes e coceva pan azyme, e illes mangiava. Ante que illes iva al lecto, le cives,
le homines de Sodom, juvene e vetule -
5 tote le populo sin exception - se colligeva3 presso le domo. Illes clamava a Lot e le
diceva, 'Ubi es le homines qui veniva
6 a te iste nocte? Face les sortir a nos, quo nos le cognosce'.
7 Dunque Lot sortiva a illes al entrata, claudeva le porta post se, e diceva, 'Io vos
preca, mi amicos, de non facer tal mal.
8 Ecce, io ha duo filias qui non ha cognoscite homine. Que io las conduce a vos e
vos pote facer las como il vos place; ma non face alicun cosa a iste homines, pois
que illes ha venite sub
9 le asylo4 de mi tecto'. Ma illes diceva, 'Retira te'.' Illes diceva, 'Iste veniva hic
como un estraniero, e totevia ille se ha facite como un domino! Ora nos va tractar te
pejo que les'. E illes pressava forte contra le persona de Lot, e avantiava pro rumper
le porta. Ma le homines extendeva lor manos e tirava Lot

1. alt. 'al Senior' (etiam vv. 30,31,32) H {adonay} sgf. etiam 'mi Senior' - le {qamets}
final es construite qua le pron. poss. 2. H {hishkim} - le forma {hiphil} - usate
adverbialmente. 3. H {sabhabh} non sgf. semper 'circumferer'. 4. alt. 'umbra' H {tsel}.

G E N E S I S      19      24

10 in le domo a llles. E illes colpava con fulgor1 le gente qui es-
11 seva al entrata del domo, le juvenes e le vetulos, quo illes non poteva2 trovar le
entrata.
12 Alora le homines diceva a Lot, 'Ha tu hic alicuno - filio affin, filio, o filia? Omnes
que tu ha in iste citate - face les sortir
13 del loco. Nam nos va destruer iste loco; proque le clamor contra illes ante le
Senior ha devenite tanto grande que le Senior nos
14 ha mandate a destruer lo'. Dunque Lot sortiva e parlava a su filios affin, qui
habeva maritate se a su filias, e les diceva, 'Leva vos, sorti de iste loco, nam le
Senior va destruer le citate'. Ma a su filios affin ille pareva burlar.
15 Si tosto que le aurora se levava3, le angelos hastava Lot, dicente, 'Leva te,
prende tu sposa e tu duo filias, qui se trova hic,
16 quo tu non peri a causa del inquitate del citate'. Ancora ille morava. Dunque le
homines sasiva su mano, e le manos de su sposa e de su duo filias - per le
misericordia del Senior a ille - e
17 le faceva sortir e le lassava foras del citate. Quando illes le habeva conducite
foras, uno diceva, 'Salva te pro tu vita!' Non reguarda detra te, ni face halto alicubi in
le valle; fugi
18 al collinas4, quo vos non peri'. Ma Lot les diceva, 'O, non, se-
19 nior mie! Tu ha essite tanto gratiose a tu servo, e me ha monstrate jam tante
benignitate pro salvar mi vita; ma io non pote
20 fugir al collinas in caso que le disastro attinge me e io mori. Ecce, ille urbe es
bastante presso pro fugir a illo; illo es un tal parve loco! Que io fugi a ibi - illo es un
tal parve loco - nonne5? - e que mi vita se salva'.
21 Ille respondeva, 'Ben, io va accordar te etiam iste favor, e io
22 non va annihilar le urbe de que tu ha parlate. Hasta te, fugi a ibi, nam io non pote
facer alicun cosa usque tu arriva ibi.' Pro esso on dava al urbe le nomine de Zoar6.
23 Le sol se levava super le terra quando Lot entrava in Zoar.
24 Alora le Senior faceva pluver del celo super Sodom e Gemorrah
25 igne7 sulfuree7 del Senior. Ille annihilava ille citates e tote le
26 valle, e omne le habitantes del citates e le vegetation del terra. Le sposa de Lot
reguardava a retro8, e illa deveniva un pilar de sal.
27 Le matino Abraham se hastava9 al loco ubi ille habeva state coram
28 le Senior, e reguardante verso Sodom e Gomorrah e tote le terra del valle, ille
videva le fumo del terra levante como le fumo de
29 un furno. Assi il esseva que quando Deo destrueva le citates del valle e
annihilava le citates ubi Lot habitava, Deo pensava a Abraham e removeva Lot del
medio del devastation.
30 Lot montava ab Zoar e restava in le pais montan con su duo filias, proque ille
timeva de habitar in Zoar; e ille e su duo fili-
31 as habitava in un caverna. Le filia major diceva al minor, 'Nostre patre es vetule,
e il non ha ulle homine super le terra pro
32 cohabitar con nos como se face in tote le terra. Que nos face nostre patre biber
vino, e que nos jace con ille que nos mantene
33 vita per nostre patre'. Ille nocte illas faceva lor patre biber vino, e le major filia
entrava e jaceva con su patre; ille non

1. H {sanwerim} non es le cecitate ordinari. 2. H {wa-yil'u} = {lo yakhelu} (Rashbam).
3. H {'ala}. 4. H {ha-hara} sgf. hic 'terra montan'; alt. 'montania'. 5. H {halo} particula
que introduce un question rhetoric. 6. i.e. 'parve'. 7. H {gaphrith wa-esh} es exemplo
de hendiadys. 8. lit. 'retro de ille'. 9. Il pare que manca hic tal verbo como 'vader'.

G E N E S I S      19 : 20     25

34 sapeva quando illa se jaceva o quando illa se levava. Le die sequente le major
diceva al minor, 'Ecce, io me jaceva con patre heri vespere; que nos le face biber
vino etiam iste nocte, e tu va e jace con ille, a fin que nos mantene vita per nostre
patre'
35 Ille nocte etiam illas faceva lor patre biber vino, e le minor vadeva e se jaceva
con ille; ille non sapeva quando illa se jaceva o quando illa se levava.
36 Assi le duo filias de Lot concipeva de lor patre. Le major pare-
37 va un filio e le appellava Moab; ille es le patre del moabitas
38 de hodie. E le minor etiam pareva un filio, e illa le appellava Ben-ammi; ille es le
patre del ammonitas de hodie.

20

1 Abraham viagiava ab ibi verso le pais del sud, e ille se esta-
2 bliva inter Kadesh e Shur. Durante que ille sojornava in Gerar, Abraham diceva
super Sarah, su sposa, 'Illa es mi soror'.
3 Dunque Abimelech rege de Gerar mandava prender Sarah. Ma Deo veniva a
Abimelech in un sonio de nocte e le diceva, 'Tu va mo-
4 rir a causa del femina que tu ha prendite, pois que illa ha un marito'. Ma Abimelech
non la habeva approchate, e ille diceva,
5 'Senior, facerea Tu perir1 mesmo un nation innocente? Ille ipse me diceva, 'Illa es
mi soror!' E etiam illa diceva, 'Ille es mi fratre'. Quando io faceva isto mi corde
esseva innocente, e
6 mi manos esseva munde'. Deo le diceva in le sonio, 'Io sapeva que tu faceva isto
con un corde innocente, e dunque io te reteneva de peccar contra me. Pro esso Io
non te lassava toccar la.
7 Ergo, restitue le sposa del homine - pois que ille es propheta, ille intercedera pro
te - pro salvar tu vita. Si tu falle de restituer la, sape que tu morira, tu e omnes qui es
le tue.'
8 Le matino sequente, Abimelech convocava tote su servos e les
9 diceva toto que habeva evenite; e le homines temeva multo. Alora Abimelech
faceva venir Abraham e le diceva, 'Que ha tu facite a nos? Como ha io offendite te
que tu ha apportate tal peccato grande super me e super mi regno? Tu me ha facite
cosas
10 que non debe facer se.' In plus Abimelech diceva a Abraham,
11 'Que esseva tu objectivo2 de facer iste cosa?' Abraham le diceva, 'Io pensava
que sin dubita il non ha le timor de Deo in iste
12 loco, e que illes me occidera a causa de mi sposa. De plus, illa es vero mi soror,
le filia de mi patre, ma illa non es filia
13 de mi matre; e illa deveniva mi sposa. Dunque quando Deo me faceva errar del
domo de mi patre, io la diceva, 'Que isto sia le favor que tu me facera: a omne loco
ubi nos veni, dice ibi de me, ille es mi fratre.'
14 Abimelech prendeva oves e boves, e sclavos mascule e feminin,
15 e les dava a Abraham e ille le restitueva su sposa Sarah. Abimelech diceva,
'Ecce, mi terra es ante te, establi te ubicun-
16 que il te place.' E ille diceva a Sarah, 'Ecce, io da a tu fratre mille pecias de
argento; isto te servira de vindication3 an-
17 te omnes qui es con te, e tu es disculpate4 ante omnes.' Alora Abraham precava
a Deo, e Deo curava Abimelech e su sposa

1. H {harag} in senso general cf. Ec. 3:3; Job 5:2; Pro. 1:32,7:26. alt. 'occider'. 2. lit.
'Que videva tu7' ie. 'Que habeva tu in vista'. 3. lit. 'un copertura del oculos'. 4. H
{nokhachath}, 'recte'. Le secunde medietate de v. 16 es obscur.

G E N E S I S      20 : 21      26

e su sclavas, quo illas poteva parer1 infantes; nam le Senior ha-
18 beva claudite in toto omne le uteros del domo de Abimelech a causa de Sarah le
sposa de Abraham.

21

1 Le Senior memorava Sarah como Ille habeva promittite, e le Seni-
2 or faceva pro Sarah como Ille habeva parlate. Sarah concipeva e pareva un filio a
Abraham in su vetulessa, al tempore fixe del
3 qual Deo habeva parlate. Abraham dava le nomine de Isaac al fi-
4 lio qui le nasceva, que Sarah le habeva parite. E quando Isaac
5 su filio habeva octo dies, Abraham le circumcideva como Deo le habeva ordinate.
Jam Abraham habeva cento annos quando Isaac su
6 filio le nasceva. Sarah diceva, 'Deo me ha apportate riso; omnes qui lo audi ridera
super2 me'. E illa conjungeva, 'Qui haberea
7 dicite a Abraham que Sarah allactarea infantes! Totevia io ha parite un filio in su
vetulessa'.
8 Le infante cresceva e esseva dislactate, e Abraham faceva un grande festa le die
del dislactar de Isaac.
9 Sarah videva le jocar del filio que Hagar le egyptia habeva pa-
10 rite a Abraham. Illa diceva a Abraham, 'Chassa ille serva e su
11 filio, nam le filio de ille serva non hereditara con mi filio,
12 con Isaac.' Iste parolas desolava Abraham multo a causa de su filio. Ma Deo
diceva a Abraham, 'Non desola te super le puero o vostre serva; accorda a Sarah
toto que illa demanda, nam per
13 Isaac sortira le prole pro te. Quanto al filio del serva, Io facera etiam un nation de
ille, nam ille es tu prole.'
14 Abraham se levava de matino e ille prendeva pan e un pelle de aqua, que ille
dava a Hagar - placiante lo super su humero - e
15 le puero, e la congedava. Illa errava in le deserto de Beer-she-ba. Quando le
aqua del pelle esseva exhaurite, illa lassava le
16 infante sub uno del arbustos, e vadeva e se sedeva de longe3, al distantia de un
tiro de arco; nam illa se diceva, 'Que io non vide como le infante mori.' E sedente
assi de longe illa plorava in alte voce.
17 Deo audiva le crito del puero, e un angelo de Deo appellava a Hagar ab le celo e
la diceva, 'Que ha tu Hagar? Non time, nam
18 Deo ha ascoltate le crito del puero ubi ille es. Leva te, prende
19 le puero e sasi le del mano; nam Io le facera un grande nation.' Alora Deo
aperiva le oculos de illa, e illa videva un puteo de
20 aqua. Illa iva e plenava le pelle de aqua, e dava biber al puero. Deo esseva con
le puero qui cresceva e habitava in le deserto, e
21 deveniva archero. Ille habitava in le deserto de Paran, e su matre prendeva pro
ille un sposa del pais de Egypto.
22 A ille tempore Abimelech con Phicol, chef de su armea, diceva a
23 Abraham, 'Deo es con te in toto que tu face. Dunque jura me ora per Deo que tu
non va fraudar ni me ni mi filio ni mi granfilio, e que como io ha favorate te assi tu
facera con me e con le ter-
24 ra ubi tu ha sojornate.' E Abraham diceva, 'Io lo jura.' Alora
25 Abraham reprochava Abimelech a causa del puteo de aqua que le
26 servos de Abimelech habeva sasite. Ma Abimelech diceva, 'Io non

1. Lit. 'illas pareva'. 2. alt. 'a causa de'; etiam 'con'; etiam 'objecto derider'. Vide BDB
p. 850 sub {tsachaq} 'rider'. 3. H {minneged} cf. Ps. 10:5 e 38:12. alt 'vis-a-vis' que
es foras de contexto.

G E N E S I S      21 : 22      27

27 sape qui ha facite isto; tu non me diceva, e io non ha apprendite de illo usque
hodie'. Abraham prendeva oves e boves e les
28 dava a Abimelech, e le duo faceva un alliantia. Alora Abraham
29 appartava septe oves del grege, e Abimelech diceva a Abraham, 'Que significa
iste septe oves que tu ha appartate~'
30 Ille respondeva, 'Tu acceptara iste septe oves de me qua proba
31 que io fossava iste puteo'. Dunque ille loco se appellava Beer-
32 shebal nam ibi le duo prestava juramento. Quando illes habeva facite le alliantia
in Beer-sheba, Abimelech e Phicol, chef de
33 su armea, se levava e retornava al pais del philisteos. Abraham plantava un
tamarisco in Beer-sheba, e invocava ibi le
34 nomine del Senior, le Deo eterne. Abraham demorava multe tempore in le pais
del philisteos.

22

1 Post iste eventos il eveniva que Deo provava Abraham. Ille le
2 diceva, 'Abraham', e ille respondeva, 'Io es hic'. Ille diceva, 'Prende tu filio, tu
favorito, Isaac, que tu ama, e vade al terra de Moriah, e ibi offere le pro holocausto
super uno del
3 montes que io te indicara'. Assi Abraham se levava le matino e sellava su asino e
prendeva con se duo de su servitores, e Isaac su filio. Ille findeva le ligno pro le
holocausto, e il-
4 le se mitteva in cammino pro le loco que Deo habeva dicite. Le tertie die Abraham
levava su oculos e videva le loco de lon-
5 ge. Alora Abraham diceva a su servitores, 'Resta hic con le asino; io e le puero
vadera usque ibi; nos adorara e nos retor-
6 nara a vos'. Abraham prendeva le ligno pro le holocausto e lo poneva super su filio
Isaac. Ille ipse prendeva in su mano le
7 igne2 e le cultello; e le duo vadeva insimul. Alora Isaac diceva a su patre
Abraham, 'Patre'. E ille respondeva, 'Si, filio mie'. E ille le diceva, 'Ecce le igne e le
ligno, ma ubi es le
8 ove pro le holocausto?' Abraham respondeva, 'Deo providera le ove pro su
holocausto, filio mie'. E le duo procedeva lnsimul.
9 Illes arrivava al loco del qual Deo le habeva dicite. Abraham erigeva un altar ibi;
ille disponeva le ligno; ille ligava su
10 filio Isaac; ille le poneva super le altar in alto del ligno.
11 E Abraham prendeva le cultello pro jugular3 su filio. Alora un angelo del Senior le
appellava del celo: 'Abraham, Abraham'.
12 E ille respondeva, 'Io es hic'. E ille diceva, 'Non extende tu mano super le puero,
e non le face alique. Nam ora lo sape que
13 tu time Deo, pois que tu non ha refusate Me tu filio, tu favorito'. Quando Abraham
levava le oculos ille videva un sol4 ove imbroliate per le cornos in le spineto.
Dunque Abraham iva e
14 prendeva le ove e le offereva pro un holocausto in vice de su filio. Abraham
appellava ille loco Adonai-yireh5, quo on dice ancora: 'Super le monte del Senior il
ha vision'6.
15 Le angelo del Senior appellava a Abraham del celo altere vice
16 e diceva, 'Per me mesme, io jura, parola del Senior; pois que
17 tu ha faclte tal cosa, e tu non ha refusate tu filio, tu favorito, Io te benedicera
multo e Io facera tu descendentes tanto

1. i.e. 'puteo de septe' o 'puteo de juramento'. 2. H {'esh}; etiam 'materiales ignifere'.
3 H {li-shchot}. 4. Leger H {'echad} 'sol' (como Sept. Targ., Samaritan, e Peshitta) in
loco de H {'achar} 'retro'. Le 'd' e le 'r' in H es multo similar. 5. i.e. 'Le Senior videra'.
6. H {Behar Adonai yera'eh}.

G E N E S I S       22 : 23       28

numerose como le stellas del celo e le arena del costa; e tu
18 descendentes possedera le portas de lor inimicos. Omne le nationes del terra se
benedicera per tu descendentes, proque tu ha obedite a Mi ordine'.
19 Alora Abraham retornava a su servos, e illes partiva insimul a Beer-sheba; e
Abraham demorava in Beer-sheba.
20 Post iste eventos on diceva a Abraham, 'Etiam Milcah ha parite
21 infantes a tu fratre Nachor: Uts su primogenito, e Buz su fra-
22 tre, e Qemuel le patre de Aram, e Kesed, Chazo, Pildash, Jid-
23 laph, e Bethuel'. Bethuel ingenerava Rebecca. Milcah pareva is-
24 te octo a Nachor, le fratre de Abraham. E su concubina, cuje nomine esseva
Reumah, etiam pareva infantes: Tebach, Gacham, Tachash, e Maacah.

23

1 Sarah viveva cento vinti-septe annos - tal1 es le duration del
2 vita de Sarah! Illa moriva in Kiriath-arba - que es ora Hebron - in le pais de
Canaan; e Abraham procedeva2 a luger pro Sarah
3 e a lamentar la. Alora Abraham se levava del latere de su morte, e parlava al
hittitas assi: 'Io es estraniero residente3 in-
4 ter vos; vende me un sito de interramento inter vos, a fin que
5 io remove mi defuncta pro interramento'. Le hittitas respondeva a Abraham, e le
diceva, 'Audi nos, mi senior: tu es le prin-
6 ce de Deo inter nos. Interra le defuncta in le melior4 de nostre
7 sepulturas; nemo de nos te refusara su sepultura pro interrar tu defuncta'. Igitur5
Abraham se inclinava basso al gente del
8 pais, le hittitas, e ille les diceva, 'Si il es vostre voler que io remove mi defuncta
pro le interramento, ascolta me e
9 intercede pro me con Ephron filio de Tsochar. Que ille me vende le caverna
Machpelah que ille possede, que es al extremitate de su campo. Que ille me lo
vende pro le plen precio, pro un sito de interramento inter vos'.
10 Ephron sedeva inter le hittitas; dunque Ephron le hittita respondeva a Abraham in
le presentia del hittitas, omnes qui entra-
11 va per le porta de su citate7, e le diceva, 'Non, senior, audi me: io te da le campo
e io te da le caverna que se trova in il-
12 lo; io te lo da in le presentia de mi gente. Interra tu defunc-
13 ta'. Alora Abraham se inclinava basso ante le gente del pais, e parlava assi a
Ephron in le presentia del gente del apis, 'Audi me, io te roga, io te dara le precio del
campo; recipe lo
14 de me quo io pote interrar ibi mi defuncta'. E Ephron responde-
15 va a Abraham dicente le, 'Senior mie, audi me: un terreno vale quatro centos
shekeles de argento - que es illo inter me e te?
16 Vade e interra tu defuncta'. Abraham acceptava le terminos de Ephron. Abraham
pagava a Ephron le argento que Ephron habeva nominate coram le hittitas - quatro
centos shekeles de argento al rata currente del mercato.
17 Assi le campo de Ephron in Machpelah, juxta Mamre - le campo con su caverna e
omne le arbores ubique intra le limites de il-
18 le campo - deveniva le proprietate de Abraham coram le hittitas

1. Omittite in Sept. 2. lit. 'veniva'. 3. lit. 'estraniero e sojornante'. 4. H {mibhchar
qebharenu} modo de exprimer le superlative in H biblic. 5. lit. 'ille se levava'. 6. lit.
'da'. 7. i.e. 'omne le co-citatanos sue'.

G E N E S I S        23 : 24       29

19 e de omnes qui entrava per le porta de su urbe. E alora Abraham interrava Sarah
su sposa in le caverna del campo de Machpelah
20 avante Mamre - que es Hebron - in le pais de Canaan. Assi le campo con le
caverna esseva assecurate a Abraham per le hittitas como sito de interramento.

