एकाक्षर उपनिषद्

From Wikisource

Jump to: navigation, search

.. एकाक्षरोपनिषत् .. एकाक्षरपदारूढं सर्वात्मकमखण्डितम् . सर्ववर्जितचिन्मात्रं त्रिपान्नारायणं भजे .. ॐ सह नाववतु सह नौ भुनक्तु . सह वीर्यं करवावहै . तेजस्विनावधीतमस्तु मा विद्विषावहै .. ॐ शान्तिः शान्तिः शान्तिः .. हरिः ॐ एकाक्षरं त्वक्षरेऽत्रास्ति सोमे

    सुषुम्नायां चेह दृढी स एकः .

त्वं विश्वभूर्भूतपतिः पुराणः

    पर्जन्य एको भुवनस्य गोप्ता .. १..

विश्वे निमग्नपदवीः कवीनां

    त्वं जातवेदो भुवनस्य नाथः .

अजातमग्रे स हिरण्यरेता

    यज्ञैस्त्वमेवैकविभुः पुराणः .. २..

प्राणः प्रसूतिर्भुवनस्य योनि-

    र्व्याप्तं त्वया एकपदेन विश्वम् .

त्वं विश्वभूर्योनिपारः स्वगर्भे

    कुमार एको विशिखः सुधन्वा .. ३..

वितत्य बाणं तरुणार्कवर्णं

    व्योमान्तरे भासि हिरण्यगर्भः .

भासा त्वया व्योम्नि कृतः सुतार्क्ष्य-

    स्तवं वै कुमारस्त्वमरिष्टनेमिः .. ४..

त्वं वज्रभृद्भूतपतिस्त्वमेव .

    कामः प्रजानां निहितोऽसि सोमे .

स्वाहा स्वधा यच्च वषट् करोति

    रुद्रः पशूनां गुहया निमग्नः .. ५..

धाता विधाता पवनः सुपर्णो

    विष्णुर्वराहो रजनी रहश्च .

भूतं भविष्यत्प्रभवः क्रियाश्च .

    कालः क्रमस्त्वं परमाक्षरं च .. ६..

ऋचो यजूंशि प्रसवन्ति वक्त्रा-

    त्सामानि सम्राड्वसुवन्तरिक्षम् .

त्वं यज्ञनेता हुतभुग्विभुश्च

    रुद्रास्तथ दैत्यगणा वसुश्च .. ७..

स एष देवोऽम्बरगश्च चक्रे

    अन्येऽभ्यधिष्ठेत तमो निरुन्ध्यः .

हिरण्मयं यस्य विभाति सर्वं

    व्योमान्तरे रश्मिमिवांशुनाभिः .. ८..

स सर्ववेत्ता भुवनस्य गोप्ता

    ताभिः प्रजानां निहिता जनानाम् .

प्रोता त्वमोता विचितिः क्रमाणां

    प्रजापतिश्छन्दमयो विगर्भः .. ९..

सामैश्चिदन्तो विरजश्च बाहूं

    हिरण्मयं वेदविदां वरिष्ठम् .

यमध्वरे ब्रह्मविदः स्तुवन्ति

    सामैर्यजुर्भिः क्रतुभिस्त्वमेव .. १०..

त्वं स्त्री पुमांस्त्वं च कुमार एक-

    स्त्वं वै कुमारी ह्यथ भूस्त्वमेव .

त्वमेव धाता वरुणश्च राजा

    त्वं वत्सरोऽग्न्यर्यम एव सर्वम् .. ११..

मित्रः सुपर्णश्चन्द्र इन्द्रो रुद्र-

   स्त्वष्टा विष्णुः सविता गोपतिस्त्वम् .

त्वं विष्णुर्भूतानि तु त्रासि दैत्यां-

    स्त्वयावृतं जगदुद्भवगर्भः .. १२..

त्वं भूर्भुवः स्वस्त्वं हि

    स्वयंभूरथ विश्वतोमुखः .

य एवं नित्यं वेदयते गुहाशयं

    प्रभुं पुराणं सर्वभूतं हिरण्मयम् .. १३..

हिरण्मयं बुद्धिमतां परां गतिं

    स बुद्धिमान्बुद्धिमतीत्य तिष्ठतीत्युपनिषत् ..

ॐ सह नाववतु सह नौ भुनक्तु . सह वीर्यं करवावहै . तेजस्विनावधीतमस्तु मा विद्विषावहै .. ॐ शान्तिः शान्तिः शान्तिः .. इत्येकाक्षरोपनिषत्समाप्ता ..