24

1 Abraham esseva jam vetule, avantiate in annos, e le Senior habe-
2 va benedicite Abraham in toto. Pois Abraham dlceva al servo senior de su domo,
qui habeva carga de toto que ille possedeva,
3 'Pone tu mano sub mi femore e io te facera jurar per le Senior, le Deo del celo e le
Deo del terra, que tu non prendera un spo-
4 sa pro mi filio del canaanitas in le medio del quales io habita,
5 ma tu vadera a mi pais natal e tu prendera un sposa pro mi filio Isaac'. Le servo le
diceva, 'Forsan le femina non vole sequer me a iste pais, an io menarea tu filio al
pais de ubi tu veniva?'
6 Abraham le respondeva, 'Guarda te de menar mi filio ibi! Le Se-
7 nior, le Deo del celo, qui me prendeva del domo de mi patre e de mi pais natal, qui
me parlava e me jurava dicente me, 'Io dara iste pais a tu descendentes' - Ille inviara
Su angelo ante te,
8 e tu prendera un sposa pro mi filio de ibi. E si le femina non vole sequer te, tu
essera relaxate de iste juramento, ma non me-
9 na mi filio ibi.' Dunque le servo poneva su mano sub le femore de Abraham, su
senior, e le jurava super le affaire.
10 Alora le servo prendeva dece camelos del camelos de su senior, e se mitteva in
cammino, portante con se1 tote le bon cosas de su
11 senior; e ille se dirigeva verso Aram-naharaim al citate de Nachor. Ille faceva le
camelos genicular se apud le puteo foras del
12 citate, le vespere, le tempore quando le feminas sorti pro haurir aqua. Ille diceva,
'O Senior, Deo de mi senior Abraham, face
13 me incontrar bon fortuna hodie, e que Tu favora mi senior Abra-
14 ham: ecce io me pone apud le fonte dum le filias del citatanos sorti pro haurir
aqua: que le puera al qual io dice, 'Si il te place, bassa tu jarra quo io bibe', e qui
responde, 'Bibe, e io dara a tu camelos biber' - que illa es le una que Tu ha
decretate pro Tu servo Isaac. De iste maniera io sapera que Tu ha tractate mi senior
con gratia.'
15 Ille habeva a pena terminate parlar, quando Rebecca, qui nasceva de Bethuel, le
filio de Milcah le sposa de Nachor fratre de
16 Abraham, sortiva con su jarra super un humero. Le puera esseva multo belle, un
virgine que nulle homine habeva cognoscite. Illa
17 descendeva al fonte, plenava su jarra, e ascendeva. Le servo curreva verso illa e
diceva, 'Si il te place, permitte me sorber un pauc de aqua de tu jarra'. Illa diceva,
'Bibe, snior'.
18 E presto ille bassava su jarra super su mano e le lassava biber.
19 Quando illa le habeva lassate biber un sufficientia, illa diceva, 'Io haurira etiam
pro tu camelos, usque illes termina biber'
20 Presto vacuante su jarra in le alveo, illa recurreva al puteo pro haurir, e illa
hauriva pro omne su camelos.
21 Intertanto, le homine la contemplava2, demandante se silentiose-

1. H {beyado}, 'in su mano '. 2 . GG 130a re uso del Construct.

G E N E S I S       24      30

mente si le Senior habeva facite succeder su mission o non.
22 Quando le camelos terminava biber, le homine prendeva un anello1 auree
pesante medie-shekel2, e duo bracialettos pesante dece
23 shekeles de auro. 'Dice me, si il te place', ille diceva, 'Cuje filia es tu? An il ha
loco in le domo de tu patre ubi nos pote
24 pernoctar?' Illa respondeva, 'Io es le filia de Bethuel, le filio de Milcah, que illa
pareva a Nachor'. Illa le diceva in
25 plus, 'Il ha bastante palea e forrage a domo, e etiam loco de
26 pernoctar'. Le homine se inclinava basso prosternante se al
27 Senior e diceva, 'Le Senior sia benedicite, le Deo de mi senior Abraham, qui non
ha refusate Su benignitate firme a mi senior. Nam Deo me ha dirigite in mi mission al
domo de parentes de mi senior'.
28 Le puera curreva e relatava tote de isto al familia3 de su matre.
29 Rebecca habeva un fratre cuje nomine esseva Laban. Laban curre-
30 va al homine al fonte - quando ille videva le anello e le bracialettos super le
bracios de su soror, e quando ille audiva su soror Rebecca dicer, 'Assi le homine me
parlava'. Ille approcha-
31 va le homine qui ancora stava juxta le camelos al fonte. 'Entra, benedicite del
Senior', ille diceva. 'Proque resta tu foras,
32 quando io ha apprestate le domo e un loco pro le camelos?' Dunque le homine
entrava in le domo, e le camelos se discargava. On dava palea e forrage al camelos,
e aqua se apportava pro baniar su pedes e le pedes del homines con ille. Ma
quando on po-
33 neva alimento ante ille, ille diceva, 'Io non mangiara usque io ha relatate mi
conto'. Ille diceva, 'Parla, alora'.
34 'Io es le servo de Abraham', ille comenciava. 'Le Senior ha be-
35 nedicite multo mi senior, e ille ha devenite ric: 4Ille le ha
36 date oves e boves, argento e auro, servos e servas, camelos e asinos. E Sarah
le sposa de mi senior in su vetulessa pareva a
37 mi senior un filio, e ille le ha date toto que ille possede. Ora mi senior me faceva
jurar assi: 'Tu non prendera un sposa
38 pro mi filio de inter le filias del canaanitas in le pais de quales io demora; ma tu
vadera al domo de mi patre, a mi parentes, e tu prendera un sposa pro mi filio'.
39 E io diceva a mi senior, 'Ma que evenira si le femina non vole
40 sequer me?' Ille me respondeva, 'Le Senior cuje vias io ha sequite, inviara Su
angelo con te e facera succeder tu mission
41 e tu prendera un sposa pro mi filio de mi parentes, del domo de mi patre. Solo
assi tu te relaxara de mi adjuration: si, quando
42 tu veni a mi parentes, illes te refusa - solo alora tu te relaxara de mi adjuration'. Io
veniva hodie al fonte, e io diceva: O Senior, Deo de mi senior Abraham, que Tu me
face succeder in le mission in le qual io es occupate'.
43 Dum io sta juxta le fonte de aqua, vole que le puera qui sorti pro haurir e al qual
io dlce, 'Si il te place, permitte me bi-
44 ber un pauc de aqua de tu jarra', e qui responde, 'Tu pote biber, e etiam io
haurira pro tu camelos' - que illa essera le sposa
45 que le Senior ha decretate pro le filio de mi senior. Io habeva a pena terminate
precar in mi corde, quando Rebecca sortiva con

1. 'anello de naso' cf.v.47. 2. H {beqa'}. 3. lit. 'domo'. 4. lit. 'grande'.

G E N E S I S       24 : 25      31

su jarra super su humero. E io la diceva, 'Si il te place, da
46 me biber'. Presto illa bassava su jarra e me diceva, 'Bibe, e etiam io facera biber
tu camelos'. Dunque io bibeva e etiam il-
47 la faceva biber mi camelos. Io la demandava, 'Cuje filia es tu?' E illa diceva, 'Le
filia de Bethuel filio de Nachor que Milcah le pareva'. E io placiava le anello super su
naso e le bracia-
48 lettos super su bracios. Alora io me inclinava basso prosternante me al Senior, e
io benediceva le Senior, le Deo de mi senior Abraham, qui me dirigeva super le via
recte pro prender le fi-
49 lia del fratre de mi senior pro su filio. E ora si vos vole tractar mi senior con ver
bonitate, dice me; e si non, etiam dice me, que io pote tornar me al derecta o
levorso'.
50 Alora Laban e Bethuel respondeva: 'Isto veni del Senior; nos
51 non pote parlar te mal o ben. Ecce Rebecca ante te; prende la e vade, e lassa la
esser le sposa del filio de tu senior, como le
52 Senior ha parlate'. Quando le servo de Abraham audiva lor parolas, ille se
inclinava basso al terra ante le Senior.
53 Le servo produceva objectos de argento e de auro, e vestimentos, e los dava a
Rebecca; e ille dava donos a su fratre e a su ma-
54 tre. Alora ille e le homines con ille mangiava e bibeva, e illes pernoctava. Quando
illes se levava le matino sequente, ille diceva, 'Permitte me de retornar a mi senior'.
55 Ma su fratre e su matre diceva, 'Que le puera resta con nos
56 qualque dies1, forsan dece1, postea illa2 pote vader'.
Ille les diceva, 'Non tarda me, pois que le Senior ha facite
57 succeder mi mission. Permitte de vader a mi senior'. Alora
58 illes diceva, 'Que nos voca le puera e la roga su responsa'.
59 Illes vocava Rebecca e la diceva, 'Vole tu vader con iste homine?' E illa diceva,
'Io vole vader'. Dunque illes lassava partir lor soror Rebecca e su nutrice con le
servo de Abraham e su
60 homines. Illes benediceva Rebecca e la diceva, 'Soror nostre, que tu deveni
matre de milles de myriades; e que tu descenden-
61 tes possede le porta de lor inimicos'. Alora Rebecca e su servas se levava,
montava le camelos e sequeva le homine. Dunque le servo prendeva Rebecca e
partiva.
62 Isaac habeva venite ab le proximitate de Beer-lahai-roi, nam il-
63 le demorava in le terra del sud. Verso3 le vespere, Isaac sortiva al campo pro
meditar4, e levante le oculos ille videva le ap-
64 proche de camelos. Levante le oculos Rebecca videva Isaac. Illa
65 descendeva del camelo e diceva al servo, 'Qui es ille homine vadente in le
campo verso nos?' E le servo diceva, 'Ille es mi senior'. Dunque illa prendeva su
velo e se coperiva. Le servo di-
66 ceva a Isaac omne le cosas que ille habeva facite. Alora Isaac
67 la conduceva in le tenta de su matre Sarah, e ille prendeva Rebecca, qui
deveniva su sposa. Isaac la amava e assi se consolava post le morte de su matre.

25
1 Abraham prendeva un altere sposa cuje nomine esseva Keturah.
2 Illa le pareva Zimran, Joqshan, Medan, Midian, Yishbag, e Shuah.

1. lit. 'dies o dece'. 2. o 'tu'. 3. Vide GG 114FN. 4. Leger H {seach} alt. 'promenar se',
sgf. del H incerte.

G E N E S I S        25       32

3 Joqshan ingenerava Sheba e Dedan. Le descendentes de Dedan esse-
4 va le Asshurim, le Lethushim, e le Leummim. Le descendentes de Midian esseva
Ephah, Epher, Chanokh1, Abida, e Eldaah. Tote is-
5 tes esseva descendentes de Keturah. Abraham legava tote su pos-
6 sesiones a Isaac; ma al filios concubinal de Abraham ille dava donos dum ille
esseva ancora vivente, e ille les faceva partir ab su filio Isaac, al est, al terra del est.
7 Le total del vita de Abraham esseva cento septanta-cinque annos.
8 Abraham expirava e moriva in bon vetulessa, vetere e contente;
9 e ille esseva reunite con su parentela. Su filios Isaac e Ishmael le interrava in le
caverna de Machpelah, in le campo de
10 Ephron, filio de Zochar le hittita, opposite de Mamre, le campo que Abraham
habeva comprate del hittitas; ibi Abraham esseva in-
11 terrate con Sarah su sposa. Post le morte de Abraham, Deo benediceva su filio
Isaac. E Isaac habitava juxta Beer-lahai-roi.
12 Isto es le linea de Ishmael, le filio de Abraham, que Hagar le
13 egypta, serva de Sarah, pareva a Abraham. Ecce le nomines del filios de Ishmael
secundo lor nomines e lor generationes: Neb-
14 haioth, le primogenito de Ishmael, Qedar, Abdul, Mibhsam, Mlish-
15 ma, Dumah, Massa, Chadad, Thema, Jetur, Naphish, e Qedmah
16 Istes es le filios de Ishmael, e istos es lor nomines secundo lor villages e lor
campamentos: dece-duo chefes de tante tribos.
17 Ishmael viveva cento trenta-septe annos e expirava e moriva e
18 esseva reunite con su parentela. Illes habitava ab Chavilah usque Shur, que es
juxta Egypto usque Asshur; illes se campava apud tote lor fratres.
19 Isto es le historia de Isaac, filio de Abraham, Abraham ingene-
20 rava Isaac. Isaac habeva quaranta annos quando ille se maritava con Rebecca,
filia de Bethuel le arame de Paddan-aram, soror de
21 Laban le arame. Isaac supplicava le Senior pro su sposa, proque illa esseva
sterile; e le Senior respondeva a su supplication,
22 e su sposa Rebecca concipeva. Ma le infantes luctava in su utero, e illa diceva,
'Si3 il es assi, pro que existe io?'3 Illa va-
3 deva a consultar le Senior, e le Senior la respondeva, 'Duo nationes es in tu utero,
e duo gentes separate sortira de tu corpore; un gente essera plus forte que le altere,
e le major servira le minor'.
24 Quando le tempore del parto veniva, il habeva geminos in su ute-
25 ro. Le prime sortiva rubie, toto como un mantello pilose; e il-
26 les le appellava Esau. Alora su fratre sortiva, impugnante le talon de Esau; e illes
le appellava Jacob. Isaac habeva sexanta annos quando illes nasceva.
27 Quando le pueros cresceva, Esau deveniva un chassator habile, un homine
agreste; dum Jacob esseva homine pacibile qui restava
28 in le tentas. Isaac favorava Esau, proque4 ille habeva gusto pro
29 le chassa4, dum Rebecca favorava Jacob. Un vice quando Jacob co-
30 ceva un estufada, Esau entrava in le campo, affamate5, e dicevaa Jacob, 'Da me
un glutir del rubie, ille rubie, nam io es affa-
31 mate' - pro esso on le appellava Edom. Jacob diceva, 'Primo, ven-
32 de me tu primogenitura'. Esau diceva, 'Ecce io es super le punc-

1. O Enoch. 2. alt. 'contra'. sgf. de H {al-pene} hic es incerte. 3. sgf. del H incerte. 4.
lit. 'chassa esseva in su bucca'. 5. alt. 'fatigate'. 5. H {'adom} 'rubie'.

G E N E S I S        25 : 26       33

33 to de morir, que me importa le primogenitura?' Jacob diceva, 'Jura me, primo'.
Alora ille le jurava, e ille vendeva su primogenitura a Jacob.
34 Alora Jacob dava a Esau pan e suppa de lenticulas; ille mangiava e bibeva e se
levava e partiva. Assi Esau minuspreciava le primogenitura.

26

1 Il habeva un fame in le terra - ultra le previe1 fame que habeva occurrite durante
le dies de Abraham - e Isaac vadeva a Abi-
2 melech, rege del philisteos, in Gerar. Le Senior le habeva apparite e le diceva,
'Non descende a Egypto: resta in le pais
3 que Io te monstra. Demora in iste pais e Io essera con te e Io te benedicera; Io
dara omne iste paises a te e a tu prole, com-
4 pliente le juramento que Io jurava a tu patre Abraham. Io facera tu prole tanto
numerose como le stellas del celo, e Io dara a tu prole omne iste paises, que omne
le nationes del terra se
5 benedicera per tu progenie - in tanto que Abraham me obediva e observava Mi
carga: Mi ordines, Mi leges, e Mi preceptos'.
6 Dunque Isaac restava in Gerar. Quando le homines del loco le demandava super
su sposa, ille diceva, 'Illa es mi soror', proque ille timeva dicer 'Mi sposa', pensante,
'Le homines del loco pote occider me a causa de Rebecca, nam illa es belle'.
8 Il eveniva, quando su sojorno ibi se prolongava, que Abimelech rege del
philisteos, reguardante per le fenestra, videva Isaac
9 caressar Rebecca su sposa. Abimelech vocava Isaac e le diceva, 'Dunque illa es
tu sposa! Proque diceva tu: Illa es mi soror?' Isaac le diceva, 'Proque io pensava
que io perderea mi vita a
10 causa de illa'. Abimelech diceva, 'Que ha facite tu a nos! Alicuno poteva haber
jacite con tu sposa, e tu haberea apporta-
11 te le culpa super nos'. Alora Abimelech mandava tote le gente assi: 'Alicuno qui
molesta iste homine o su sposa se ponera a morte'.
12 Isaac seminava in ille pais e ille recoltava centuple le mesme
13 anno. Le Senior le benediceva, e le homine deveniva de plus in
14 plus ric usque ille se faceva multo ric: ille possedeva greges de oves e boves, e
un grande personal, quo le philisteos le in-
15 vidiava. Illes occludeva omne le puteos que le servos de su patre habeva fossate
durante le dies de Abraham su patre, e los
16 plenava de terra. Alora Abimelech diceva a Isaac, 'Parti de nos, nam tu ha
devenite multo plus potente que nos'.
17 Dunque Isaac partiva de ibi e ille campava in le valle de Ge-
18 rar, ubi ille se establiva. Isaac fossava de nove le puteos que se habeva fossate
durante le dies de Abraham su patre e que le philisteos habeva occludite post le
morte de Abraham; e
19 ille los dava le mesme nomines que su patre los habeva date. Ma quando le
servos de Isaac, fossante in le valle, trovava
20 ibi un puteo de aqua vive, le boveros de Gerar quereleva con le boveros de
Isaac, dicente, 'Le aqua es le nostre'. Ille appellava ille puteo Esek2, quia illes
contendeva con ille.

1. H {ha-r'ishon} ha iste sgf. tanto como 'le prime'. 2. sgf. 'contention'.

G E N E S I S        26 : 27       34

21 E quando illes fossava un altere puteo, illes contendeva etiam
22 super illo; dunque ille lo appellava Sitnah! Ille se moveva de ibi e fossava un
altere puteo, ma illes non querelava super illo; dunque illo lo appellava Rehoboth2,
dicente, 'Ora le Senior nos ha date spatiositate pro prosperar in le terra'.
23 De ibi ille montava a Beer-sheba. Ille nocte le Senior le appa-
24 reva e diceva, 'Io es le Deo de Abraham tu patre. Non time, nam Io es con te, e Io
te benedicera e accrescera tu prole a
25 causa de Abraham Mi servo'. Dunque ille construeva un altar e invocava le
nomine del Senior. Isaac erigeva su tenta ibi e su
26 servos se poneva a fossar un puteo. Alora Abimelech veniva a ille ab Gerar, con
Achuzzath, un de su amicos, e Phicol chef
27 de su armea. Isaac les diceva, 'Proque ha venite vos a me, viste que vos ha
essite hostil a me facente me partir de vos?'
28 Illes diceva, 'Ora nos vide clarmente que le Senior ha essite con te, e nos
pensava: Que il ha un juramento3 inter nostre duo partes, inter nos e te. Que nos
face un alliantia con te per le
29 qual tu non nos facera damno, como nos non ha molestate te habente tractate te
semper con bonitate e facente te partir in pace. Ora sia tu benedicite del Senior!'
30 Alora ille les faceva un festino, e illes mangiava e bibeva.
31 Le matino de bon hora, illes excambiava juramentos. Alora Isaac
32 les congedava e illes partiva de ille in pace. Ille mesme die le servos de Isaac
veniva e le relatava super le puteo que illes habeva fossate, e le diceva, 'Nos ha
trovate aqua!'
33 Ille lo appellava Shibhah;4 dunque le nomine del citate es Beer-sheba usque iste
die.
34 Quando Esau habeva quaranta annos, ille se maritava a Judith filia de Beeri le
hittita, e a 8asemath filia de Elon le hitti-
35 ta; e illas esseva un causa de amaritude pro Isaac e Rebecca.

27

1 Quando Isaac inveterava e su oculos se obscurava troppo pro vider, ille vocava
Esau su filio major e le diceva, 'Filio mie'
2 Ille respondeva, 'Io es hic'. Ille diceva, 'Io es ora vetule,
3 e io non sape le die de mi morte. Prende tu apparato, tu pharetra, e tu arco, e sorti
al campo e apporta me alicun chassa.
4 Alora face me un vivanda5 saporose5 como io lo gusta, e apporta me lo pro
mangiar, quo io pote dar te mi benediction profunde6
5 ante que io mori'. Rebecca habeva ascoltate durante que Isaac parlava a Esau su
filio. Quando Esau habeva sortite in le campo
6 a chassar alique pro apportar lo a domo, Rebecca diceva a Jacob su filio, 'Io
audiva tu patre parlar a tu fratre Esau e dicer
7 le, 'Apporta me chassa e face me un vivanda saporose a mangiar quo io pote
benedicer te, coram7 le Senior, ante que io mori'
8 Ora, filio mie, ascolta attentemente a lo que io te manda. Vade
9 al grege e apporta me duo bon caprettos e io facera de illes un vivanda saporose
pro tu patre como ille lo gusta. Alora tu lo
10 apporta a tu patre pro mangiar, quo ilIe te benedice ante que mori'.

1. sgf. 'inimicitate'. 2. i.e. 'spatio'. 3. i.e. le juramento in le alliantia. 4. i.e. 'juramento'.
5. H {mat'ammim} etiam vv. 7,9,14,17,31. Sept. e Trag. rende 'vivanda' sin adj. Pro.
23:3. 6. H {nafshi} es hic forsan periphrases pro le pron. pers. (Driver). alt 'mi anima'.
7. In le senso de 'Deo volente'.

G E N E S I S        27      35

11 Jacob respondeva a su matre, 'Ma Esau mi fratre es un homine
12 pilose e io es disbarbate. Si mi patre me tocca, io le apparera como un mentitor e
io me apportara un maledlction in vice
13 de un benediction'. Ma su matre le diceva, 'Tu malediction, filio mie, sia super
me! Solmente face como io te dice e vade a apportar me los'.
14 Ille los prendeva e los apportava a su matre, e su matre face-
15 va un vivanda saporose como su patre lo gustava. Rebecca alora prendeva le
melior vestitura de su filio major Esau, que esseva ibi in le domo, e faceva su filio
cadette vestlr se de illo,
16 e illa coperiva su manos e le parte nude de su collo con
17 le pelles del caprettos. Alora illa poneva in le manos de Jacob su filio le vivanda
saporose e le pan que illa habeva preparate.
18 Ille vadeva a su patre e diceva, 'Patre'. E ille diceva, 'Si,
19 qual1 de mi filios es tu?'1 Jacob diceva a su patre, 'Io es Esau tu primogenito; io
ha facite como tu me diceva. Leva te, io te roga, e mangia de mi chassa quo tu me
da tu benediction profunde'.
20 Como ha tu trovate lo tan presto, filio mie?' E ille diceva,
21 'Proque le Senior, tu Deo, me faceva succeder'. Isaac diceva a Jacob, 'Veni plus
presso quo io te palpa, filio mie - si tu es
22 vermente mi filio Esau o non'. Dunque Jacob approchava presso a Isaac su patre
qui le palpava e diceva, 'Le voce es le voce
23 de Jacob, ma le manos es le manos de Esau'. Ille non le recognosceva proque su
manos esseva pilose como illos de su fratre
24 Esau; e dunque ille le benediceva. Ille demandava, 'Es tu ver-
25 mente mi filio Esau?' E quando ille diceva, 'Io es', ille diceva, 'Servi me que io
mangia del chassa de mi filio quo io te da mi benediction profunde'. Dunque ille le
serviva e ille man-
26 giava, e ille le apportava vino e ille bibeva. Alora su patre
27 Isaac le diceva, 'Veni presso e basia me, filio mie'; e ille le approchava e le
basiava. Ille olfaceva su vestitura e ille le benediceva, dicente, 'O le fragrantia de mi
filio es como le fragrantia del campos que le Senior ha benedicite.
28 Que Deo te da
del ros del celo e del grassia del terra,
le abundantia de grano e de musto.
29 Que le gentes te servi,
e le nationes se inclina a te.
Sia maestro super tu fratres,
e que le filios de tu matre se inclina a te.
Sia maledicite illes qui te maledice,
benedicite illes que te benedice'.
30 Isaac habeva finite de benedicer Jacob, e Jacob habeva a pena sortite del
presentia de su patre Isaac, quando Esau su fratre retornava del chassa.
31 Etiam ille faceva un vivanda saporose e lo apportava a su patre. Ille diceva a su
patre, 'Que mi patre se leva e mangia
32 del chassa de su filio, quo tu me da tu benediction profunde.

1. lit. 'Qui es tu, filio mie?'.

G E N E S I S      2 7 : 2 8      36

Isaac su patre le diceva, 'Qui es tu?' E ille diceva, 'lo es
33 Esau, tu primogenito!' Isaac se stupefaceva grandemente e demandava, 'Alora
qui chassava chassa e me lo apportava? Etiam io lo mangiava ante tu venir, e io le
benediceva; ora ille res-
34 tara benedicite!' Al audir le parolas de su patre, Esau erumpeva in un crito alte e
amar. Ille diceva a su patre, 'Benedice
35 etiam me, patre!' Ma ille diceva, 'Tu fratre veniva con le as-
36 tutia e levava tu benediction'. (Esau) diceva, 'An ille se appellava Jacob quo ille
poteva supplantar1 me duo vices? Primo ille levava mi primogenitura e ora ille ha
levate mi benediction!' E ille diceva, 'An tu non ha reservate un benediction pro
37 me?' Isaac respondeva e diceva a Esau, 'Ma io ha facite le tu maestro: io ha date
le omne su fratres pro servos, e le susteneva con granos e musto. Que, alora, pote
io facer pro te, filio mie?'
38 Esau diceva a su patre, 'Ha tu solo un benediction, patre?
39 Benedice etiam me patre!' E Esau plorava in alte voce. Su patre respondeva e le
diceva, 'Ecce, le demora tue gaudera2 del grassia del terra e del ros del celo supra.
40 Ma tu vivera de tu spada,
e tu servira tu fratre;
ma quando tu te face inquiete3,
tu rumpera su jugo de super tu collo'.
41 Esau concipeva le rancor4 contra Jacob a causa del benediction que su patre le
habeva date, e Esau diceva a se mesme, 'Si tosto que veni le dies de lucto pro mi
patre io occidera mi fratre Jacob'.
42 Quando le parolas de su filio major esseva relate a Rebecca, illa vocava su filio
cadette e le diceva, 'Tu fratre Esau se
43 consola per planar a occider te. Ora, filio mie, ascolta me.
44 Fugi jam a Charan, a mi fratre Laban. Resta con ille un pauc
45 de tempore, usque le furia contra te de tu fratre subside - usque le ira contra te
de tu fratre subside - e ille oblida lo que tu ha facite. Alora io te facera revenir de ibi.
Que io non perde le duo de vos in un sol die!'
46 Rebecca diceva a Isaac, 'Io es disgustate de mi vita a causa del feminas hettita.
Si Isaac se marita con un femina hittita como istas, de inter le feminas native, pro
que viverea io?'6

28

1 Igitur Isaac vocava Jacob e le benediceva. Ille le ordinava, a saper, 'Tu non te
maritara con un femina de inter le canaanit-
2 as. Vade, presto, a Paddall-aram, al domo de Bethuel, le patre de tu matre, e ibi
marita te con un femina de inter le filias
3 de Laban, le fratre de tu matre. Que El Shaddai7 te benedice, e
4 te face fertile e numerose, quo tu deveni un assemblea de gentes. Que Ille da le
benediction de Abraham a te e a tu prole,
5 que tu possede le terra ubi tu sojorna, le qual Deo dava a

1. H {aqab} connect. con 'Jacob'. cf. Sforno: 'Precisemente a causa de su nomine
Jacob {(Ya'aqobh)} debe ille supplantar {(ya'aqeveni)}... '. 2. lit. 'essera'. alt. essera
longe de grassia..'. 3. H {tarid, hiphil} de {rud}. alt. 'manifestar agitation'. Ha varie
interpret. 4. Targ. e Ibn Ezra, alt. 'odiava'. 5. alt; 'pauc dies'. 6. H {lama} 'proque' ha
freq. sgf. negative. 7. Vide nota a 17:1.

G E N E S I S       28 : 29     37

Abraham'. Alora Isaac congedava Jacob, e ille vadeva a Paddanaram, a Laban le
filio de Bethuel le arame, le fratre de Rebecca, matre de Jacob e Esau.
6 Quando Esau videva que Isaac habeva benedicite Jacob e le congedava a
Paddan-aram a prender un sposa de ibi, ordinante le dum ille le benediceva, 'Tu non
prendera un sposa de inter le
7 feminas canaanita', e que Jacob habeva obedite a su patre e
8 matre e habeva vadite a Paddan-aram, Esau comprendeva que le
9 feminas canaanita displaceva a su patre Isaac. Igitur Esau vadeva a Ishmael e
prendeva pro sposa, in plus del sposas que il-
10 le habeva, Mahalath le filia de Ishmael, soror de Nebaioth.
11 Jacob partiva ab Beer-sheba e se2 mitteva in cammino2 verso Charan. Ille
perveniva a un certe3 loco3 ubi ille pernoctava, pois que le sol jam se habeva
ponite. Prendente un del petras de il-
12 le loco ille lo poneva sub su capite e se jaceva in ille loco. Ille habeva un sonio;
un scala4 se mitteva in le terra e su alto attingeva al celo, e le angelos de Deo
ascendeva e descendeva
13 super illo. E le Senior stava a su latere e Ille diceva, 'Io es le Senior, le Deo de tu
patre Abraham e le Deo de Isaac: le terra super le qual tu jace io dara a te e a tu
prole. Tu
14 prole essera como le pulvere del terra; tu te expandera al west e al est, al nord e
al sud. Tote le familias del terra se
15 benedicera de te e de tu descendentia. Memora5, Io es con te: Io te protegera
ubicunque tu va e Io te reconducera a iste terra. Io non te abandonara usque Io ha
facite lo que Io te ha promittite.
16 Jacob se eveliava de su somno e diceva, 'Certo le Senior es
17 presente in iste loco, e io non lo sapeva!' Tremulante ille diceva, 'Como iste loco
es terribile! Iste non es altere que le
18 habitation de Deo, e illo es le porta del celo'. Le matino de bon hora Jacob
prendeva le petra que ille habeva ponite sub su
19 capite e lo altiava como un pilar e effundeva oleo super illo. Ille appellava ille sito
Bethel; ma antea le nomine del citate esseva Luz.
20 Alora Jacob faceva un voto6, a saper, 'Si Deo resta con me, si Ille me protege in
iste viage que io face, e me da pan a mangi
21 ar e vestitura a portar, e si io retorna salve al domo de mi
22 patre - le Senior essera mi Deo. E iste petra, que io ha altiate como un pilar,
essera le habitation de Deo; e de toto que Tu me da io Te dara le decima'.

29

1 Jacob se7 mitteva in cammino7 e alora ille veniva aI pais del
2 orientales8, Ille videva que in un campo il habeva un puteo juxta le qual tres
greges de oves jaceva, nam de ille puteo le greges se abiberava.
3 Le petra super le puteo esseva grande. Quando tote le greges se reuniva ibi, on
rolava le petra ab le apertura del puteo, e le oves se abiberava; alora le petra se
remitteva a su loco super le puteo.

1 lit 'videva'. 2. lit. 'vadeva'. 3. seq. Rashbam; lit. 'le loco'. 4. O 'rampa'. 5. Iit. 'ecce'.
6. Lit. 'votava voto'. 7. lit. 'elevava su pedes'. 8. O 'Kedemitas'.

G E N E S I S   29       38

4 Jacob les diceva, 'Amicos, de ubi es vos?' E illes diceva
5 'Nos es de Charan'. Ille diceva, 'Cognosce vos Laban le filio 6 de Nachor?' E illes
diceva, 'Si, nos le cognosce'. Ille diceva, I ille ben?' Illes respondeva, 'Si, ille i ben, e
ecce,
7 su filia Rachel veni con le oves'. Ille diceva, 'Ecce le die es ancora alte, e il es
troppo tosto pro reunir le bestial;
8 abibera le oves e alora vade e pastura les'. Ma illes diceva, Nos non pote facer lo
usque tote le greges se reuni e on rola le petra ab le apertura del puteo, alora
abibera le oves'
9 Durante que ille parlava ancora con illes, Rachel veniva con
10 le oves de su patre; nam illa esseva pastora. E quando Jacob videva Rachel, le
filia de Laban su oncle1, e le oves de Laban su oncle, Jacob approchava e rolava le
petra ab le apertura del
11 puteo, e llle abiberava le oves de Laban su oncle! Alora Jacob
12 basiava Rachel, e fundeva in lacrimas. Jacob diceva a Rachel que ille esseva un
parente2 de su patre, que ille esseva le fi-
13 lio de Rebecca; e illa curreva e lo diceva a su patre. Al audir le nova super
Jacob, filio de su soror, Laban curreva a salutar le; ille le imbraciava e le basiava, e
le prendeva a su domo.
14 Ille relatava a Laban toto que habeva occurite, e Laban le diceva, 'Si, tu es mi
osso e mi carne'
15 Jacob demorava un mense integre3 con ille, e alora Laban diceva a Jacob,
'Proque tu es mi parente, velle tu servir me pro nihil?
16 Dice me, que essera tu gage?' Ora Laban habeva duo filias; le primogenita se
appellava Leah, e le cadetta se appellava Rachel.
17 Leah habeva oculos delicate; ma Rachel esseva belle de talia e
18 belle de figura. Jacob amava Rachel; dunque ille respondeva,
19 'Io te servira septe annos pro Rachel tu cadetta.' Laban diceva, 'Es melio que io
la da a te que a un estraniero4. Demora con
20 me'. Dunque Jacob serviva septe annos pro Rachel, e illos le pa-
21 reva como qualque dies a causa del amor que ille la portava Alora Jacob diceva
a Laban, 'Da me mi sposa, pois que mi tempo-
22 re es complite quo io cohabita con illa!. Alora Laban reuniva
23 tote le gente del loco e faceva un festino. Le vespere, prendente su filia Leah ille
la apportava a Jacob; e ille cohabita-
24 va con illa. - Laban habeva date su serva Zilpah a Leah su fi-
25 lia qua serva. - Le matino, ecce Leah! Jacob diceva a Laban,
26 Pro que me ha fraudate tu?' Laban diceva, 'Il non es le costu-
27 me in nostre loco de maritar le cadetta ante le primogenita. Compli le septimana5
nuptial5 de ista e alora nos te dara etiam
28 le altera, a condition que tu me servi altere septe annos'. Jacob faceva assi, e
quando le septimana nuptial de Leah habeva 29 passate, Laban le dava su filia
Rachel pro sposa. - Laban habe-
30 va date su serva Bilhah a Rachel su filia qua serva. - Jacob cohabitava etiam con
Rachel; vero ille amava Rachel plus que Leah. Ille serviva Laban altere septe
annos.
31 Le Senior videva que Leah esseva disamate6 e Ille aperiva su 32 utero; ma
Rachel esseva sterile. Leah concipeva e pareva un filio, que illa appellava Reuben;7
nam illa diceva, 'Illo8 significa: Le Senior ha vidite9 mi affliction'; etiam illo significa,

1 lit. 'le fratre de su matre'. Il non ha parola pro 'oncle' in H biblic. 2. H {achi} le trad.
'fratre' es troppo litteral e mal (etiam v.15). 3. lit. 'un mense de dies'. 4. H {ish acher}
i.e. homine qui non es parente. Le trad. litteral 'altere homine' es misdirigite. Vide
Driver p. 271. 5. lit. 'septimana'. seq; Rashi, Ibn Ezra, Rasbam e alt. 6. Nuance del H
{sane} 'odiar'. 7. i.e. 'vide filio'. 8. H {ra'ah} connecte con prime parte de Reuben.

G E N E S I S    29 : 30       39

33 'Ora mi sposo me amara.'1 Illa concipeva de nove e pareva un filio e diceva,
'Pois que le Senior audiva2 que io esseva disamate
34 e me ha date etiam iste'; dunque illa le appellava Shimon. De nove illa concipeva
e pareva un filio e diceva, 'Iste vice mi sposo se attaccara3 a me, nam io le ha parite
tres filios:
35 pro esso on le appellava Levi. Illa concipeva de nove e pareva un filio e diceva,
'Iste vice io laudara4 le Senior'. Dunque illa le appellava Judah. Alora illa cessava
de parer.

30

1 Quando Rachel videva que illa non habeva parite infantes a Jacob, illa invidiava
su soror; e Rachel diceva a Jacob, Da me
2 infantes, si non io mori'. Le ira de Jacob se incendeva contra Rachel, e ille diceva,
'Pote io prender le loco de Deo qui te
3 ha denegate le fructo del ventre?' Illa diceva, "Ecce mi serva
4 Bilhah. Cohabita con illa quo illa parturi super me genus e quo per illa etiam io
habera infantes'. Dunque illa le dava su serva Bilhah qua concubina, e Jacob
cohabitava con illa.
5 Bilhah concipeva e pareva un filio a Jacob. Rachel diceva, 'Deo
6 me ha vindicate; vero Ille ha ascoltate mi prece e me ha date
7 un filio'. Dunque illa le appellava Dan. De nove Bilhah le serva de Rachel
concipeva e pareva a Jacob un secunde filio.
8 Rachel diceva, 'Un lucta5 potente io luctava5 con mi soror, e io ha succedite'.
Dunque illa le appellava Naphtali.
9 Quando Leah videva que illa habeva cessate de parer infantes, illa prendeva su
serva Zilpah e la dava a Jacob qua concubina.
10 E quando Zilpah le serva de Leah pareva un filio a Jacob, Leah
11 diceva, 'Que bon fortuna'6, e illa le appellava Gad7. Quando Bil-
12 hah le serva de Leah pareva a Jacob un secunde filio, Leah dice-
13 va, 'Como io es felice!' volente dicer, 'Le feminas me tenera pro felice'. Dunque
illa le appellava Asher8.
14 Durante le messe tritico, Reuben sortiva e trovava qualque mandragoras in le
campo que ille apportava a su matre, Leah. Rachel diceva a Leah, 'Da me, io te
preca, del mandragoras de
15 tu filio'. Ma Leah diceva, 'Non te bastava de haber prendite de mi sposo que tu
velle prender etiam le mandragoras de mi filio?' Rachel respondeva, 'Mira9, ille se
jacera con te iste nocte, in
16 retorno del mandragoras de su filio'. Le vespere quando Jacob veniva del campo,
Leah sortiva pro incontrar le, e le diceva, 'Tu debe jacer te con me, nam io ha te
arrentate pro le mandragoras de mi filio'. Dunque ille se jaceva con illa ille nocte.
18 Deo ascoltava Leah e illa concipeva e le pareva un quinte filio. Leah diceva, 'Deo
me ha date mi recompensa10 pro haber date mi
19 serva a mi sposo'. Dunque illa le appellava Issachar. Quando Leah concipeva de
nove e pareva le sexte filio, illa diceva,
20 'Deo me ha11 dotate de un bon dote;11 iste vice mi sposo se honarara12 de me,
nam io le ha parite sex filios'. Dunque illa le appellava Zebulun. Postea illa le pareva
un filia e la appellava Dinah
22 Ora Deo memorava Rachel; Deo la ascoltava e aperiva su utero.

H {ye'ehabani} connecte con secunde parte de Reuben. 2. H {shama} connecte con
Shimon. 3. H {yillaweh} connecte con Levi. 4. H {odeh} connecte con 'Judah'. 5. H
{niphtule Elohim} lit. 'lucto de Deo'. 'io luctava'. H {niphtalti} ergo 'Naphtali'. 6. lit.
'fortuna ha venite'. 7. 'Fortuna'. 8.'Felice'. 9. lit. 'dunque', ma non ha consequentia
hic. 10. o 'gage'. H {sachar} ergo Issachar. 11. 
H {zbhadani...zebhed}. 12. H {yizbleni} alt. 'habitar', etiam 'exaltar', vide BDB 259. cf.
{zevul}, 'loco elevate' e ugar. {zbl}, 'prince'.

G E N E S I S    30      40

23 Illa concipeva e pareva un filio e diceva, 'Deo ha levate' mi
24 disgratia'. Dunque illa le appellava Joseph, volente dicer, 'Que le Senior me
adde2 un altere filio'.
25 Quando Rachel pareva Joseph, Jacob diceva a Laban, 'Lassa me re-
26 tornar a mi patria.3 Da me mi sposas e mi infantes pro qui io ha servite te, quo io
pote vader; nam tu sape ben qual servicio io
27 ha facite pro te'. Ma Laban diceva, 'Que tu me indulge:4 io ha apprendite per le
augurios que le Senior me ha benedicite a cau-
28 sa de te'. Alora ille diceva, 'Fixa le gage e io te lo pagara'.
29 Ma Jacob diceva, 'Tu sape ben como io ha servite te e lo que es
30 devenite tu bestial con me. Nam le pauc que tu habeva ante mi venir ha crescite
multo, pois que le Senior ha benedicite ubique io passava. E ora, quando providera
io pro mi familia pro-
31 prie?' Laban diceva, 'Que te pagara io?' Jacob diceva, 'Paga me nihil. Si tu
facera lo que io va dicer te, io pasturara e guar-
32 dara tu bestial: que io percurrera hodie tote tu greges levante de ibi omne
animales5 maculate e marcate - omne le oves nigre e
33 omne le capras marcate e maculate. Tal essera mi gage. In le futuro6, quando tu
veni a recognoscer mi gage, mi probitate respondera pro me assi: toto que non es
marcate o maculate inter
34 le capras, o nigre inter le oves, veniva a me per furto'. Laban diceva, 'Ben, que il
sia como tu dice'
35 Ma ille mesme die Laban levava le capros striate e maculate e omne le capras
marcate e maculate - omnes que habeva alique de blanc - e omne le oves nigre, e
incargava su filios de illes.
36 Ille poneva un distantia de un viage de tres dies inter se e Jacob, durante que
Jacob pasturava le resto del grege de Laban.
37 Alora Jacob prendeva virgas fresc de poplo, e de amandola e platano, e pellava
listas blanc in illos, discoperiente le blan-
38 co del virgas. Ille poneva ante le capras le virgas pellate in le canales del
abiberatorios a ubi illes veniva pro biber. Lor accopular occurreva quando illes
veniva pro biber, e pois que
39 illes accopulava in le vista del virgas, illas pareva marcatos,
40 striatos, e maculatos. Quanto al oves, Jacob les separava e ille les faceva faciar
le animales triate o toto nigre del grege de Laban. Assi ille se produceva greges
special que ille non
41 poneva con le greges de Laban. De plus, quando le animales plus vigorose
accopulava, Jacob poneva le virgas in le canales in le
42 vista del animales, quo illes se accopulava apud le virgas; ma quando le
animales esseva debile ille non les poneva ibi. Assi
43 le debiles esseva pro Laban e le vigoroses esseva pro Jacob. Dunque Jacob7
deveniva de plus in plus ric possedente grande greges, servas e servos, camelos e
asinos.

31

1 Ora Jacob apprendeva lo que le filios de Laban diceva: 'Jacob ha prendite toto
que pertinava a nostre patre, e de lo que per-
2 tineva a nostre patre ille ha facite tote iste ricchessa'. Etiam Jacob videva que le
maniera8 de Laban a ille non esseva
3 como illo habeva essite olim.

1. H {'asafh}, 2. H {yoseph}. 3. lit. 'mi loco e mi pais' (exemplo de hendiadys). 4. seq.
TN. lit. 'Si io ha trovate gratia in tu oculos'. 5. {se} es generic. alt. 'ove'. 6. lit.
'deman'. 7. lit. 'le homine'. 8. lit. 'visage'.

G E N E S I S    31       41

3 Ora le Senior diceva a Jacob, 'Retorna al pais de tu patres ubi
4 tu nasceva, e Io essera con te'. Jacob faceva vocar Rachel e
5 Leah al campo, ubi esseva su grege, e las diceva. 'Io vide que le maniera de
vostre patre non es a me como illo ha essite olim.
6 Ma le Deo de mi patre ha essite con me. Como vos sape, io ha
7 servite vostre patre con tote mi poter: ma vostre patre ha fraudate me, mutante
plure1 vices mi gage. Ma Deo non ha permittite
8 le de facer me mal. Si ille diceva, 'Le maculatos essera tu gage', alora tote le
greges parerea maculate; e si ille diceva,
9 'Le striatos essera tu gage', alora tote le greges parerea striatos. Deo ha prendite
le bestial de vostre patre e ha date lo a me.
10 Un vice, quando le greges entrava in calor, io videva in un sonio que le capros
que coperiva le grege esseva striate, macula-
11 te, e marcate. E in le sonio un angelo de Deo me diceva, 'Jacob!
12 Io le respondeva, Io es hic'. Alora ille me diceva, 'Observa que tote le capros que
coperi le grege es striate, maculate, e 13 marcate; nam io ha vidite toto que Laban
te ha facite. Io es le Deo de Beth-el ubi tu ungueva un pilar e ubi tu Me faceva un
voto. Ora, leva te e sorti de iste pais e retorna a tu pais natal'.
14 Alora Rachel e Leah respondeva, e diceva, 'Ha nos ancora un par-
15 te in le hereditage del domo de nostre patre? Vero, ille nos reguarda como
estranieros, pois que ille ha vendite nos e ha
16 consumite nostre precio. Vero, omne le ricchessas que Deo ha prendite de
nostre patre pertine a nos e a nostre infantes.
17 Face ora toto como Deo te ha dicite'. Igitur Jacob faceva montar su filios e su
sposas super le camelos; e ille levava tote
18 su bestial e tote le tresor que ille habeva acquirite, le bestial in su possession
que ille habeva acquirite in Paddan-aram, a fin de vader a su patre Isaac in le pais
de Canaan.
19 Intertanto Laban habeva vadite a tonder su oves, e Rachel roba-
20 va le idolos2 domestic de su patre. Jacob dupava3 Laban le arame
21 in tanto que ille non le advertiva de su fuga, e ille fugiva con toto que ille
possedeva. Tosto ille transversava le Euphrate e se dirigeva verso le pais montan
de Gilead.
22 Le tertie die, on diceva a Laban que Jacob habeva fugite. Dun-
23 que, ille prendeva su parentela con se e persequente le un dis-
24 tantia de septe dies, ille le attingeva in le pais montan de Gilead. Ma Deo
appareva a Laban le arame in un sonio de nocte e
25 le diceva, 'Guarda te de quecunque tu dice a Jacob, sia ben sia mal'. Laban
attingeva Jacob. Jacob habeva erigite su tenta su-
26 per le Alto, e Laban con su parentela campava in le pais montan de Gilead.
Laban diceva a Jacob, 'Que ha tu facite? Proque ha
27 tu dupate me e rapite mi filias como si illas esseva captivas de yuerra?4 Proque
fugiva tu clam dupante me e non advertiente
28 me? Pois io haberea congedate te con musica festive, con tambur e lyra. Tu non
me lassava mesmo imbraciar mi filios e mi filias!
29 Tu ha agite insensatemente. Io ha le poter de facer te mal ma le Deo de tu patre
me diceva le nocte passante, 'Guarda te de que-

1 lit. 'dece'. 2. H {teraphim}. 3. lit. 'robava le mente' (simil. v. 26). 4. lit. 'spada'.

G E N E S I S   31         42

30 cunque tu dice a Jacob, sia ben, sia mal'. Ben! Tu habera a partir proque tu
anhelava pro le domo de tu patre; ma proque robava tu mi deos?'
31 Jacob respondeva a Laban e diceva, 'Io timeva proque io pensa-
32 va que per fortia tu prenderea ab me tu filias. Ma, alicuno con qui tu trova tu deos
non restara vive! In le presentia de nostre parentela, monstra lo que io tene del tue e
prende lo'.
33 Jacob non sapeva que Rachel los habeva robate. Alora Laban entrava in le tenta
de Jacob e in le tenta de Leah e in le tenta del suo servas; ma ille non los trovava.
Partiente del tenta
34 de Leah ille entrava in le tenta de Rachel. Ma Rachel habeva prendite le idolos e
habeva ponite los in le basto del camelo e illa se sedeva super illos; e Laban
perquireva in le tenta
35 ma ille trovava nihil. Pois illa diceva a su patre, 'Non te irrita, mi senior, que io
non pote levar me ante te, nam le sorte de feminas es con me'. Assi ille perquireva,
ma ille non poteva trovar le idolos domestic.
36 Ora Jacob esseva in cholera, e ille querelava con Laban, exclamante a ille, 'Qual
crimine es mie? Qual es mi peccato que tu
37 me perseque? Tu perquireva in tote mi cosas, qual ha tu trovate de tote tu cosas
domestic? Presenta lo hic, ante mi parentela e le tue, e que illes judica inter le duo.
38 Io ha passate vinti annos in tu domo; tu oves e tu capras nun-
39 quam abortava, e io non mangiava le oves de tu greges. Lo que esseva lacerate
de bestias io non te apportava; le perdita esseva a conto de me; tu lo exigeva de
me, sia sasite de die, sia
40 sasite de nocte. Lo viveva1 devorate per le calor del die e per
41 le gelo del nocte; e le somno fugiva de mi oculos. Del vinti annos que io passava
in tu domo, io te serviva dece-quatro pro
42 tu duo filias, e sex annos pro tu greges; e tu mutava mi gage plure2 vices. Si le
Deo de mi patre, le Deo de Abraham e le Terror3 de Isaac non haberea essite con
me, tu haberea facite me partir ora de manos vacue. Ma Deo videva mi miseria e le
travalio de mi manos, e Ille judicava le nocte passate'
43 Laban respondeva a Jacob, 'Le filias es mi filias, le infantes es mi infantes, e le
greges es mi greges; toto que tu vide es le mie. Ma que pote io facer ora super mi
filias o le infantes
44 que illas ha parite? Veni ora, que nos face un alliantia, io e
45 tu e que isto servi de testimonio inter me e te'. Igitur Jacob
46 prendeva un petra e ille lo erigeva qua pilar. Alora Jacob diceva a su parentela,
'Collige petras'. Dunque prendente petras
47 illes faceva un cumulo; e illes mangiava insimul apud le cumulo.
48 Laban lo appellava Yegar-sahadutha4, ma Jacob lo appellava Galed. Laban
diceva, 'Iste cumulo es hodie un testimonio inter me
49 e te'. Pro esso, on lo appellava Gal-ed5, e Mizpah, quia ille diceva, 'Que le
Senior velia6 inter me e te quando nos es sepa-
50 rate le un del altere. Si tu maltracta mi filias, o si tu prende altere sposas ultra mi
filias - nulle altere persona essente presente - memora que Deo mesme essera le
teste inter me e te'.

1. lit. 'io esseva' H {hayithi}. TN. rende 'sovente' - idiomatic pro 'sovente in le
passato'. 2. lit. 'dece vices'. 3. H {pachad} sgf. obscur. 4. Aramaic pro 'le cumulo de
testimonio'. 5. H pro 'le cumulo de testimonio'. 6. H {yitseph} ergo Mizpah.

G E N E S I S    31 : 32        43

51 Alora Laban diceva a Jacob, 'Ecce le cumulo e ecce le pilar que
52 io ha erigite inter me e te; iste cumulo essera teste e iste pilar essera teste que io
non passara iste cumulo vadente contra te, e que tu non passara iste cumulo e iste
pilar vadente
53 contra me, pro facer damno. Que le Deo de Abraham e le Deo de Nachor' - lor
deitates ancestral - 'judica inter nos'
54 Alora Jacob jurava per le Terror de su patre Isaac. Jacob offerava un sacrificio
super le monte e ille invitava su parentela a mangiar. Post le repasto illes
pernoctava super le monte.

32

1 Le matino de bon hora Laban basiava su filios e su filias e les benediceva; alora
Laban1 se mitteva in cammino verso su pais1.
2 Jacob continuava su cammino, e angelos de Deo le incontrava.
3 Quando ille les videva, Jacob diceva, 'Isto es le campamento de Deo'. Dunque ille
appellava ille loco Mahanaim2.
4 Jacob inviava ante se messageros a Esau su fratre al pais3 de
5 Seir in le territorio de Edom, e ille les instrueva como seque, 'Assi4 vos ha a dicer,
'A mi senior Esau, assi dice tu servo Jacob:4 io sojornava con Laban e io demorava
usque ora; io ha ac-
6 quirite bestial, asinos, oves, servos e servas; e io invia iste annuncio a mi senior a
fin de ganiar tu favor'.
7 Le messageros retornava a Jacob e le diceva, 'Nos veniva a tu fratre Esau; ille
mesme veni a incontrar te, e il ha con ille
8 quatro centos homines'. Jacob se espaventava multo e se tormentava. Ille
divideva in duo campamentos le gente qui le accompa-
9 niava, le greges, le bestial, e le camelos, e ille diceva, 'Si Esau veni al un
campamento e lo batte, le altere pote salvar se'.
10 Alora Jacob diceva, 'Deo de mi patre Abraham e Deo de mi patre Isaac, Senior,
qui me diceva, 'Retorna a tu pais natal e Io te
11 tractara ben'. Io non merita tote le benignitate que Tu ha monstrate a Tu servo:
con solo mi baston io transversava iste Jor-
12 dan, e ora io ha devenite duo compamentos. Libera me, io Te preca, del mano de
mi fratre, del mano de Esau; si non, io time
13 que ille pote venir e colpar me con le matres e le infantes. Ma Tu ha dicite, 'Io te
tractara ben e Io facera tu prole como le arenas del mar que es troppo numerose pro
contar'.
14 Post pernoctar ibi, ille seligeva de lo que esseva sub le mano
15 iste presentes pro su fratre Esau: duo centos capras e vinti
16 capros; duo centos oves e vinti arietes; trenta camelas lactari e lor pullos;
quaranta vaccas e dece tauros; vinti asinas e de-
17 ce asinos. Incargante los de su servos, cata grege separatemente, ille ies diceva,
'Vade avante, e mitte un distantia inter
18 grege e grege'. Ille mandava le primo assi, 'Quando Esau mi fratre te incontra e
te demanda, 'A qui pertine tu? Ubi va tu?
19 A qui pertine iste bestial ante te?' Tu dicera, 'Illos pertine a tu servo Jacob; ille
los invia como presente a mi senior Esau,
20 e ille mesme es detra nos'. Ille mandava equalmente le secundo, e le tertio, e tote
le boveros, a saper, 'De iste maniera vos

1. alt. 'partiva pro retornar a su loco' es un trad. troppo litteral del H {wayelekh
wayashabh Labhan limqomo}. (iste verso es 55:31 in alt. versiones. 2. De H
{machaneh}, 'campamento'. 3. NEB 'districto'. 4. o 'assi vos dicera a mi senior Esau,
'assi dice tu servo Jacob'.

G E N E S I S     32 : 33       44

21 parlara a Esau quando vos le attinge! E vos addera, 'E tu servo Jacob veni detra
nos'. Nam ille pensava, 'Si io le propitia con presentes in avantia, postea quando il
le confronta, forsan il-
22 le me recipera con favor'. Assi le presentes passava avante, durante que ille
restava ille nocte in le campamento.
23 Ille mesme nocte ille se levava e, prendente su duo sposas, su duo servas e su
dece-un infantes, transversava le vado de Yabboq.
24 Post facer le transversar le rivo, ille faceva transversar tote
25 su possessiones. Jacob se lassava sol. E un homine luctava con
26 ille usque le levar del aurora. Vidente que ille non poteva vincer le, le homine
colpava le articulo del coxa de Jacob quo le
27 articulo de su coxa se dislocava durante le lucta. Alora ille diceva, 'Lassa me
partir, nam le aurora se leva'. Ma Jacob res-
28 pondeva, 'Io non te relaxara a minus que tu me benedice'. Le altero diceva, 'Qual
es tu nomine?' Ille respondeva, 'Jacob'.
29 Ille diceva, 'Tu nomine non essera plus Jacob, ma Israel, quia
30 tu ha luctate2 con esseres divin3 e human e ha vincite'. Jacob demandava, 'Dice
me, io te roga, tu nomine'. Ma ille dice-
31 va, 'Non demanda4 mi nomine!' E ibi ille le diceva adeo5. Dunque Jacob
appellava le loco Peniel6, volente dicer, 'Io ha vidite un
32 esser divin7 facie a facie e mi vita ha restate salve'.
Le sol se levava quando ille passava Penuel, claudicante super su coaxa.
33 Pro esso le israelitas usque hodie mesmo non mangia le tendon femoral del
articulo del coxa, pois que le coxa de Jacob se colpava al tendon femoral.

33

1 Altiante le oculos Jacob videva Esau venir verso ille, e con ille quatro centos
homines. Ille divideva le infantes inter Leah,
2 RacheI e le duo servas, ponente al testa le servas e lor infantes, pois Leah e su
infantes, e al fin Rachel con Joseph.
3 Ille mesme vadeva avante e se inclinava al terra septe vices us-
4 que ille approchava su fratre. Esau curreva a salutar le.
Ille le imbraciava e cadente super su collo ille le basiava; e
5 illes lacrimava. Altiante le oculos Esau videva le feminas e le infantes. Ille
demandava, 'Qui es istes con te?' Jacob responde-
6 va, 'Le infantes con qui Deo ha favorate tu serva'. Alora le
7 servas con lor infantes approchava e se inclinava; alora Leah con su infantes
approchava e se inclinava; e postea, Rachel e
8 Joseph approchava e se inclinava. Esau demandava, 'Que intende tu con tote iste
compania que io incontrava?' Ille respondeva,
9 'Pro ganiar le favor de mi senior'. Esau diceva, 'Io ha bastan-
10 te, fratre mie; sia le tue pro te'. Ma Jacob diceva, 'Non, io te roga; si tu me
favorea, accepta de mi iste presente; nam vider tu visage es como vider le visaqe de
Deo, e tu ha recipite
11 me con favor. Accepta mi presente que se apporta a te, nam Deo ha favorate me
e io ha bastante'. Tanto ille le instava que
l2 Esau lo acceptava. Alora Esau diceva, 'Que nos pone nos in marcha, e io vadera
secundo tu passo'.

1. lit. 'trova'. 2. H {saritha} (prime parte de 'Israel'). 3. o 'Deo'-H {EIohim} (secunde
parte de Israel). 4. Usage idiomatic de H {lamma}. 5. Nuance de H {bar}. akh. 6. sgf.
'visage de Deo'. 7. Vide v. 29.

G E N E S I S     33 : 34         45

13 Jacob le diceva, 'Mi senior sape que le infantes es delicate, e que le greges e le
vaccas1 allactante es un carga pro me;1 si on las superpulsa durante un sol die,
tote le greges morira.
14 Que mi senior vade ante su servo dum io cammina  lentemente al passo del
bestial ante me, e al passo del infantes, usque io veni in Seir a mi senior'.
15 Alora Esau diceva, 'Lassa me assignar a te qualque del gente qui es con me'. Ma
ille diceva, 'Il non es necessari. Mi senior
16 es troppo bon a me'. Assi ille die Esau se mitteva in cammino
17 verso Seir. Ma Jacob viagiava a Succoth, e se erigeva un domo, e faceva
stabulos pro su bestial; pro esso le loco se appallava Succoth2.
18 Viagiante assi de Paddan-aram Jacob arrivava san3 e salve3 in le citate de
Shechem, que es in le pais de Canaan, e ille campava
19 ante le citate. Ille comprava del filios de Chamor, patre de Shechem, le parte de
terra ubi ille habeva eriqite su tenta pro
20 cento qesitah4. Ibi ille erigeva un altar e lo appellava El-eloheyisrael5.

34

1 Dinah, le filia que Leah habeva parite a Jacob, sortiva pro vi-
2 sitar6 le filias del pais. Shechem, le filio de Chamor le hivvita, le chef del pais, la
videva, la prendeva, se jaceva con il-
3 la e la violava. Ille se atraheva a Dinah, filia de Jacob; ille
4 amava le puera e le parlava teneremente. Dunque Schechem diceva
5 a su patre Chamor, 'Prende me iste juvene pro sposa'.
Jacob apprendeva que ille haheva violate su filia Dinah; ma pois
6 que su filios esseva in le campo con su bestial, Jacob taceva usque lor venir a
domo. Alora Chamor le patre de Shechem sorti-
7 va pro parlar con Jacob. Intertanto le filios de Jacob reveniva del campo quando
illes lo apprendeva. Le homines se affligeva e illes irasceva multo, quia Shechem
habeva committite un ultrage in Israel per jacer se con le filia de Jacob - un cosa
que on non deberea facer.
8 Chamor les parlava assi, 'Mi filio Shechem suspira pro vostre
9 filia. Io vos roga que vos la da a ille pro sposa. Intermarita
10 vos con nos: da nos vostre filias, e prende nostre filias pro vos. Vos habitara inter
nos; le pais essera a vostre dispositi-
11 on; habita e commercia e acquire proprietate in illo'.
Alora Shechem diceva al patre e fratres de illa, 'Face me iste favor, e io dara lo que
vos me demanda. Demanda un precio de
12 sposa8, e dono, tanto alte como vos vole, e io dara secundo vos-
13 tre demanda, ma da me le puera pro sposa'.
Le filios de Jacob respondeva a Shechem e a su patre Chamor - illes parlava con
astutia proque ille habeva violate lor soror
14 Dinah - e les diceva, 'Nos non pote facer iste cosa; nos non pote dar nostre soror
a un homine que es incircumcise, nam illo
15 es un disgratia inter nos. Nos consentira9 solo a condition que vos essera como
nos in tanto que omne masculos inter vos se circumcide. Alora nos dara nostre filias
a vos e nos prendera vos-

1. lit. '..allacta super me' vide BDB 753 b. 2. sgf. 'stallos', 'cabanas', 'barracas'. 3. le
trad. 'in pace' de alt. non rende le idioma in H {shalem}. 4. H. valor non se sape. 5.
i.e. El, Deo de Israel'. 6. H {liroth bibhnoth}. 7. alt. 'persuasivemente'. 8. 'dote' de alt.
es incorrecte. 9. H {ne'oth} de {'uth} vide BDB 22 e GG 72h.

G E N E S I S    34 : 35          46

tre filias a nos; e nos demorara inter vos e nos devenira como 17 un parentela. Ma si
vos non consenti a circumcider vos, nos 18 prendera nostre filia e nos vadera'. Lor
parolas placeva a Chamor e a Shechem le filio de Chamor. Le juvene, qui esseva Ie
19 plus respectate del domo de su patre, non hesitava a facer le
20 cosa, nam ille desirava le filia de Jacob. Dunque Chamor e su filio Sheehem
vadeva al porta del citate e illes parlava al ho-
21 mines del lor citate assi, 'Iste homines es nostre amicos; que illes se establi in le
pais e commercia in illo, nam le pais es bastante spatiose pro illes; nos prendera lor
filias a nos pro
22 sposas e nos dara nostre filias a illes. Ma iste homines consentira a demorar
inter nos, e devenir como un parentela, solo a condition que tote nostre masculos se
circumcide como illes se
23 circumcide. Lor bestial e benes e tote lor animales essera le nostre. Nos debe
solo consentir a lor condition, e alora illes
24 se establira inter nos'. Tote su concitatanos1 ascoltava Chamor e su filio
Shechem; e tote masculos, tote su concitatanos, se circumcideva.
25 Le tertie die, quando illes esseva in dolor, Simeon e Levi, duo del filios de Jacob,
fratres de Dinah, entrava securmente in le
26 citate, spado a mano, e occideva tote le masculos. Illes passava al filo del spada
Chamor e Shechem su filio, tirava Dinah ex
27 le domo de Shechem e partiva. Le altere2 filios de Jacob veniva apud le occiditos
e illes piliava le citate proque lor soror ha-
28 beva essite violate. Illes sasiva lor oves e lor boves e lor asinos, toto que esseva
in le citate e in le campo; tote lor in-
29 fantes, e lor sposas. Illes captivava e illes piliava toto que se trovava in le domos.
30 Jacob diceva a Simeon e a Levi, 'Vos ha turbate me, facente me odiose inter le
habitantes del pais, le canaanitas e le perizzitas; io ha pauc homines, quo si illes se
reuni contra me e me
31 attacca, io e mi domo essera destruite'. Ma illes respondeva, 'An nostre soror
esserea tractate como prostituta?'

21

1 Deo diceva a Jacob, 'Leva te, ascende a Bethel e demora ibi; e erige ibi un altar a
Deo qui te appareva quando tu fugiva ab tu
2 fratre Esau'. Dunque Jacob diceva a su familia e a omnes gui esseva con ille,
'Disface vos del deos estranie que es inter vos,
3 purifica vos, e cambia vostre vestimentos. Veni, que nos ascende a Bethel, e io
erigera ibi un altar al Deo qui respondeva a me in le die3 de mi angustia, e qui ha
essite con me ubique io
4 ha vadite'. Illes dava a Jacob tote le deos estranie que illes habeva, e le anellos
que esseva in lor aures, e Jacob los inter-
5 reva sub le terebintho que esseva juxta Shechem. Quando illes se mitteva in
cammino, un terror de Deo se extendeva super le citates que esseva circa, e le
habitantes non persequeva le filios de Jacob.
6 Assi Jacob veniva a Luz - que es Bethel - in le pais de Canaan,
7 ille e omnes qui esseva con ille.

1. lit. 'omnes qui sorti del porta de su urbe'. 2. In Vulg. Manca in MT. 3. H {be-yom}
sgf. sovente 'quando'.

G E N E S I S   35       47

Ibi ille erigeva un altar e appellava le sito El-bethel1, quia ibi Deo Se revelava a ille
quando ille fugiva ab su fratre.
8 Deborah, le nutrice de Rebecca moriva e esseva interrate sub le querco in le
basso de Bethel. Assi on lo appellava Allon-bacuth2.
9 Deo appareva de nove a Jacob a su arrivata ab Paddan-aram, e
10 Ille le benediceva. Deo le diceva,
'Tu cuje nomine es Jacob,
Tu non essera plus appellate Jacob,
Ma Israel essera tu nomine'.
Assi Ille le appellava Israel.
11 Deo le diceva,
'Io es El Shaddai3.
Sia fertile e multiplica;
Un nation; si, un assemblea de nationes
Descendera de te.
Reges sortira de tu lumbos.
12 Le terra que io dava a Abraham e a Isaac
Io da a te
E a tu descendentes qui te seque
Io dara iste terra'.
13 Deo partiva ab ille al loco ubi Ille habeva parlate le; e Jacob
14 erigeva un pilar ubi Ille habeva parlate le, un pilar de petra, e ille offereva un
libation super illo e ille spargeva oleo su-
15 per illo. Jacob dava le nomine de Bethel al loco ubi Deo le habeva parlate.
16 Illes viagiava de Bethel; ma quando illes esseva ancora un certe distantia de
Ephrath, Rachel pareva, e illa habeva un parto
17 difficile. Inter le angustias del parto le obstetrice la diceva:
18 'Mon time, nam etiam iste es un filio pro te'. Rachel, con su ultime sufflo, pois illa
esseva moribunde, le appellava Ben-oni4;
19 ma su patre le appellava Benjamin5. Alora Rachel moriva.
Illa esseva interrate super le cammino a Ephrath, que es ora Bethlehem.
20 Jacob erigeva un pilar super su tumba; illo es le pilar al tumba
21 de Rachel usque iste die. Israel viagiava e erigeva su tenta
22 ultra Migdal-eder. Durante que Israel demorava in ille pais, Reuben vadeva e se
jaceva con Bilhah, le concubina de su patre, e Israel lo apprendeva.
23 Le filios de Jacob esseva dece-duo. Le filios de Leah: Reuben - le primogenito
de Jacob - Simeon, Levi, Judah, Issachar, e Zebu-
24 lun. Le filios de Rachel: Joseph e Benjamin. Le filios de Bilhah,
25 le serva de Rachel: Dan e Naphtali. E le filios de Zilpah,
26 le serva de Leah: Gad e Asher. Istes es le filios de Jacob qui le nasceva in
Paddan-aram.
27 Jacob veniva a su patre Isaac e Mamre, a Kiriath-arba - ora He-
28 bron - ubi Abraham e Isaac habeva sojornate. Isaac habeva cento
29 octanta annos quando ille expirava e moriva. Ille se reuniva con su parentela a6
un etate multo vetule6, e su filios Esau e Jacob le interrava.

1. 'Le Deo de Bethel'. 2. 'le querco del lacrimar'. 3. Vide 17:1. 4. 'filio de mi pena' (o
'...fortia'). 5. 'filio del dextra'. 6. lit. 'vetule e plen de dies'.

G E N E S I S    36          48

1 Isto es le linea de Esau, que es Edom.
2 Esau prendeva su sposas de inter le feminas de Canaan - Adah filia de Elon le
hittita, e Oholibamah filia de Anah filia de
3 Zibeon le hivvita - e etiam Basemath filia de Ishmael e soror
4 de Nebaioth. Adah pareva a Esau Eliphaz; Basemath pareva Reuel;
5 e Oholibamah pareva Jeush, Jalam, e Korach. Illes esseva le filios de Esau, qui le
nasceva in le pais de Canaan.
6 Esau prendeva su sposas, su filios e filias, e tote le membros de su domo, su
greges e tote su animales, e tote le benes que ille habeva acquirite in le pais de
Canaan, e ille vadeva a un
7 altere pais a causa de su fratre Jacob. Nam lor ricchessas esseva troppo grande
pro poter demorar insimul, e le terra ubi illes sojornava non poteva supportar les a
causa de lor greges. 8 Dunque Esau se establiva in le pais montan de Seir - Esau
es Edom.
9 Isto, alora, es le linea de Esau, le ancestre del Edomitas, in le pais montan de
Seir.
10 Istos es le nomines del filios de Esau: Eliphaz, le filio de Adah sposa de Esau;
Reuel le filio de Basemath sposa de Esau. 11 Le filios de Eliphaz esseva Teman,
Omar, Zepho, Gatam, e Kenaz.
12 Timna esseva un concubina de Eliphaz filio de Esau; illa pareva a Eliphaz
Atnaleq. Istes esseva le descendentes de Adah spo-
13 sa de Esau. E istes esseva le filios de Reuel: Nachath, Zerach, Shammah, e
Mizzah. Illes esseva le descendentes de Basemath
14 sposa de Esau. E istes esseva le filios de Oholibamah sposa de Esau, filia de
Anah, filia de Zibeon: illa pareva a Esau Jeush, Jalam, e Qorach.
15 Istes es le clanes del filios de Esau. Le descendentes de Eliphaz le primogenito
de Esau: le clanes Teman, Omar, Zepho,
16 Qenas, Qirach, Gatam, e Amaleq; istas es le clanes de Eliphaz
17 in le pais de Edom. Illes es le descendentes de Adah. E istes es le descendentes
de Reuel filio de Esau: le clanes Nachath, Zerach, Shammah, e Mizzah; istes es le
clanes de Reuel in le pais de Edom. Illes es le descendentes de Basemath sposa de
18 Esau. E istes es le descendentes de Oholibamah sposa de Esau: le clanes
Jeush, Jalam, Qorach; istes es le clanes de Oholiba-
19 mah sposa de Esau, e filia de Anah. Illes esseva le filios de Esau - que es Edom
- e illes es lor clanes.
20 Istes esseva le filios de Seir, le horita, le habitantes del
21 terra: Lotan, Shobhal, Zibeon, Anah, Dishon, Ezer, e Dishan. Illes es le clanes
del horitas, le descendentes de Seir, in le pais de Edom.
22 Le filios de Lotan esseva Hori e Hemam; e le soror de Lotan es-
23 seva Timna. Le filios de Shobhal esseva: Alvan, Manachath,
24 Ebhal, Shepho, e Onam. Le filias de Zibeon esseva: Aiah1 e Anah iste es le
Anah qui discoperiva in le deserto le aquas calde2 durante que ille pasturava le
asinos de su patre Zibeon.
25 Le infantes de Anah esseva Dishon e Oholibamah le filia de Anah.
26 Le filios de Dishon3 esseva: Hemdan, Eshban, Yithran, e Kheran.
27 Le filios de Ezer esseva: Bilhan, Zaavan, e Aqan. E le filios

1. H {We-aiah}. 2. sgf. de H {yemim} es incerte. 3. H {Dishan}.

G E N E S I S   36 : 37         49

28 de Dishan esseva: Uz e Aran.
29 Istes es le clanes del horitas: Le clanes Lotan, Shobhal, Zibe-
30 on, Anah, Dishon, Ezer e Dishan. Illes es le clanes del horitas, clan per clan, in le
pais de Seir.
31 Istes es le reges qui regnava in le pais de Edom ante le regnar
32 de alicun rege super le israelitas. Bela filio de Beor regnava
33 in Edom, a le nomine de su citate essava Dinhabhah. Quando Bela moriva,
Jobhabh filio de Zerach, ab Bozrah, le succedeva qua
34 rege. Quando Jobhabh moriva, Chusham del pais del temanitas le
35 succedeva qua rege. Quando Chusham moriva, Hadad filio de Bedad, qui
vinceva le midianitas in le campania de Moab, le succedeva
36 qua rege; le nomine de su citate esseva Avith. Quando Hadad
37 moriva, Samlah de Masrekah le succedeva qua rege. Quando Samlah moriva,
Saul1 da Rehoboth del Fluvio le succedeva qua rege.
38 Saul moriva e Baal-chanan filio de Akhbor le succedeva qua rege.
39 Baal-chanan filio de Akhbor moriva e Hadar le succedeva qua rege; le nomine de
su citate esseva Pa'u; e su sposa se appellava Mehetabhel filia de Matred filia de
Me Zahabh.
40 Istos es le nomines del clanes de Esau, cata uno con su familias e localitates, e
secundo lor nomines: le clanes Timna, Alvah,
41 Jetheth, Oholibhamath, Elah, Pinon, Qenaz, Teman, Mibhzar, Mag-
42 del, e Iram. Illos es le clanes de Edom - que es, de Esau, patre del edommitas -
in lor demoras in le terra que illes possede.

37

1 Jacob habitava le pais ubi su patre habeva demorate, le pais de
2 Canaan. Isto, alora, es le linea de Jacob:
Quando Joseph habeva dece-septe annos, ille pasturava con su fratres le greges,
como adjutante al filios de Bilhah e Zilpah, sposas de su patre; e Joseph apportava
a lor patre mal rumores
3 de illes. Israel amava Joseph plus que tote su altere filios, pois que ille esseva le
filio de su vetulessa; e ille le habeva
4 facite un tunica ornate2. Quando su fratres videva que lor patre le amava plus que
alicuno de su fratres, illes le odiava quo illes non poteva dicer le un parola amical.
5 Un vice Joseph habeva un sonio que ille contava a su fratres; e
6 illes le odiava in plus. Ille les diceva, 'Audi iste sonio que
7 io ha soniate: Nos ligava fasces in le campo e subito mi fasce se levava e
remaneva erecte; alora vostre fasces se reuniva cir-
8 ca e se inclinava a mi fasces'. Su fratres le respondeva, 'Intende tu regnar super
nos? Intende tu dominar nos?' E illes le odiava in plus pro su parlar super su sonios.
9 Ille soniava un altere sonio e lo contava a su fratres, e diceva, 'Vide, io ha hablte
ancora un sonio: iste vice, le sol, le luna
10 e dece-un stellas se inclinava a me'. E quando ille lo contava a su patre e fratres,
su patre le reprimendava. Ille le diceva, 'Oue es iste sonio que tu ha soniate? An
nos va venir, io e tu matre e tu fratres, e inclinar nos usque le terra a te?' Dunque su
fratres se agitava de ille, e su patre pensava al cosa.

1. H {Shaul}. 2. O 'tunica de multe colores', o 'tunica longe' (usque le pedes). Etym.
e sgf. del H {passim} es incerte.

G E N E S I S     37         50

12 Un vice quando su fratres habeva vadite pro pasturar le grege
13 de lor patre in Shechem, Israel diceva a Joseph, 'Tu fratres pastura in Shechem.
Veni, io te inviara a illes'. Ille respon-
14 deva, 'Io es preste'. Israel le diceva, 'Vade e vide si tu fratres e le greges sta ben,
e reporta a me'. Dunque ille le inviava ab le valle de Hebron.
15 Quando ille attingeva Shechem, un homine le trovava in le cam-
16 po. Le homine le demandava, 'Que cerca tu?' Ille respondeva, 'Io cerca mi
fratres. Poterea tu dicer me ubi illes pastura?'
17 Le homine diceva, 'Illes ha partite de hic, nam io les audiva dicer: Que nos va a
Dothan'. Dunque Joseph sequeva su fratres e ille les trovava in Dothan.
18 Illes le videva de longe, e, ante su approche a illes, illes
19 conspirava a occider le. Illes diceva le unes le alteres,
20 'Ecce le soniator! Veni ora, que nos le occide e le jecta in un del puteos; e nos
pote dicer, 'Un bestia fer le devorava'. 21 Nos videra lo que veni de su sonios! Ma
quando Reuben lo audi-
22 va, ille voleva salvar le de illes. Ille diceva, 'Que nos non occide'. Reuben diceva,
'Non effunde sanguine! Jecta le in ille puteo que es in le deserto, ma non pone un
mano super ille'.
23 Ille voleva salvar le de illes e restituer le a su patre.
Quando Joseph attingeva su fratres, illes le spoliava de su tunica, le tunica ornate
que ille portava, e illes le prendeva
24 e le jectava in le puteo. Le puteo esseva vacue; il non habeva aqua intra.
25 Alora illes se sedeva a mangiar. Levante le oculos illes videva un caravana de
ishmaelitas veniente ab Gilead, cuje camelas esseva cargate de gumma, balsama, e
laudanum que illes portava
26 a Egypto. Alora Judah diceva a su fratres, 'Que gania nos de
27 occider nostre fratre e occultar su sanguine? Veni, que nos le vende al
ishmaelitas, ma que nos mesme non nos disface de ille,
28 pois que ille es nostre fratre, nostre carne'. Su fratres assentiva. Quando
mercatores midianitas passava, illes traheva Joseph ex le puteo. Illes vendeva
Joseph pro vinti pecias de argento al ishmaelitas qui apportava Joseph a Egypto.
29 Quando Reuben retornava al puteo e videva que Joseph non esse-
30 va in le puteo, ille divelleva su vestimentos. Retornante a su fratres ille diceva,
'Le puero non es plus ibi; e io, a ubi ira
31 io ora?' Alora illes prendeva le tunica de Joseph, macellava un
32 capro, e immergeva le tunica in le sanguine. Illes faceva levar le tunica ornate a
lor patre, e illes diceva, 'Nos trovava isto.
33 Recognosce si illo es le tunica de tu filio o non'. Ille lo recognosceva a diceva, 'Le
tunica de mi filio! Un bestia fer le
34 devorava! Joseph esseva lacerate de un bestia! Jacob divelleva su vestimentos,
ille poneva sacco super su lumbos, e ille esse-
35 va in lucto pro su filio multe dies. Tote su filios e filias essayava consolar le, ma
ille refusava de consolar se, e diceva, 'Non, io descendera in lucto a mi filio in
Sheol'. Assi su
36 patre le lamentava. Intertanto le medianitas1 le vendeva in Egypto a Potiphar, un
ministro de Pharaon e chef del guarda.

1. H 'medanitas'.

G E N E S I S    38             51

1 Circa ille tempore Judah partiva de su fratres e campava juxta
2 un certe adullamita cuje nomine esseva Chirah. Ibi Judah videva le filia de un
certe canaanita1 cuje nomine esseva Shua, e ille
3 se la maritava e cohabitava con illa. Illa concipeva e pareva
4 un filio, e ille le appellava Er. Illa concipeva de nove e pa-
5 reva un filio e illa le appellava Onan. Altere vice illa pareva un filio e le appellava
Shelah; ille esseva a Khezibh quando illa le pareva.
6 Judah prendeva un sposa pro Er, su primogenito; su nomine esse-
7 va Tamar. Ma Er, le primogenito de Judah, displaceva al Senior,
8 e le Senior le faceva morir. Alora Judah diceva a Onan, 'Junge te con le sposa de
tu fratre e face tu deber a illa como fratre
9 affin, e provide prole pro tu fratre'. Ma Onan, sapente que le prole non se
considerea como le sue, se dissipava2 quandocunque ille se jungeva con le sposa
de su fratre, a fin de non provi-
10 der prole pro su fratre. Lo que ille faceva displaceva al Seni-
11 or, e Ille le faceva morir etiam. Alora Judah diceva a Tamar su filia affin, 'Resta
como vidua in le domo de tu patre usque mi filio Shelah cresce'. Nam ille se diceva,
'Etiam ille poterea morir como su fratres'. Dunque Tamar vadeva a demorar in le
domo de su patre.
12 Le tempore passava e le filia de Shua, le sposa de Judah, moriva. Quando3 su
periodo de lucto se finiva3, Judah con su amico
13 Chirah le adullamita vadeva al tonsores de su oves a Timnah. On diceva a
Tamar, 'Tu patre affin veni a Timna pro le tonsura
14 del oves'. Dunque illa levava su vestimentos de vidua, illa se coperiva con un
velo e se inveloppava, e illa se sedeva al entrata de Enaim4 que es super le
cammino a Timnah; nam illa videva ben que Shelah esseva jam major, on non
habeva date la a il-
15 le pro sposa. Quando Judah la videva, ille pensava que illa es-
16 seva prostituta; nam illa habeva coperite su facie. Dunque ille se dirigeva a ubi
illa esseva e diceva, 'Lassa me jacer me con te' - nam ille non sapeva que illa
esseva su filia affin.
17 Illa demandava, 'Que me dara tu pro jacer te con me?' Ille respondeva, 'Io inviara
un capretto de mi greges'. Ma illa diceva,
18 'Tu debe dar me un pignore usque tu lo invia'. Ille diceva, 'Qual pignore vole tu
que io te da?' Illa respondeva, 'Tu sigillo con le cordon, e le baston que tu porta'. Ille
la los dava e
19 se jaceva con illa, e illa concipeva de ille. Alora ille parti-
20 va. Illa levava su velo e de nove se vestiva de su vestimentos de vidua. Judah
inviava le capretto per su amico le adullamita,
21 pro retirar le pignore del femina, ma ille non poteva trovar la. Ille inquireva del
gente de ille urbe, 'Ubi es le prostituta del culto, qui esseva a Enaim super le
cammino?' Ma illes dice-
22 va, 'Il non habeva hic un prostituto del culto'. Dunque ille retornava a Judah e
diceva, 'Io non poteva trovar la; de plus, le
23 gente diceva, 'Il non ha essite hic un prostituta del culto'. Judah diceva, 'Que illa
los tene, a fin que nos non face nos objectos de contempto. Io la inviava iste
capretto, ma tu non la trovava'.

1. alt. (Targum, Rashi) rende un 'mercator'. 2. lit. 'dissipava super le terra'. 3. lit. 'ille
se consolava'. 4. alt. 'al cruciata de vias'.

G E N E S I S         38 : 39            52

24 Post circa tres menses, on relatava a Judah! 'Tu filia affin Tamar se ha
prostituite; de facto illa es pregnante de su prostitution'.
25 Judah diceva, 'Face la sortir e arde la'. Quando on la faceva sortir, illa mandava
dicer a su patre affin, 'Io es pregnante del homine a qui istos pertine'. E illa addeva,
'Examina istos:
26 a qui pertine iste sigillo e iste cordon e iste baston?' Judah los recognosceva e
diceva, 'Illa es plus recte que io, in tanto que io non la dava a mi filio Shelah'. E ille
non la cognosceva de nove.
27 Quando le tempore del parto veniva, il habeva geminos in su utero; e durante
que illa pareva, un de illes presentava le
28 mano, e le obstetrice ligava un filo scarlatin super ille mano
29 pro significar: iste sortiva primo. Ma jam ille retirava le mano e su fratre sortiva, e
i]la diceva, 'Qual brecha1 tu te ha 30 facite!' Dunque on le appellava Perez. Postea
sortiva su fratre, qui habeva le filo scarlatin super le mano; ille se appellava Zerach2

39

1 Quando Joseph esseva apportate a Egypto, Potiphar, un ministro de Pharaon, e
chef del guarda, un egyptiano, le comprava del
2 ishmaelitas qui le habeva apportate ibi. Le Senior esseva con Joseph, e ille
esseva homine prospere; e ille restava in le
3 domo de su maestro egyptian. Su maestro videva que le Senior esseva con ille e
que le Senior faceva prosperar toto que ille
4 interprendeva. Joseph alora trovava favor in su oculos, e ille le serviva. Ille le
faceva majordomo e poneva in su manos toto
5 que ille possedeva. Alora ab le tempore que le egyptiano le faceva majordomo, e
le incargava con toto que ille possedeva, le Senior benediceva su domo pro Joseph,
quo le benediction del Senior esseva super toto que ille possedeva in le domo e in
le
6 campo. Ille lassava toto que ille habeva in le manos de Joseph e habente le ibi, ille
prestava attention a nihil salvo lo que ille mangiava. Joseph faceva bon figura e
habeva belle aspecto.
7 Post alicun tempore, le sposa de su maestro poneva su oculos
8 super Joseph e le diceva, 'Jace con me'. Ma ille refusava. Ille diceva al sposa de
su maestro, 'Ecce quando io es hic mi maestro non pensa a alicun cosa de iste
domo, e toto que ille
9 possede ille ha ponite in mi manos. Ille non es superior in iste domo que io, e ille
ha detenite nihil de me salvo te, pois que tu es su sposa. Como pote io facer un
cosa tanto mal e pec-
10 car contra Deo?' Illa demandava Joseph de die in die ma ille refusava de jacer se
con illa e de esser con illa.
11 Un die quando Joseph entrava in le domo pro facer su travalio,
12 durante que nemo esseva intra, illa le sasiva per su mantello e diceva, 'Jace te
con me!' Ma ille lassava su mantello in su
13 mano e curreva foras. Quando illa videva que ille habeva lassate su mentello in
le mano e habeva currite foras, illa vocava a su servos e les diceva, 'Vide, ille nos
apportava un hebreo

1. H {perez}. 2. i.e. 'brillantia', allude forsan al filo scarlatin (TN).

G E N E S I S     39 : 40          53

pro amusar se con nos! Ille veniva pro jacer se con me, ma io
15 critava in alte voce. E quando ille me audiva critar in alte
16 voce, ille lassava su mantello a me e curreva foras.' Illa reteneva su mantello
juxta illa usque su maestro veniva al domo.
17 Alora illa le relatava le mesme historia, e diceva, 'Le sclavo hebree que tu
apportava in nostre domo veniva a me pro amusar
18 se con me; ma quando io critava in alte voce, ille lassava su mantello a me e
curreva foras'.
19 Quando su maestro audiva le historia que su sposa le ha dicite, a saper, 'Assi e
assi tu sclavo faceva a me', ille esseva furio-
20 se. Dunque le maestro de Joseph le prendeva e le mitteva in prision, ubi le
prisioneros del rege se includeva. Ma mesmo duran-
21 te que ille esseva ibi in prision, le Senior esseva con Joseph: Ille le extendeva le
bonitate e faceva le chef del prision favo-
22 rar le. Le chef del prision incargava Joseph de tote le prisioneros qui esseva in
ille prision, e ille habeva le carga de toto
23 que se faceva ibi. Le chef del prision non surveliava alicun cosa de lo que
Joseph se habeva incargate, quia le Senior esseva con ille, e quecunque ille faceva
le Senior faceva prosperar.

40

1 Post alicun tempore, le cuppero e le panetero del rege de Egyp-
2 to offendeva lor senior le rege de Egypto. Pharaon esseva in cholera contra su
duo ministros, le chef del cupperos e le chef
3 del paneteros, e les mitteva in custodia, in le domo del chef
4 del guarda, in le mesme prision ubi Joseph se includeva. Le chef del guarda
incargeva Joseph de illes, e les attendeva. Quando illes habeva essite in custodia
alicun tempore, tote le duo - le cuppero e le panetero del rege de Egypto, qui esseva
5 includite in le prision - soniava, le mesme nocte, cata uno su
6 sonio proprie, e cata sonio de signification particular. Le ma-
7 tino, quando Joseph veniva a illes, ille videva que illes esseva pertubate. Ille
demandava le ministros de Pharaon qui esseva con ille in custodia in le domo de su
maestro, 'Proque appare vos abattite hodie?'
8 Illes le diceva, 'Nos habeva sonios e il non ha alicuno pro interpretar los'. Joseph
les diceva, 'Certo, Deo pote interpretar los' Narra me lo'.
9 Alora le chef del cupperos narrava a Joseph su sonio. Ille le
10 diceva, 'In mi sonio il habeva ante me un vinia. Super le vinia esseva tres ramos.
IIlo habeva a pena germinate quando su flores
11 se pulsava e su racemos se maturava a uvas. Le cuppa de Pharaon esseva in mi
mano, e io prendeva le uvas e pressante los in le
12 cuppa de Pharaon io poneva le cuppa in le mano de Pharaon'. Joseph le diceva,
'Isto es le interpretation: le tres ramos es
13 tres dies. Post tres dies Pharaon te pardonara e te restaurara a tu posto; tu
ponera le cuppa de Pharaon in su mano, como esse-
14 va le costume olim quando tu esseva su cuppero. Ma pensa a me quando toto es
de nove ben pro te, e face me le bonitate de mentionar me a Pharaon, pro liberar me
de iste loco. Nam, vero, on

G E N E S I S     40 : 41            54

me rapeva del pais del hebreos; etiam hic io non ha facite alicun cosa pro le qual on
me mitterea in prision'.
16 Quando le chef del paneteros videva como ille habeva interpretate
favorabilemente, ille diceva a Joseph, 'In mi sonio, similar-
17 mente, tres corbes saliceal esseva super mi capite. In le corbo le plus alte il
habeva pro Pharaon plattos de omne sorta que un panetero prepara; e le aves lo
mangiava ex le corbe super mi capite'.
18 Joseph respondeva, 'Isto es le interpretation: le tres corbes
19 es tres dies. Post tres dies Pharaon levara tu capite e te pendera de un arbore, e
le aves mangiara tu carne'.
20 Le tertie die - le anniversario de su nascentia - Pharaon faceva un festino pro
tote su officiales, e ille elevava le capite del chef del cupperos e le capite del chef
del paneteros de in-
21 ter su officiales. Ille restaurava le chef del cupperos e su cupperia, e iste poneva
le cuppa in le mano de Pharaon; ma ille pendeva le chef del paneteros como Joseph
les habeva interpretate. Totevia le chef del cupperos non pensava a Joseph; ille le
oblidava.

41

1 Al fin de duo annos, Pharaon soniava que ille stava apud le
2 fluvio, e ecce septe vaccas belle e grasse montava ex le fluvio
3 e pasturava inter le cannas. Tosto, ex le fluvio, septe altere vaccas, fede e magre,
montava detra illas, e stava apud le vac-
4 cas al ripa del fluvio; e le vaccas fede e magre devorava le vaccas belle e grasse.
Alora le Pharaon se eveliava.
5 Ille se addormiva e soniava altere vice. Septe spicas de grano,
6 solide e san, cresceva de un sol pedunculo. Ma detra illos germinava septe spicas
magre e ardite per le vento del oriente. 7 E le spicas magre inglutiva le spicas solide
e plen. Alora Pharaon se eveliava: illo esseva un sonio'
8 Le matino sequente, su spirito se perturbava, e ilIe mandava vocar tote le magicos
de Egypto e tote su sapientes; e Pharaon 9 les contava su sonios, ma nemo poteva
interpretar los pro Pharaon. Le chef del cupperos alora parlava e diceva a Pharaon,
'Io
10 va memorar hodie mi offensas. Un vice Pharaon esseva in cholera contra su
servos, e ille me mitteva in custodia in le domo del
11 chef del guarda, me e le chef del paneteros. Nos habeva sonios le mesme nocte,
ille e io, cata de nos habeva un sonio de signi-
12 fication particular. Un juvene hebree esseva ibi con nos, un servo del chef del
guarda; e quando nos le contava nostre sonios ille los interpretava pro nos e diceva
a cata uno le signifi-
13 cation de su sonio. E como ille nos interpretava assi il eveniva: io esseva
restaurate a mi posto, e le altero esseva pendite.
14 Igitur Pharaon mandava vocar Joseph, e on le faceva sortir in haste del prision.
Ille se secava le pilo, cambiava su vestimen-
15 tos, e ille veniva ante Pharaon. Pharaon diceva a Joseph, 'Io ha habite un sonio,
ma nemo pote interpretar lo. Ora io ha au-
16 dite parlar de te, que quando tu audi un sonio tu pote interpre-

G E N E S I S    41       55

tar lo. Joseph respondeva a Pharaon, 'Non io!1 Deo dara un responsa favorabile a
Pharaon'.
17 Alora Pharaon diceva a Joseph, 'In mi sonio io stava al ripa
18 del fluvio, e ecce septe vaccas grasse e belle montava al flu-
19 vio e pasturava inter le cannas. Tosto, septe altere vaccas debile, multo mal
formate, e magre, montava detra illas - io non
20 ha vidite tal feditate in tote le pais de Egypto! E le septe
21 vaccas magre e fede devorava le prime septe vaccas grasse. Ma quando illas
habeva consumite les on non poteva cognoscer que illas habeva consumite las, nam
illas pareva tanto mal como in
22 le principio. E io me eveliava. In mi altere sonio, io videva
23 que septe spicas de grano, plen e san, cresceva de un sol pedunculo: ma detra
illos germinava septe spicas, desiccate, ma-
24 gre, e ardite del vento del oriente. Alora le spicas magre inglutiva le septe spicas
san. Io ha contate lo a mi magicos, ma nemo pote explicar me lo'.
25 Joseph diceva a Pharaon, 'Le sonios de Pharaon es un sol sonio.
26 Deo ha dicite a Pharaon lo que Ille va facer. Le septe vaccas san es septe
annos, e le septe spicas san es septe annos; illo
27 es le mesme sonio. Le septe vaccas magre e fede que sequeva es septe annos,
e etiam le septe spicas vacue ardite del vento
28 del oriente; ilIos es septe annos de fame. Il es lo que io ha
29 dicite a Pharaon: Deo ha revelate a Pharaon lo que Ille va facer. Septe annos de
grande abundantia veni tosto a tote le pais
30 de Egypto. Post illos, septe annos de fame venira, e tote le abundantia in le pais
de Egypto essera oblidate, e le fame rui-
31 nera le pais. Nulle tracia del abundantia restara in le pais a
32 causa del fame que lo seque, nam illo essera multo sever. Viste que Pharaon
habeva le mesme sonio duo vices, illo significa que
33 Deo se ha determinate a facer le cosa e que Deo tosto lo executara. Ergo
Pharaon cercarea un homine de discernimento e sapien-
34 tia e le incargarea del pais de Egypto. Isto es lo que Pharaon debe facer:
appunctar intendentes super le pais e requisitionar
35 le terra de Egypto durante le septe annos de abundantia. Illes debe colliger tote
le alimento del bon annos que veni, e tener le grano in reserva sub le controlo de
Pharaon, como alimento
36 in le citates, e guardar lo. Iste alimento essera un reserva pro le pais durante le
septe annos de fame que venira al pais de Egypto. E assi le pais non perira de
fame!
37 Le plano placeva a Pharaon e a tote su ministros. Pharaon dice-
38 va a su ministros, 'Poterea nos trovar un altero como iste, un
39 homine in qui es le spirito de Deo?' Dunque Pharaon diceva a Joseph, 'Pois que
Deo ha facite te saper toto isto, il non ha
40 alicuno tanto discernente e sapiente como tu. Tu te incargara de mi domo, e
secundo tu ordines tote mi gente se adaptara;3 sol-
41 mente in respecto del throno io essera major que tu'. De plus
42 Pharaon diceva a Joseph, 'Ora io te incarga de tote le pais de Egypto'. Alora
Pharaon levava le anello de su mano e lo poneva super le mano de Joseph; e ille le
faceva vestir se in vestimentos de lino fin, e poneva super su collo un collar de auro.

1. H {biladay} vide BDB 116. 2. seq. le Targ. sgf. de H vb. {chimesh}, 'quintar'
incerte. 3. H {nashaq} sgf. hic incerte.

G E N E S I S      41 : 42           56

Ille le faceva montar super le carro viceregal, e illes critava ante ille, 'Abrek!'1
Assi ille le poneva super tote le pais de Egypto.
44 Pharaon diceva a Joseph, 'Io es le pharaon; ma sin te nemo alti-
45 ara le mano o le pede in tote le pais de Egypto'. Alora Pharaon appellava Joseph
con le nomine de Zaphenath-paneach;2 e le dava pro sposa Asenath filia de
Poti-phera, prestre3 de On. Assi Jo-
46 seph emergeva4 incargate del pais de Egypto. Joseph habeva trenta annos
quando ille5 deveniva ministro5 de Pharaon rege de Egyp-
47 to. Partiente del presentia de Pharaon Joseph percurreva tote le pais de Egypto.
Durante le septe annos de abundantia le ter-
48 ra produceva de grande profusion6, e Joseph colligeva tote le alimento producite
in Egypto durante le septe annos7, e lo accumulava in le citates; ille poneva in cata
citate le alimento
49 del campos circa illo. Assi Joseph colligeva multissime grano, como le arena del
mar, usque ille cessava de contar lo, proque on non poteva contar lo.
50 Ante le venir del annos de fame, duo filios nasceva a Joseph,
51 que Asenath le filia de Poti-phera, prestre de On, le pareva. Joseph appellava le
primogenito Manasseh, 'proque Deo me ha fa-
52 cite oblidar8 tote mi suffrentia e le domo de mi patre'. E ille appellava le secunde
Ephraim, 'proque Deo me ha facite fertile9 in le pais de mi affliction'.
53 Le septe annos de abundantia que Egypto habeva se terminava, e
54 le septe annos de fame comenciava como Joseph habeva predicite. Il habeva
fame in tote le paises, ma in tote le pais de Egypto
55 il habeva pan. E quando tote le pais de Egypto se affamava, le gente clamava a
Pharaon pro pan; e Pharaon diceva a tote le
56 egyptianos, 'Va a Joseph e face lo que ille vos dice'. Dunque10, quando le fame
esseva sever in le pais de Egypto, Joseph aperiva le granarios e ille vendeva grano
al egyptianos10. Le fame,
57 tamen, se extendeva super tote le terra, e tote le mundo veniva a Joseph in
Egypto pro procurar se grano, nam le fame habeva devenite sever in tote le mundo.

42

1 Quando Jacob videva que il habeva grano in Egypto, ille diceva
2 a su filios, 'Proque reguarda vos le unes le alteres? Io audi que il ha grano in
Egypto. Descende ibi e procura nos grano de
3 ibi, quo nos vive e non mori'. Alora dece del fratres de Joseph
4 vadeva a Egypto pro procurar se grano; nam Jacob non inviava Benjamin le fratre
de Joseph con su fratres, pois que ille timeva que alicun damno le supervenirea.
5 Assi le filios de Israel esseva inter illes qui veniva pro procurar se grano; nam le
fame esseva in le pais de Canaan.
6 Joseph esseva le maestro super le pais; e esseva ille qui vendeva grano a tote le
gente del terra. Le fratres de Joseph veniva
7 e se inclinava a ille, lor facies al terra. Quando Joseph videva su fratres ille les
recognosceva; ma ille les reageva como un estraniero, e les parlava durmente.

1. Multe expl. vide BDB 7,8. Poss. H {barakh} 'genuflecter' o coptic 'prostrar se'. 2.
sgf. 'ille qui revela lo que es celate' (basate super Targ) o egyptio pro 'Deo parla; ille
vive' o 'creator de vita'. 3. alt. 'governator'. 4. lit. 'sortiva'. 5. lit. 'stava ante..' 6. H
{qmatzim}, 'pugnatas'. 7. lit. 'le septe annos que esseva in le pais de Egypto'. 8. H
{nashani}. 9. H {hiphrani}. 10. v. 56 es clarificate per iste cambio del ordine del
phrases.

G E N E S I S     42              57

Ille les demandava, 'De ubi veni vos?' Illes diceva, 'Del pais 8 de Canaan, pro
procurar nos alimento'. Nam, ben que Joseph recognosceva su fratres, illes non le
recognosceva.
9 Memorante le sonios que ille habeva soniate super illes, Joseph les diceva, 'Vos
es spias, vos ha venite pro vider le pais in
10 su nuditate'. Ma illes le diceva, 'Non, mi senior! Vero, tu ser-
11 vos ha venite pro procurar se alimento. Tote de nos es le fili-
12 os del mesme patre; nos es homines honeste; tu2 servos non es
13 spias.'2 Ille les diceva, 'Non, vos ha venite pro vider le pais in su nuditate!' Illes
respondeva, 'Nos, tu servos, esseva duo-dece fratres, filios del mesme homine de
Canaan: le minor es ora con nostre patre, e le altere non vive jam'.
14 Ma Joseph les diceva, 'Il es lo que io ha dicite: vos es spias!
15 Per isto vos va probar vos: si vostre fratre minor non veni hic, per le vita de
Pharaon,  vos non partira de iste loco!
16 Manda uno de vos a apportar vostre fratre, durante que le alteres se detenera,
quo vostre parolas se verifica, si vos parla
17 le veritate. Si non, per le vita de Pharaon, vos debe esser spi-
18 as!' E ille les deteneva in prision tres dies. Le tertie die
19 Joseph les diceva: 'Face isto e vos vivera, nam io time Deo. Si vos es homines
honeste, que uno de vostre fratres resta in vostre loco de detenimento, durante gue
le alteres va a levar
20 grano pro remediar le fama de vostre domos ma vos debe apportar me vostre
fratre minor, quo vostre parolas se verifica e que vos non mori'. E illes faceva assi.
21 Illes diceva le unes le alteres, 'Certo, nos es punite3 a causa de nostre fratre,
quia nos videva su angustia quando ille nos implorava, ma nos non le ascoltava. Pro
esso ha venite super nos
22 iste affliction'. Alora Reuben les diceva, 'An io non vos advertiva, 'Non face torto
al puero?' Ma vos non me ascoltava. Ora veni
23 le regularmento pro su sanguine'. Illes non sapeva que Joseph
24 les intendeva, nam un interprete esseva inter ille e illes. Disviante de illes ille
plorava. Alora ille reveniva a illes e les parlava; e ille prendeva Simeon de inter illes,
e le ligava
25 ante lor oculos. Alora Joseph ordinava plenar lor vasos con grano, render le
moneta de cata uno in su sacco, e dar les provisi-
26 ones pro le viage e assi il se faceva. Dunque illes cargava lor asinos del grano e
partiva de ibi.
27 Quando un de illes aperiva su sacco pro dar forrage a su asino al campamento,
ille videva su moneta, e ecce illo esseva in al-
28 to de su sacco. Ille diceva a su fratres, 'Mi moneta se ha rendite! Illo es hic in mi
sacco!' Lor cordes cadeva; e, tremulante, illes diceva le unes le alteres, 'Que es isto
que Deo me ha facite?'
29 Quando illes veniva a lor patre Jacob in le pais de Canaan, il-
30 les le diceva toto que les habeva evenite, a saper, 'Le homine qui es maestro del
pais nos parlava durmente e nos accusava de
31 spiar le pais. Nos le diceva, 'Nos es homines honeste; nos non
32 es spias4. Nos esseva dece-duo fratres, filios del mesme patre; ma un non vive
jam, e le minor es ora con nostre patre in le

1. H {waw} ha hic le fortia de 'al contrario' (TN). I rende {anzi}; 'ma' (AV, RV, Scno)
non es bastante emphatic (Nota TN). 2. TN trad. 'Tu servos nunquam ha essite
spias' a causa del H {lo'hayu}. 3. H {ashem} sgf. 'punition' tanto como 'culpabilitate'.
4. Vide v.11.

G E N E S I S    42 : 43           58

33 pais de Canaan'. Ma ille qui es le maestro del pais nos diceva, 'Per isto io sapera
que vos es homines honeste: lassa con me un
34 de vostre fratres, e prende alique pro vostre familias famelic e parti. E apporta me
vostre fratre minor, quo io pote saper que vos non es spias, ma homines honeste. Io
vos rendera alora vostre fratre, e vos potera percurrer1 iste pais'.
35 Quando illes vacuava lor saccos, cata uno trovava su bursa de moneta in su
sacco! Al vider lor bursas de moneta, illes e lor
36 patre se espaventava. Lor patre los diceva, 'Vos me priva de filios: Joseph non
es jam e Simeon non es jam, e ora vos va le-
37 var Benjamin. Tote isto ha venite super me'. Alora Rueben diceva a su patre, 'Tu
pote occider mi duo filios si io non le ren-
38 de a te. Incarga le a me e io te le rendera'. Ma ille respondeva, 'Mi filio non debe
vader con vos, nam su fratre es morte e ille sol remane. Si durante le viage, que vos
va facer, un damno le occurre, vos facera descender mi capillos blanc2 con dolor a
Sheol'.

43

1 Ma le fame in le pais esseva sever. E quando illes terminava de
2 mangiar le grano que illes apportava de Egypto, lor patre les
3 diceva, 'Va de nove e procura nos alcun alimento'. Ma Judah le diceva, 'Le homine
nos admonestava, 'Vos non me videra altere
4 vice si vostre fratre non es con vos'. Si tu lassara nostre fra-
5 tre vader con nos, nos vadera e te procurara alimento; ma si tu non le lassara
vader, nos non vadera, nam le homine diceva, 'Vos non me videra altere vice si
vostre fratre non es con vos'
6 Israel diceva, 'Proque ha vos tractate me tanto mal de dar sa-
7 per al homine que vos ha un altere fratre?' Illes respondeva, 'Ma le homine nos
demandava3 insistentemente3 super nos e super nostre familia, dicente nos, 'Vive
totevia vostre patre? Ha vos un altere fratre?' E nos le respondeva secundo le
questiones. Como poteva nos saper que ille dicera, 'Apporta vostre fratre hic'?
8 Alora Judah diceva a su patre Israel, 'Invia le juvene in mi carga, e que nos mitte
nos in cammino, que nos pote viver e non
9 morir - tu e nos e nostre infantes. Io mesme5 essera su garante, tu pote tener me
pro responsabile: si io non te le rende e le
10 pone ante te, io essera culpabile ante te pro semper. Si nos non habeva
dissipate tante tempore, nos poterea vader e revenir duo vices'.
11 Alora lor patre Israel les diceva, 'Si es assi, alora, face isto: prende del melior
productos del terra in vostre equipage e porta al homine un presente - alicun
balsamo, e alicun melle,
12 tragacantha, laudano, pistacios, e amandolas. E prende con vos le moneta duple,
e rende le moneta que on poneva in vostre sac-
13 cos; forsan il esseva un error. Prende etiam vostre fratre e re-
14 torna presto al homine. Que El Shaddai dispone le homine a misericordia verso
vos, que ille vos libera vostre altere fratre tanto como Benjamin. Quanto a me, si io
debe esser private, io

1. H {sachar} ha plure sgfs. etiam 'commerciar', 'mercar', 'viagiar' etc. 2. H
{sebhathi}, 'mi vetustate'. 3. H {shaol shaal}. 4. H {itti} lit. 'con me'. 5. H {anokhi} 'io'
emphatic.

G E N E S I S    43                 59

essera private'.
15 Dunque le homines prendeva ille presente, e illes prendeva con se le moneta
duple tantn como Benjamin. IlIes vadeva a Egypto
16 ubi illes se presentava a Joseph. Quando Joseph videva Benjamin con illes, ille
diceva a su majordomo, 'Mena a domo iste homines; abatte1 e prepara un bestia1
proque le homines mangiara
17 con me a meridie'. Le homine faceva como Joseph le diceva, e
18 ille conduceva le homines al domo de Joseph. Le homines se espaventava
quando illes se menava al domo de Joseph, nam illes pensava, 'Nos es menate hic
a causa del affaire del moneta que on remitteva in nostre saccos le prime vice, pro
assaltar nos e precipitar nos, e a sasir nos pro sclavos, con nostre asinos'
19 Dunque illes approchava le majordomo de Joseph e illes le parlava al entrata del
domo.
20 Illes diceva, 'Si il te place2, mi senior, nos descendeva jam
21 olim pro procurar nos alimento. Ma quando nos arrivava al campamento e
aperiva nostre saccos, nos videva que le moneta de cata uno de nos esseva justo al
bucca de nostre saccos, nostre moneta integral3.
22 Dunque nos ha reportate le con nos. E nos ha apportate con nos altere moneta
pro procurar nos alimento. Nos non sape qui pone-
23 va le moneta in nostre saccos'. Ille respondeva, 'Tote es ben con nos; non
espaventa vos. Vostre Deo e le Deo de vostre patre poneva tresor pro vos in vostre
saccos. Io recipeva vostre mo-
24 neta'. E ille faceva sortir Simeon a illes. Alora le homine conduceva le homines al
domo de Joseph; ille les dava aqua pro
25 lavar se lor pedes, e ille dava forrage pro le asinos. Illes arrangiava lor presente
in expectation del venir de Joseph a meridie, nam illes habeva apprendite que illes
mangiara ibi.
26 Quando Joseph veniva a domo, illes le presentava le presentes que illes habeva
apportate al domo, inclinante se al terra an-
27 te ille. Ille les salutava, e ille diceva, 'Como es vostre ve-
28 tule patre de qui vos parlava? Es ille ancora san?' Illes respondeva, 'Tu servo,
nostre patre, i ben, ille es ancora san'4!
29 E illes se inclinava profundemente. Altiante le oculos Joseph videva su fratre
Benjamin, le filio de su matre, e demandava, 'Es iste vostre fratre minor de qui vos
me parlava?' E ille
30 addeva, 'Que Deo sia gratiose a te, mi juvene!' Alora Joseph se hastava de exir,
nam ille se emoveva tanto per su fratre
31 gue iile esseva presso de plorar; ille entrava in un camera e plorava ibi. Alora ille
se lavava le visage, reappareva, e con-
32 trolante se ille ordinava, 'Servi le repasto'. Illes serviva Joseph a parte, su fratres
a parte, e le egyptianos qui mangiava etiam a parte; quia le egyptianos non poteva
mangiar con
33 le hebreos pois que illo esserea abhorribile al egyptianos. Le fratres esseva
sedite secundo5 su direction:5 le primogenito secundo su primogenitura, e le plus
juvene secundo su juventute, e le homines reguardava le unes le alteres con
stupefaction.
34 On les serviva le portiones ab su tabula; ma le portion de Benjamin esseva
plure6 vices major que lo de cata uno del alteres.

1. {u-tbhoch tebhach we-hakhen} lit. 'abatte un abatter e prepara'. 2. H {bi}, 'un
supplication de mi senior' - i.e. 'a mi senior' vide BDB 106. alt. 'pardono'. 3. lit. 'per
su peso'. 4. alt. 'vive'. 5. H {lfanaw} H {lifne} ha varie sgfs. vide BDB 816,817. 6 lit.
'cinque'.

G E N E S I S     43 : 44           60

E illes bibeva e se allegrava con ille.

44

1 Joseph ordinava su majordomo como seque: 'Plena le saccos del homines con
alimento, quanto illes pote portar, e pone le moneta
2 de cata uno in le bucca del sacco. Mitte mi cuppa, le cuppa argento, in le bucca
del sacco del plus juvene simul con su moneta pro le grano'. E ille faceva secundo
que Joseph diceva.
3 Al lucer de matino, le homines se congedeva, illes e lor asinos.
4 Illes habeva jam sortite del citate ma non esseva longe, quando Joseph diceva a
su majordomo, 'Leva te, perseque le homines! E quando tu les attinge, dice les,
'Proque ha vos repagate mal
5 pro ben?.....1 Il es ex illo que mi senior bibe e que ille emplea etiam pro divinar.
Vos ha conducite vos mal de ager assi'
6 Ille les attingeva e les parlava ille parolas. Illes le diceva,
7 'Proque dice mi senior tal parolas? Longe2 de tu servos es le fa-
8 cer de alique de tal sorta! Ecce nos te reportava del pais de Canaan le moneta
que nos trovava in le buccas de nostre saccos. Como alora haberea nos robate
argento o auro del domo de tu se-
9 nior? Ille de tu servos con qui illo se trova, morira; e le res-
10 to de nos, de plus, devenira sclavos de mi senior'. Ille respondeva, 'Ben que lo
que vos proponeva es ben, solo le un con qui illo se trova essera mi sclavo; ma le
resto de vos essera libere.
11 Dunque cata uno hastava a bassar su sacco al terra, e cata uno
12 aperiva su sacco. Ille cercava comenciante con le major e terminante con le
minor; e le cuppa se trovava in le sacco de Benja-
13 min. Alora illes divelleva lor vestimentos. Cata uno cargava su
14 asino, e illes retornava al citate. Quando Judah e su fratres reentrava in le domo
de Joseph, qui ancora esseva ibi, illes se
15 jectava super le terra ante ille. Joseph les diceva, 'Que es iste acto que vos ha
facite? Non sape vos que un homine, como io
16 es, practica le divination?' Judah respondeva, 'Que pote nos dicer a mi senior?
Como contestar? Como justificar nos? Deo ha discoperite le crimine de tu servos.
Ecce nos es sclavos de mi senior, le resto de nos tanto como ille in cuje possession
le
17 cuppa se trovava'. Ma ille respondeva, 'Longe de me es facer assi! Solo ille in
cuje possession le cuppa se trovava essera mi sclavo; le resto de vos pote retornar
a vostre pais in pace'.
18 Alora Judah le approchava e le diceva, 'Si il te place, mi senior, lassa tu servo
facer appello a mi senior, e non sia impati-
19 ente con tu servo, tu qui es le equal de Pharaon. Mi senior de-
20 mandava su servos, 'Ha vos un patre o un altere fratre?' Nos diceva a mi senior,
'Nos ha un vetule patre, e il ha un infante de su vetulessa, le minor; su plen fratre es
morte, quo ille
21 sol remane de su matre, e su patre le ama multo'. Alora tu dice-
22 va a tu servos, 'Face le descender a me que io pote vider le' Nos diceva a mi
senior, 'Le puero non pote lassar su patre; si
23 ille le lassava, su patre morirea'. Ma tu diceva a tu servos, 'A minus que vostre
fratre minor veni con vos, non lassa me vi-

1. Le Sept. include 'Proque ha vos robate mi cuppa argento'; om. in MT. 2. H
{chalilah} lit. 'ad profanum'.

G E N E S I S     44 : 45          61

24 der vostre visages'. Quando nos retornava a tu servo mi patre, nos le relatava le
parolas de mi senior.
25 Depost nostre patre diceva, 'Vade de nove e procura nos alicun
26 alimento'. Nos respondeva, 'Nos non pote vader; solo si fratre minor es con nos
pote nos vader, nam nos non pote monstrar nostre visages al homine a minus que
nostre fratre minor
27 es con nos'. Tu servo, mi patre, nos diceva, 'Como vos sape,
28 mi sposa me pareva duo fiIios. Ma un me ha partite, e io diceva: guai, ille esseva
lacerate de un bestia! E io non le ha vi-
29 dite depost. Si vos prende etiam iste de me, e si un damno le accide, vos facera
descender mi capillos blanc con dolor a Sheol'.
30 Ora si io veni a tu servo mi patre e le puero non es con nos -
31 pois que le vita de ille es tanto ligate con le sue - quando ille vide que le puero
non es con nos, ille morira, e vostre servos facera descender le capillos blanc de
vostre servo nos-
3Z tre patre con dolor a Sheol. Tu servo se ha Pignorate pro le puero a mi patre, a
saper, 'Si io non te le rende, io essera culpabile ante mi patre pro semper'. Ergo, io
roga, que tu servo resta como sclavo de mi senior in loco del puero, e que le puero
retorna con su fratres. Nam como pote io retornar a mi patre a minus que le puero
es con me? Que io non sia teste del affliction que mi patre suffrerea'.

45

1 Joseph non poteva controlar se plus coram tote su attendentes, e ille clamava,
'Que omnes parti de me!' Dunque il non habeva alicuno con se quando ille se faceva
cognoscite a su fratres.
2 Su singultos esseva tanto alte que le egyptianos poteva audir los, e assi le nova
attingeva le palatio de Pharaon.
3 Joseph diceva a su fratres, 'Io es Joseph. Es mi patre ancora san?' Ma su fratres
non poteva responder a ille, nam illes se
4 confundeva a causa de ille. Alora Joseph diceva a su fratres, 'Approcha me'. E
quando illes le approchava, ille diceva, 'Io es vostre fratre Joseph que vos vendeva
pro esser menate in
5 Egypto. Ora, non inguieta vos, ni reprocha vos que vos me vendeva pro esser
menate hic; nam a fin de salvar vita Deo me in-
6 viava ante vos. Le fame ha essite jam duo annos intra le pais,
7 e durante altere cinque annos il non habera aratura e recolta. Deo me ha inviate
ante vos pro assecurar superviventia super
8 le terra, e a salvar vostre vitas pro un grande delivrantia. Dunque il non esseva
vos qui me inviava hic, ma Deo; e Ille me ha facite un patre a Pharaon, maestro de
tote su domo, e governator de tote le pais de Egypto.
9 Ora hasta vos de retornar a mi patre e dice le: assi dice vostre filio Joseph, 'Deo
me ha facite governator de tote Egypto;
10 veni hic a me sin tardar. Tu habitara in le region ae Goshen ubi tu essera juxta
me - tu e tu filios e tu granfilios, tu
11 oves e tu boves, e toto que es le tue. Ibi io proviaera a te - nam il habera ancora
cinque annos de fame - quo tu, e tu fami-

G E N E S I S    45 : 46         62

12 lia, e toto que es le tue, non1 mancara de alique'1. Con vostre oculos proprie, e
mi fratre Benjamin con le sues pote vider gue
13 il es vermente io qui parla. Vos debe contar a mi patre toto super mi splendor in
Egypto e toto gue illes ha vidite; e hasta vos a conducer hic mi patre'.
14 Alora ille imbraciava2 su fratre Benjamin circa le collo e plora-
15 va, e Benjamin plorava super su collo. Ille basiava tote su fratres e plorava super
illes, e postea su fratres poteva parlar con ille.
16 Le nova attingeva le palatio de Pharaon: 'Le fratres de Joseph
17 ha venite'. Pharaon e su ministros se complaceva. Pharaon diceva a Joseph,
'Dice a tu fratres, 'Face isto: carga vostre besti-
18 as e marcha presto al pais de Canaan. Prende vostre patre e vostre familias e
veni a me; io vos dara le melior del terra de
19 Egypto e vos mangiara le grassia del terra'. E tu es ordinate de dicer les, 'Face
isto: prende ex le pais de Egypto carros pro
20 vostre infantes e vostre sposas; leva vostre patre, e veni. Non attende vostre
effectos, nam le melior de tote le terra de Egypto essera le vostre'.
21 Le filios de Israel faceva assi; Joseph les dava carros como Pharaon habeva
ordinate, e ille les dava provisiones pro le vi-
22 age. A cata uno de illes ille dava un cambio de vestimentos; ma a Benjamin ille
dava tres centos pecias de argento e plure3 cam-
23 bios de vestimentos. E a su patre ille inviava como segue: dece asinos cargate
con le melior cosas de Egypto, e dece asinas cargate con grano, pan, e provisiones
pro le viage de su patre.
24 Ille congedava su fratres e durante que illes partiva ille les diceva, 'Non guerela
super le cammino'.
25 Illes montava ab Egypto e veniva a lor patre Jacob in le pais
26 de Canaan. Illes le diceva, 'Joseph vive ancora; si, ille es governator super tote
le pais de Egypto'. Su corde frigideva4, 27 nam ille non les credeva. Ma quando illes
contava toto que Joseph les habeva dicite, e quando ille videva le carros que
Joseph habeva mandate pro transportar le, le spirito de lor patre
28 Jacob revivisceva. 'Basta!' diceva Israel. Mi filio Joseph vive ancora! Io ira e io le
videra ante que io mori'.

46

1 Jacob se mitteva in cammino con toto que esseva le sue, e ille veniva a
Beer-sheba, ubi ille offereva sacrificios al Deo de su
2 patre Isaac. Deo parlava a Israel in vision nocturne, e Ille di-
3 ceva, 'Jacob! Jacob!' Ille respondeva, 'Io es hic'. E Ille diceva, 'Io es Deo, le Deo
de tu patre. Non time de descender a
4 Egypto, nam ibi Io te facera devenir un grande nation. Io Mesme descendera con
te a Egypto, e Io Mesme te reconducera; e le ma-
5 no de Joseph claudera5 tu oculos'. Alora Jacob se mitteva in cammino ab
Beer-sheba. Le filios de Israel mitteva lor patre e lor infantes e lor sposas in le
carros que Pharaon habeva manda-
6 te a transportar les; e illes levava lor bestial, e le benes que illes habeva acquirite
in le pais de Canaan.

1. lit. 'non vos impovrira'. 2. lit. 'cadeva super'. 3. lit. 'cinque' cf. 43:34. 4. H rad. {pug}
cf. arb. e syr. 5. lit. 'ponera su mano super ...'

G E N E S I S   46               63

7 Assi Jacob e tote su progenie veniva a Egypto: Ille levava con se a Egypto su filios
e su granfilios, su filias1 e su granfilias - tote su progenie.
8 Istos es le nomines del israelitas, Jacob e su descendentes, qui veniva a Egypto.
9 Le primogenito de Jacob Reuben. Le filios de Reuben: Chanoch,
10 Pallu, Chezron, e Karmi. Le filios de Simeon: Jemuel, Jamin, Ohad, Jakhin,
Zochar, e Shaul filio de un femina canaanita.
11 Le filios de Levi: Gershon, Qohath, e Merari. Le filios de Ju-
12 dah: Er, Onan, Shelah, Perez, e Zerach - ma Er e Onan habeva morite in le pais
de Canaan; e le filios de Perez esseva Chez-
13 ron e Chamuel. Le filios de Isaachar: Tola, Puvah, Iobh, e
14 Shimron. Le filios de Zebulun: Sered, Elon, e Jachleel. Illes
15 esseva le filios que Leah pareva a Jacob in Paddan-aram, plus su filia Dinah. Le
total de su filios e filias esseva trenta-tres personas.
16 Le filios de Gad: Ziphion, Chaggi, Shuni, Ezbon, Eri, Arodi, e
17 Areli. Le filios de Asher: Imnah, Ishvah, Ishvi, e Beriah, e
18 lor soror Serach. Le filias de Beriah: Heber e Malkiel. Istes esseva le
descendentes de Zilpah que Laban habeva date a su filia Leah. Illa pareva istes a
Jacob - dece-sex personas.
19 Le filios de Rachel, sposa de Jacob, esseva Joseph e Benjamin.
20 A Joseph nasceva in le pais de Egypto Manasseh e Ephraim, que
21 Asenath filia de Poti-phera prestre de On le pareva. Le filios de Benjamin: Bela,
Bekher, Ashbel, Gera, Naaman, Echi, Rosh,
22 Muppim, Chuppim, e Ard. Illes esseva le descendentes de Rachel qui nasceva a
Jacob - le total de dece-quatro personas.
23 Le filio2 de Dan: Chushim. Le filios de Naphtali: Jachzeel,
24 Guni, Jezer, e Shillim. Illes esseva descendentes de Bilhah que
25 Laban habeva date a su filia Rachel. Illa pareva istes a Jacob
26 - le total de septe personas. Tote le personas pertinente a Jacob qui veniva a
Egypto - su progenie proprie sin contar le
27 sposas del filios de Jacob - esseva sexanta-sex. E le filios de Joseph qui le
nasceva in Egypto esseva duo. Assi le total del familia de Jacob qui veniva a Egypto
esseva septanta personas.
28 Ille habeva inviate Judah ante ille a Joseph pro monstrar le via ante ille a
Goshen. Quando illes veniva al region de Gos-
29 hen, Joseph preparava3 su carro e vadeva a Goshen pro incontrar su patre
Israel. Quando ille se le presentava, ille le imbraci-
30 ava circa le collo, e plorava longemente super su collo. Alora Israel diceva a
Joseph, 'Ora io pote morir, pois que io ha vidite su visage e tu vive ancora'.
31 Alora Joseph diceva a su fratres e al familia de su patre, 'Io ira a dar le nova a
Pharaon e a dicer le, 'Mi fratres e le familia de mi patre, qui esseva in le pais de
Canaan, ha venite
32 a me. Le homines es pastores; semper illes ha essite elevatores de bestial, e
illes ha apportate lor greges de oves e boves e
33 toto qui illes possede'. Dunque quando Pharaon vos appella e
34 demanda, 'Que es vostre occupation?' vos respondera, 'Tu servos

1. formulaic - ille habeva un sol filia. 2. MT 'filios'. 3. lit. 'attaccava' (F attela) H
{'asar}.

G E N E S I S       46 : 47               63

ha essite elevatores de bestial ab nostre juventute usque ora, nos e nostre patres' -
a fin que vos pote habitar in le region de Goshen; proque tote pastores es
abhorribile al egyptianos'.

47

1 Alora Joseph veniva e reportava a Pharaon, 'Mi patre e mi fratres con lor greges
de oves e boves e toto gue illes possede,
2 ha venite del pais de Canaan e es ora in le region de Goshen'. E de tote su fratres
ille prendeva un pauc1 de homines e les pre-
3 sentava a Pharaon. Pharaon diceva a su fratres, 'Que es vostre occupation?' Illes
respondeva a Pharaon, 'Nos, vostre servos,
4 es pastores, como esseva etiam nostre patres'. Illes diceva a Pharaon, 'Nos ha
venite a sojornar in iste pais proque il non ha pastura pro le greges de tu servos,
nam le fame es sever in le pais de Canaan. Permitte alora que vostre servos resta in
le region de Goshen'.
5 Alora Pharaon diceva a Jacob, 'In respecto a tu patre e tu fra-
6 tres qui ha venite a te, le pais de Egypto es a tu disposition: establi tu patre e tu
fratres in le melior parte del pais; gue illes resta in le region de Goshen. E si tu sape
gue il ha inter illes homines capabile, face les surveliantes de mi bestial'
7 Alora Joseph faceva venir su patre e le presentava a Pharaon;
8 e Jacob salutava2 Pharaon. Pharaon le demandava, 'Quante annos
9 ha tu?' Jacob respondeva a Pharaon, 'Le annos de mi sojornas es cento trenta.
Curte e mal ha essite le annos de mi vita, e illos non attinge le annos del vitas de mi
patres durante lor sojornas'.
10 Alora Jacob salutava3 Pharaon e se retirava de su presentia.
11 Joseph establiva su patre e su fratres, dante les proprietate in le melior parte del
pais de Egypto, in le region de Rameses,
12 como Pharaon habeva commandate. Joseph provideva su patre, e su fratres, e
tote le familia de su patre, de pan secundo le besonio del infantes.
13 Alora il non habeva plus pan in tote le terra, nam le fame esseva multo sever; e le
pais de Egypto e le pais de Canaan langue-
14 va a causa del fama. Joseph recolligeva tote le moneta que se trovava in le pais
de Egypto e in le pais de Canaan como pagamento4 pro le grano gue se procurava;
e Joseph faceva entrar le
15 moneta in le palatio de Pharaon. Quando le moneta se exhauriva in le pais de
Egypto e in le pais de Canaan, tote le egyptianos veniva a Joseph e le diceva, 'Da
nos pan a fin gue nos non mori coram te; nam le moneta manca'.
16 Joseph diceva, 'Apporta vostre bestial e io vos vendera a cam--
17 bio5 de vostre bestial5, si le moneta manca'. Dunque illes apportava lor bestial a
Joseph, e Joseph les dava pan a cambio6 del cavallos, del greges de oves e boves,
e del asinos; assi ille
18 anno ille les provideva de pan in cambio de tote lor bestial. Quando ille anno se
terminava, illes veniva a ille le anno sequente e le diceva, 'Nos non pote celar de mi
senior gue pois gue tote le moneta e bestial se consigna a mi senior, nihil

1. lit. 'cinque'. 2. Nuance de H {barakh}. alt. 'benediceva'. 3. O 'diceva adeo' o 'se
congedava', nuance de H {barakh}. alt. 'benediceva'. 4. H b in {bashebher} sgf.
'excambio'. 5. H {be-miqnekhem} vide v.a4. 6. Vide vv. 14,16.

G E N E S I S     47 : 48                    65

resta al disposition de mi senior salvo nostre corpores e nos-
19 tre terras. Que nos non peri ante tu oculos, e nos e nostre terras. Prende1 nos e
nostre terra a cambio de pan, e nos con nostre terra essera sclavos de Pharaon;
provide le semine que nos vive e non mori, e le terra non se face desolate'.
20 Dunque Joseph ganiava2 le possession2 de tote le campos de Egypto pro
Pharaon, nam cata egyptiano habeva vendite su campo proque le fame le pressava,
e le terra deveniva le proprletate de Pharaon.
21 Quanto al gente, ille3 les faceva devenir su sclavos3 ab un extre-
22 mitate del frontiera de Egypto al altere. Solmenta le terra del prestres ille non
prendeva, nam Pharaon faceva provision special pro le prestres e illes viveva del
provision special que Pharaon les faceva; dunque illes non vendeva lor terra.
23 Alora Joseph diceva al gente, 'Viste que hodie lo ha acquirite vos e vostre terra
pro Pharaon, ecce le semine pro seminar
24 le terra. E quando le messe veni, vos dara un quinte parte a Pharaon, e quatro
quintos essera le vostre pro seminar le campos e pro alimentar vos e vostre familias,
e pro nutrir vostre
25 infantes. Illes diceva, 'Tu ha salvate nostre vitas! Nos es grate a mi senior, e nos
essera sclavos a Pharaon'.
26 Joseph lo faceva un lege del terra in Egypto, que usque hodie mesmo subsiste,
per le qual un quinto pertine a Pharaon; solmente le terras del prestres non
pertineva a Pharaon.
27 Assi Israel habitava in le pais de Egypto, in le region de Goshen; illes se
acquireva ibi possessiones; illes esseva fertile e se multiplicava grandemente.
28 Jacob viveva dece-septe annos in le pais de Egypto, dunque su
29 vita imbraciava cento quaranta-septe annos. E quando le dies de Israel
approchava lor fin, ille appellava a su filio Joseph e le diceva, 'Face me iste gratia,
pone tu mano sub mi femore, como pignore de tu firme4 loyalitate:4 non me interra
in Egypto,
30 io te roga. Quando io me jace con mi patres, tira me de Egypto e interra me in lor
loco de interramento'. Ille respondeva, 'Io facera como tu ha parlate'.
31 Jacob diceva, 'Jura me lo'. E Joseph le jurava. Alora Israel inclinava super le
capite del lecto.

48

1 Post iste eventos, on diceva a Joseph, 'Tu patre es malade'. Dunque ille prendeva
con se su duo filios, Manasseh e Ephraim.
2 Quando on annunciava a Jacob, 'Tu filio Joseph ha venite pro vider te', Israel se
reuniva su fortia e se sedeva in le lecto.
3 Jacob diceva a Joseph, 'El Shaddai me appareva a Luz in le pais
4 de Canaan, e Ille me benediceva, e me diceva, 'Io te facera fertile e numerose, e
Io te facera un communitate de gentes; e
5 Io dara iste terra a tu prole post te pro un possession perpetue'. E ora, tu duo filios
qui te nasceva in le pais de Egypto ante mi venir a te in Egypto, essera le mie;
Ephraim e Manasseh essera le mie como es Reuben e Simeon.

1. alt. 'compra', ma H {qanah} tene etiam le elemento de 'excambio'. 2. alt.
'comprava' vide v.19. 3. seq. Sept. ; MT obscur 'Quanto.. ille les levava in le urbes'.
4. seq. Luzzatto. Exemplo de hendiadys.

G E N E S I S    48 : 49               66

6 Ma le progenie nascite a te post illes essera le tue; e sub le nomine de lor fratres
essera appellate al hereditage.
7 Io1 lo face1 proque quando io retornava de Paddan, Rachel moriva, a mi dolor2 in
le pais de Canaan, durante le viage, a qualque distantia de Ephrath; e io la interrava
ibi al cammino a Eprath' - que as ora Bethlehem
8 Vidente le filios de Joseph, Israel demandava, 'Qui es istes?'
9 Joseph diceva a su patre, 'Illes es mi filios que Deo me ha da-
10 te hic'. Ille diceva, 'Duce les a me que io les benedice'. Jam le oculos de Israel se
obscurava per le vetulessa; ille non poteva vider. Dunque Joseph3 les duceva juxta
ille, e ille les ba-
11 siava e les imbraciava. Israel diceva a Joseph, 'Io non expectava de vider te plus,
e ecce Deo me ha lassate vider etiam tu
12 progenie. Alora Joseph les tirava de su genus e se inclinava al
13 terra. Joseph prendeva tote le duo, Ephraim a su dextra - al leve de Israel - e
Manasseh a su leve - al dextra de Israel -
14 e les duceva juxta ille. Ma Israel extendeva su dextra e lo poneva super le capite
de Ephraim, ben que ille esseva le minor, e 4cruciante le manos4 ille poneva su leve
mano super le capite
15 de Manasseh, ben que Manasseh esseva le primogenito. E ille benediceva
Joseph, e diceva:
Que le Deo in cuje camminos mi patres Abraham e Isaac vadeva, Le Deo ha essite
mi pastor ab mi nascentia usque hodie -
16 Le angelo qui me ha redimite de tote mal -
Benedice le pueros.
Que illes se appella con mi nomine,
E le nomines de mi patres Abraham e Isaac,
E que illes se multiplica grandemente super le terra.
17 Quando Joseph videva que su patre poneva su dextra super le capite de
Ephraim, ille se displaciava; dunque ille prendeva le mano de su patre pro levar lo
del capite de Ephraim al capite de Manasseh.
18 Joseph le diceva, 'Non es assi, patre, nam le altero es le pri-
19 mogenito; pone tu dextra super su capite. Ma su patre refusava e diceva, 'Io lo
sape, filio mie, io lo sape. Etiam ille devenira un gente, e etiam ille essera grande.
Ma su fratre minor essera plus grande que ille, e su prole devenira le plenitude5
20 del nationes'5. Ille les benediceva ille die, assi, 'Es per te que Israel invocara
benedictiones, e dicera: 'Que Deo te face
21 como Ephraim e Manasseh'. Assi ille poneva Ephraim ante Manasseh. Alora
Israel diceva a Joseph, 'Io va morir; ma Deo essera
22 con vos e Ille vos facera retornar al pais de vostre patres. E ora io te da un
portion6 plus que a tu fratres, que io rapeva del amoritas con mi spada e mi arco'.

49

1 Jacob vocava su filios e diceva: 'Reuni vos que io vos dice lo que vos succedera
in le dies del futuro.
2 Assemblea e ascolta, filios de Jacob;
Ascolta Israel vostre patre:

1. alt. 'quanto.a me', lit. 'E io'. 2. H {'alai} vide BDB 753b, cf. 33:13. 3. lit. 'ille'. 4. seq.
BDB 968. 5. H {melo-haggoyim} alt. 'multitude'. 6. sgf. de H {shekhem} incerte.

G E N E S I S    49                      67

3 Reuben, tu es mi primogenito,
Mi fortia e fructo de mi prime vigor;
Culmine de dignitate, e culmine de fortia.
4 Temerari como aqua, tu non habera le primatia,
Quia tu montava le lecto de tu patre;
Tu lo pollueva alora - ille montava mi lecto!
5 Simeon e Levi es un par;
Lor cultellos es armas de violentia.
6 Que mi esser1 non entra in lor circulo,
Que mi honor non se uni a lor assemblea;
Nam in lor furia illes occide homines,
E de bon grado illes stropia boves.
7 Maledicte sia lor furia tan fer,
E lor cholera tan cruel.
Io les dividera in Jacob,
E les dispersara in Israel.
8 Te, O Judah, tu fratres laudara;
Tu mano essera super le nuca de tu inimicos;
Le filios de tu patre se inclinara a te.
9 Judah es un leonetto;
Del preda tu monta, filio mie.
Ille quatta, ille se jace como un leon,
Como un leon2 grande - qui osa de eveliar le?
10 Le sceptro non partira de Judah,
Ni le baston soveran de inter su pedes;
Quo le tributo3 le veni
E le homage de gentes es le sue.
11 Ille liga al vite su asino,
E le pullo de su asina al vite selecte;
Ille lava in vino su vestimentos,
E in le sanguine de uvas su mantello.
12 Su oculos es plus rubie que le vino;
Su dentes plus blanc que le lacte.
13 Zebulun habitara le costa del mar;
Ille essera un porto pro naves,
E su flanco extendera usque Sidon.
14 Issachar es un asino robuste4,
Quattante inter le ovarios.
15 Vidente como le reposo esseva bon,
E como le campo esseva agradabile,
Ille curvava su humero al carga,
E se faceva un travaliator serve.
16 Dan regera su gente,
Como un del tribos de Israel.
17 Dan essera un serpente super le cammino,
Un vipera super le sentiero,
Que mordente le talones del cavallo
Face cader detra le cavallero.
18 Io spera Tu salvation, O Senior!

1. alt. 'anima'. 2. alt. parola pro leon; alt. 'leona'. 3. seq. TN. H {shiloh} emend. {shai
loh} 'tributo a ille'; lit 'usque ille veni a Shiloh'. H obscur. 4. alt. 'ossee'.

G E N E S I S      49 : 50                    68

19 Gad, banditos le assaltara,
Ma ille les piliara a lor talones.
20 Asher, su alimento essera succulente;
E ille fornira le delicias de reges.
21 Naphtali es un cerva liberate,
Que rende cervettas1 de beltate.
22 Joseph es le prole2 de un arbore fertile3,
Le prole2 de un arbore fertile3 juxta un fonte;
Le ramos scande supre le muros.
23 Illes se amarisava contra ille,
Quo illes tirava a ille:
Nam le archeros le invidiava.
24 Ma su arco restava tense,
E su brachios se faceva flexibile
Per le manos del Potente de Jacob -
Ibi, le Pastor, le Petra de Israal -
25 Le Deo de tu patre qui te adjuva,
E Shaddai, qui te benedice -
Benedictiones de celo in alto,
Benedictiones del abysmo in basso,
Benedictiones del sinos e del matrice.
26 Le4 benedictiones de tu patre
Superpassa le benedictiones de mi ancestres
Usque le culmine del collinas eterne;4
Que illos resta super le capite de Joseph,
Super le fronte del principe de su fratres.
27 Benjamin es un lupo rapace;5
Le matino ille devora preda,
E le vespere ille reparti le butino.
28 Tote istes esseva le dece-duo tribos de Israel, e isto es lo que su patre les
parlava5 al dicer les le adeo; a cata uno ille diceva parolas appropriate pro su
adeo5.
29 Alora ille les mandava e les diceva: 'Io va reunir me con mi gente; interra me con
mi patres in le cava que es in le campo
30 de Ephron le hittita, le cava que es in le campo de Machpalah contra Mamre in le
pais de Canaan. Illo es le campo que Abraham
31 comprava de Ephron le Hittita pro un sito de interramento. Ibi on interrava
Abraham e Sarah su sposa; e ibi on interrava
32 Isaac e Rebecca su sposa; e ibi io interrava Leah - le campo e le cava que as
intra, comprate del hittitas'.
33 Quando Jacob compliva le mandar a su filios, ille retirava su pedes in le lecto. Ille
expirava e se reuniva con su gente.

50

1 Joseph se jectava6 super le visage de su patre, e plorava super
2 ille, e le basiava. Alora Joseph mandava su servicio medical de
3 imbalsamar su patre, e le medicos imbalsamava Israel empleante in ille quaranta
dies, que es le periodo que se emplea pro im-
4 balsamar. Le egyptianos le lamentava septanta dies; e quando le pariodo de
lamentation esseva passate, Joseph parlava al gentes

1. H {imre} - cf. aram. immar, 'agno'; akk. immeru; alt. 'parolas'. 2. Vide BDB 121. 3.
Vide GG 80g. 4. H obscur. 5. alt. 'que lacera'. 6. alt. 'ille les benediceva cata uno
secundo su benediction'; alt. nuance de H {barakh} - Jacob non benediceva tote su
filios'. cf. 47:7. 7. alt. 'cadeva'.

G E N E S I S    50                 69

del palatio de Pharaon e les diceva, 'Si io ha trovate gratia a
5 vostre oculos, io vos roga, reporta a Pharaon lo que io vos dice: Mi patre me
faceva jurar, dicente, 'Io va morir. Tu me interrara in le tumba que io me preparava in
le pais de Canaan'. 'Ora, dunque, io velle montar ibi pro interrar mi patre; postea
6 io retornara'. Pharaon diceva, Monta e interra tu patre secundo tu juramento'.
7 Dunque Joseph montava pro interrar su patre: e con ille montava tote le officiales
de Pharaon, le seniores ae su palatio, e to-
8 te le dignitarios del pais de Egypto, con tote le familia de Joseph, su fratres, e le
familia de su patre: solo lor infantes,
9 lor oves e lor boves se lassava in le region de Goshen. Etiam carros e cavalleros
montava con Joseph, de sorta que le convoyo esseva multo grande.
10 Quando illes veniva a Goren1 ha-Atad, que es trans le Jordan, illes celebrava un
lamentation multo grande e solemne, e ille ob-
11 servava un periodo de lucto de septe dies pro su patre. Quando le habitantes
canaanita del pais videva le lucto a Goren ha-Atad, illes diceva, 'Isto es un lucto
solemne inter le egyptianos'. Pro esso on lo dava le nomine de AbeI-mizraim2, que
es
12 trans le Jordan. Assi le filios de Jacob faceva pro ille lo que
13 ille les habeva mandate. Su filios le transportava al pais de Canaan e le interrava
in le cava del campo de Machpelah, le campo contra Mamre, que Abraham habeva
comprate de Ephron le hit-
14 tita como sito de interramento. Post haber interrate su patre Joseph retornava a
Egypto, ille e su fratres e omnes qui habeva montate con ille pro interrar su patre.
15 Quando le fratres de Joseph videva que lor patre esseva morte, illes diceva,
'Forsan Joseph ancora tene rancor contra nos e
16 rendera a nos tote le mal que nos le faceva!' Dunque illes faceva dicer a Joseph,
'Ante su morte tu patre nos dava iste ordi-
17 ne: Assi vos dicera a Joseph, 'Pardona, io te preca, le offensa e culpa de tu
fratres, qui te tractava tan mal'. Dunque nos preca, pardona le offensa del servos del
Deo de tu patre'. Joseph plorava durante que illes le parlava.
18 Su fratres vadeva a ille, se prosterneva ante ille, e le diceva,
19 'Nos essera tu sclavos'. Ma Joseph les diceva, 'Non time! Es io
20 un substituto pro Deo? Etiam, ben que vos intendeva a facer me mal, Deo lo
intendeva pro le ben, a fin de complir lo que eveni
21 hodie - le superviventia de multe gente. Dunque, non time, io vos sustenera e
vostre infantes'. Assi ille les reassecurreva, parlante les con bonitate.
22 Joseph e le familia de su patre restava in Egypto. Joseph vive-
23 va cento dece annos, e ille videva le filios del tertie generation de Ephraim; etiam
le filios de Makhir, filio de Manasseh,
24 nasceva super su genus. Al fin Joseph diceva a su fratres, 'Io va morir. Certo Deo
vos prestara3 attention3 e vos facera montar de iste pais al pais que Ille promitteva
per juramento a Abraham, a Isaac, e a Jacob'.
25 Joseph faceva le filios de Israel jurar, dicente les, 'Quando

1. alt. 'aira'. 2. i.e. 'lucto del egyptianos'. 3. plure trads. 'visitar', 'memorar', etc.

G E N E S I S    50                70

Deo ha prestate vos attention, vos facera montar mi ossos de hic'.
26 Joseph moriva al etate de cento dece annos. On le imbalsamava e le mitteva in un cassa in Egypto.

Example.jpg